Pacjent w centrum uwagi: Dr Michał Kamiński o kompleksowej opiece okulistycznej

Rozmowa z dr n. med. Michałem Kamińskim, wieloletnim mikrochirurgiem okulistycznym, specjalizujący się w operacjach zaćmy, witrektomii i operacjach przeciw jaskrowych, prezesem prywatnej grupy przychodni Okoklinik. (cz.1)

PolitykaZdrowotna.com: Panie Doktorze, jest Pan jednym z najbardziej doświadczonych chirurgów okulistycznych w Polsce. Co Pana motywowało do stworzenia ogólnopolskiej sieci klinik Okoklinik zamiast pozostania w modelu jednoosobowej praktyki? Dlaczego pierwszy szpital powstał właśnie w Chrzanowe? 

Dr Michał Kamiński: W mniejszych miastach powiatowych, takich jak Chrzanów po porostu nie było tego typu placówek, bo były on skupione w dużych miastach wojewódzkich. Natomiast pacjent okulistyczny w szczególności tzw. pacjent zaćmowy jest osobą zazwyczaj w podeszłym wieku i często ma problemy z poruszaniem się. Wiele osób, które mieszkały w małych miejscowościach, miały problemy z dostępem do tego rodzaju usług. Dlatego też zdecydowałem się na otwieranie klinik, początkowo w miastach powiatowych i we współpracy ze szpitalami powiatowymi, bo często bloki operacyjne, były tam słabo wykorzystywane.

W miarę rozwoju grupy budowaliśmy własne inteligentne budynki, coraz doskonalej dostosowane do potrzeb pacjentów, w tym w szczególności usług związanych z mikrochirurgią okulistyczną.

PZ: Ale jest Pan też patriotą lokalnym, gdyż jako syn znanego ginekologa w tym mieście postanowił Pan właśnie w 2008 r. Chrzanowie zbudować od podstaw prywatny szpital okulistyczny. 

MK: To prawda, Chrzanów jest takim „okrętem flagowym” naszej sieci okulistycznej. Ten teren był i jest mocno zurbanizowany, bo kiedyś funkcjonowały tutaj aż trzy kopalnie. Jednak pacjenci okulistyczni jeździli do Krakowa czy Katowic. Na samym początku, gdy zaczęliśmy tutaj operować, okazało się, że mamy pacjentów z bardzo trudnymi, zaawansowanymi, gęstymi i twardymi zaćmami, które pod względem skomplikowania operacji były wyzwaniem. Dlatego też w dalszym naszym rozwoju postawiliśmy w początkowej fazie na powiaty. np. w województwie świętokrzyskim byliśmy pionierami, szczególnie w zakresie nie tylko chirurgii zaćm, ale chirurgii tak zwanej witreoretinalnej, czyli związanej z chorobami siatkówki, z retinopatią cukrzycową, z otworami i odwarstwieniami siatkówki. W ten sposób, pewnymi etapami, budowaliśmy sieć.

PZ: Okoklinik działa od 18 lat. Jak w tym czasie zmienił się polski rynek okulistyki prywatnej i hybrydowej, oznaczającej współpracę sektora prywatnego z NFZ.  

MK: Początkowo było stosunkowo mało lekarzy operatorów potrafiących wykonywać operację zaćmy, a umiejętności przeprowadzenia witrektomii była wręcz unikatowa. Obecnie mamy bardzo dużo młodych, doskonałych operatorów, ze sporym doświadczeniem, którzy zdobyli doświadczenie zarówno w ośrodkach krajowych jak i za granicą. Etap czarnych plam na mapie Polski, gdzie tych operacji nie wykonuje się to już w większości przeszłość.

PZ: Wciąż słabo jest jednak z dostępnością. Wyszukiwarka pokazuje, że w Katowicach praktycznie się nie czeka na operację zaćmy, w Warszawie najbliższy proponowany termin jest za miesiąc a w Krakowie poczekamy do października.  

MK: Myślę, że to wynika m.in. z nierównomiernego nasycenia operatorami poszczególnych ośrodków. W Chrzanowie z dnia na dzień można się dostać do okulisty w celu operacji zaćmy. 

PZ: Ważna jest także renoma chirurgów. Czy to prawda, że do Pana przyjeżdżają Pacjenci by operować u Pana?

MK: Pacjenci są coraz bardziej świadomi i coraz częściej wybierają lekarzy na podstawie opinii oraz informacji od osób, które skorzystały z zabiegów. Ten trend jest szczególnie ważny w dobie internetu, gdzie jesteśmy zasypywani informacjami promującymi podmioty medyczne. Moja sieć jest mało widoczna w social mediach, a renoma to  rekomendacja pacjenta od pacjenta. To tak jak z twardym elektoratem wyborczym. Renoma i reputacja lekarza odgrywają coraz większą rolę. Na to pracuje się czasem latami. Dla mnie wysoka pozycja w tego typu rankingach to dodatkowa satysfakcja. 

PZ: W okulistyce dynamicznie rozwijają się innowacje i nowe technologie od zaawansowanych soczewek wewnątrzgałkowych, technik laserowych po AI. Jakim sprzętem dysponujecie?

MK: Posiadamy unikalną pod względem ilości bazę sprzętową, zarówno w zakresie ambulatoryjnej opieki, czyli poradnianej opieki specjalistycznej, jak i w zakresie mikrochirurgii okulistycznej. Przyjęliśmy taką zasadę, że każdy gabinet okulistyczny w Okoklinik jest wyposażony w nowoczesne aparaty do Optycznej Koherentnej Tomografii angio OCT. Potrafią one w sposób bezinwazyjny poprzez wykonanie przeglądu skanów tkanek, zdiagnozować choroby siatkówki, choroby związane z retinopatią cukrzycową, ze starczym zwyrodnieniem plamki, czy też z chorobami nerwu wzrokowego. Takich aparatów w Polsce posiadamy około 30 i są one najwyższej klasy. Mamy bardzo mocno rozwiniętą także laseroterapię, czyli zabiegi, które są dedykowane dla pacjentów z takimi chorobami jak jaskra, bądź też choroby siatkówki: retinopatie cukrzycowe, otwory, odwarstwienia, zwyrodnienia degeneracyjne. Do tego dysponujemy wysoce wykwalifikowaną kadrą, która ma za sobą setki tysięcy wykonanych zabiegów laseroterapii, które nie są dostępne w każdym gabinecie okulistycznym w Polsce.

W zakresie mikrochirurgii okulistycznej, w klinice w Chrzanowie zastosowano najnowsze rozwiązania technologiczne w zakresie tak zwanej biometrii, czyli kalkulacji przy doborze odpowiedniego implantu  soczewki, który zastępuje chorą, zmętniałą w przypadku operacji zaćmy.  Nasze biometry optyczne są najnowszej generacji i potrafią w sposób bardzo precyzyjny, przez odpowiedni pomiar gałki ocznej, pomiar grubości rogówki, soczewki, różnych parametrów gałki ocznej, stworzyć precyzyjne podstawy do doboru soczewki dla każdego pacjenta z uwzględnieniem mocy tej soczewki.

Stąd też po takich kwalifikacjach korekcja jest idealna. Staramy się, aby wszczepy zapewniały 100% oczekiwany komfort widzenia po zabiegach. Te systemy są  zintegrowane, połączone z torami śródoperacyjnymi.

Obecnie wdrażamy rozwiązania, wspomagające procesy decyzyjne w tym szczególności protokoły diagnostyczne przy pomocy sztucznej inteligencji. 

PZ: Czyli komfort operatora podczas operacji polega na tym, że jest on prowadzony przez maszynę niemal za rękę, która dodatkowo podaje komendy i informuje o potencjalnych ryzykach.

MK: Np. stosowany w Okoklinik system operacyjny zaćmy pokazuje mi, w którym miejscu i w jakiej osi mam umieścić dany implant. Prowadzi mnie dokładnie i sprawia, że soczewkę układam w odpowiedniej, bardzo precyzyjnej osi, co jest bardzo istotne przy tzw. soczewkach torycznych.

Od kilku lat Narodowy Fundusz Zdrowia, przy spełnieniu odpowiednich wymagań w pełni refunduje zabiegi korekcji, związane z tzw. astygmatyzmem za pomocą soczewek torycznych i w przypadku tych operacji właśnie oś ustawienia ma najbardziej istotne znaczenie. Dzięki temu systemowi możemy dokonywać precyzyjnych wszczepów u osób, których występuje astygmatyzm i tak naprawdę pozbywać się go. Oczywiście również świadczymy usługi związane z z soczewkami  wieloogniskowymi, które sprawiają, że pacjent po takiej operacji bardzo dobrze widzi do dali jak i do bliży.

PZ: W jakie sposób nowoczesne soczewki poprawiają wzrok? Jeśli ktoś używa wymiennie okularów do jazdy i do czytania, to nie powinien się zastanowić nad wszczepieniem wysokiej klasy soczewek?

MK: Mamy całą gamę najnowszych rozwiązań technologicznych. Są soczewki umożliwiające aktywne uprawianie sportu albo prowadzenie samochodu z jednoczesnym korygowaniem trasy na ekranie nawigacji. Tego typu rozwiązania są najlepsze dla osób, które chcą w sposób płynny widzieć do dali, do widzenia pośredniego i do bliży. 

PZ: Na czym polega coraz bardziej popularna refrakcyjna wymiana soczewek? 

MK: Usuwamy naturalną soczewkę oka i zastępujemy ją sztuczną soczewką wewnątrzgałkową, czyli implantem. To zabieg bardzo podobny do operacji zaćmy ale wykonuje się go na przezroczystej, niezmętniałej soczewce, a jego celem jest przede wszystkim korekcja refrakcji, czyli wady wzroku. Drugim rozwiązaniem jest chirurgia laserami, za pomocą której zmieniamy; modyfikujemy rogówkę i w ten sposób pozbywamy się okularów, które zostały wynalezione w XIII wieku.

PZ: Czy budynek szpitala w Chrzanowie był specjalnie zaprojektowany pod potrzeby kliniki okulistycznej?

MK: Ten obiekt, który jest naszą własnością podobnie jak pozostałe w naszej sieci jest przyjazny dla pacjenta i pomyślany tak, by czuł się jak najbardziej komfortowo. Co to znaczy? Budynki są podzielone na strefy i mają wydzielone gabinety specjalistyczne. Pacjent, który trafia u nas na operację, przechodzi cały cykl od izby przyjęć do superkomfortowego oddziału szpitalnego, a następnie do bardzo inteligentnego, nowoczesnego bloku operacyjnego. W budynku są systemy wentylacji, klimatyzacji z obiegiem powietrza tak zaprojektowanym, by chronił przed możliwością zakażeń wewnątrzgałkowych, czego w okulistyce się bardzo mocno boimy.

Nadzór nad strumieniem powietrza, jego czystością jest regulowany w sposób automatyczny i inteligentny. Oprócz tego, aby już superkomfortowo poprowadzić pacjentów okulistycznych, mamy również zakontraktowany w tym budynku POZ. Poszliśmy w kierunku rozwiązań promowanych pod pojęciem koordynowanej opieki specjalistycznej, czyli u nas pacjent, który jest prowadzony okulistycznie, może też mieć swojego lekarza rodzinnego.

PZ: Stawiacie na kompleksowość opieki? 

MK: Oczywiście. Pacjent, który ma głównie problemy okulistyczne, może być u nas prowadzony w ramach POZ-u, bo schorzenia, które leczymy są często objawem chorób,  takich jak cukrzyca, czy nadciśnienie tętnicze. Ponadto w ośrodku jest też salon optyczny z doświadczonymi optometrystami. W szpitalu mym także wydzielona strefę rehabilitacyjną. Pacjent okulistyczny, który do nas trafia na trochę takie nietypowe, dedykowane pod komfort i kompleksowości świadczeń rozwiązania, bo może skorzystać również z lekarza POZ-u, optyka albo z rehabilitacji. Te rozwiązania chcemy mocno promować.

Często też pacjenci, którzy trafiają do operacji zaćmę mają bardzo złym stan uzębienia, dlatego mamy zakontraktowaną w ranach NFZ stomatologię. To wszystko wpływa na to, że pacjenci chętnie do nas się zgłaszają, ponieważ w jednym miejscu mogą w sposób komfortowy, oprócz okulistyki również załatwić problemy, które bardzo często trapią pacjentów okulistycznych. 

PZ: Podobny typ obiektu będziecie też otwierać pod Warszawą w Babicach? Dlaczego wybór padł na podwarszawską miejscowość?

MK: Obiekt, który będzie otwierany w Warszawie w Babicach jest jeszcze bardziej rozwinięty pod względem komfortu dla pacjentów niż budynek w Chrzanowie, ma około 3 tys. metrów kw. Planujemy całe piętro przeznaczyć na część hotelową.

PZ: Kiedy ruszacie z działalnością w tej lokalizacji? 

MK: Na początku przyszłego roku. 

PZ: Gdzie widzi Pan rozwój sieci Okoklinik w perspektywie najbliższych 3-5 lat?

MK: Chcemy konsekwentnie realizować naszą pierwotną wizję. Zawsze zależało mi na stworzeniu sieci, w której pacjent będzie kompleksowo zaopiekowany. Jeżeli pacjent trafia do nas na operację zaćmy, a później okazuje się, że wymaga np. witrektomii czy zabiegu przeciwjaskrowego, naszym celem jest zapewnienie mu dalszego leczenia w ramach tej samej organizacji. Nie chcemy odsyłać pacjenta do innych ośrodków, jeśli możemy pomóc mu na miejscu. Dlatego będziemy rozwijać zarówno kompetencje kadrowe, jak i zaplecze technologiczne. Chcemy, aby pacjent mógł przejść pełną ścieżkę leczenia okulistycznego w naszych placówkach.

PZ: W jakich obszarach planują Państwo największe inwestycje?

MK: Bardzo dynamicznie rozwija się segment soczewek wewnątrzgałkowych. Technologie stosowane podczas operacji zaćmy stają się coraz bardziej zaawansowane, a pacjenci mają coraz większą świadomość dostępnych możliwości.

W wielu miastach, szczególnie w dużych ośrodkach, pacjenci sami pytają już o rozwiązania pozwalające ograniczyć zależność od okularów, po zabiegu. Chcą zachować aktywność zawodową, uprawiać sport, czy po prostu poprawić komfort codziennego życia. Dlatego zamierzamy inwestować zarówno w nowoczesne technologie, jak i w szkolenie personelu, aby móc oferować najbardziej zaawansowane rozwiązania dostępne na rynku.

Dziękuję za rozmowę