Nowa nadzieja w walce z HIV. Raz w roku zastrzyk zamiast codziennych tabletek

Profilaktyka zakażenia HIV staje się coraz prostsza i skuteczniejsza. Trwa badanie 3. fazy nad lekiem lenakapawir, który potencjalnie może być podawany tylko raz w roku jako forma PrEP. To przełom, bo dotychczas pacjenci musieli przyjmować codzienne tabletki lub iniekcje co kilka tygodni.

Nowa generacja profilaktyki HIV

Lenakapawir to lek przeciwwirusowy, który działa na kilku etapach namnażania wirusa HIV-1, skutecznie blokując jego replikację. Dotychczas został zatwierdzony w Unii Europejskiej w schemacie dwóch iniekcji rocznie – co już stanowi najdłużej działającą dostępną formę PrEP. Teraz naukowcy badają, czy podanie go raz w roku może być równie skuteczne i bezpieczne.

Wyniki badań dają nadzieję

W dwóch dużych badaniach klinicznych PURPOSE 1 i PURPOSE 2 lek osiągnął odpowiednio 100 proc. i 99,9 proc. skuteczności, przewyższając codzienną profilaktykę tabletkową.

Obecnie trwa badanie PURPOSE-365, które ma potwierdzić bezpieczeństwo i tolerancję corocznego podania.

Dlaczego to takie ważne?

Profilaktyka przedekspozycyjna (PrEP) ma kluczowe znaczenie, szczególnie w grupach osób najbardziej narażonych na zakażenie HIV. Tabletki wymagają systematyczności, a nawet iniekcje co 8 tygodni (kabotegrawir) wiążą się z koniecznością częstych wizyt w ośrodku zdrowia. Coroczny zastrzyk byłby nieporównywalnie wygodniejszy i mógłby znacząco poprawić przestrzeganie zaleceń.

Postęp w profilaktyce HIV nie kończy się na lekach. Trwają badania nad szczepionkami mRNA, które – podobnie jak szczepionki przeciw COVID-19 – mają stymulować układ odpornościowy do produkcji neutralizujących przeciwciał. Choć skutecznej szczepionki na HIV do tej pory nie udało się opracować, wstępne wyniki fazy 1 są obiecujące.

Jeśli badania potwierdzą skuteczność lenakapawiru podawanego raz w roku, będzie to najprostsza i najwygodniejsza forma ochrony przed HIV w historii.