Taka ankieta przed rezonansem to za mało. Rzecznik Praw Pacjenta upomina

Każda procedura medyczna, nawet ta uznawana za rutynową, wiąże się z ryzykiem powikłań. Kluczem do ich unikania jest rzetelny wywiad lekarski. Jak się jednak okazuje, popularne ankiety przedzabiegowe bywają traktowane po macoszemu. Rzecznik Praw Pacjenta podjął zdecydowane kroki wobec placówki, która w swoich formularzach nie względniła kluczowych pytań dotyczących zdrowia pacjentów.

Każdy pacjent przekraczający próg placówki medycznej ma fundamentalne prawo do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością oraz zgodnych z aktualną wiedzą medyczną. Ponieważ medycyna nie jest wolna od ryzyka, przed każdym zabiegiem czy badaniem konieczne jest odebranie od pacjenta świadomej zgody.

Warunkiem koniecznym do jej wyrażenia jest wcześniejsze przeprowadzenie szczegółowego wywiadu. Lekarze i diagności muszą poznać wszelkie ewentualne przeciwwskazania. Aby usprawnić ten proces, podmioty lecznicze powszechnie stosują pisemne kwestionariusze. To w pełni legalne i wygodne rozwiązanie, pod jednym wszakże warunkiem – ankieta musi pytać o to, co naprawdę istotne dla bezpieczeństwa danego badania.

Stojąc na straży praw pacjentów, Rzecznik Praw Pacjenta wydał decyzję, w której uznał praktyki jednej z placówek medycznych za naruszające zbiorowe prawa pacjentów. Sprawa dotyczyła ośrodka wykonującego badania diagnostyki obrazowej (rezonansu magnetycznego) z podaniem środka kontrastowego.

Choć pacjenci przed badaniem skrupulatnie wypełniali przygotowane formularze, dokumenty te nie zapewniały personelowi medycznemu uzyskania kompletu niezbędnych informacji. W kwestionariuszu zabrakło pytań o kluczowe kwestie zdrowotne, takie jak:

• astma oskrzelowa,

• uczulenia na leki,

• inne alergie (nieograniczające się wyłącznie do nadwrażliwości na same środki kontrastowe).

Powołani w sprawie eksperci medyczni nie pozostawili złudzeń – brak tych pytań w ankiecie kwalifikacyjnej był poważnym i rażącym uchybieniem.

RPP podkreślia, że badanie rezonansem magnetycznym z użyciem kontrastu jest procedurą bezpieczną, a powikłania zagrażające życiu pacjenta zdarzają się niezmiernie rzadko. Niemniej jednak statystyka nie zwalnia personelu medycznego z czujności.

Głównym celem wypełniania przedzabiegowej ankiety jest precyzyjne wyselekcjonowanie osób, które z racji swoich schorzeń towarzyszących lub alergii są predysponowane do wystąpienia powikłań. Tylko pełna wiedza o stanie zdrowia pacjenta pozwala na odpowiednie zabezpieczenie badania lub podjęcie decyzji o alternatywnej metodzie diagnostyki.

Należyta staranność w organizacji opieki zdrowotnej to nie tylko kwestia empatii, ale przede wszystkim obowiązek prawny i proceduralny. Jej celem jest eliminowanie lub maksymalne ograniczanie sytuacji niepożądanych, które można z góry przewidzieć, a które mogłyby negatywnie wpłynąć na zdrowie, a nawet życie pacjenta. Decyzja Rzecznika Praw Pacjenta to jasny sygnał dla całego sektora medycznego: formularze i ankiety nie mogą być jedynie formalnością – muszą być realnym narzędziem ochrony pacjenta.