Innovation Day 2025: Jak ESG może realnie zmieniać system ochrony zdrowia? "ESG to nie moda. To przyszłość"

W jakim kierunku powinien rozwijać się system ochrony zdrowia, by był bardziej przyjazny pacjentom i personelowi? Odpowiedzi szukali uczestnicy 6. edycji Innovation Day, skupiając się na roli strategii ESG w medycynie. Eksperci podkreślali, że zrównoważony rozwój to nie tylko ekologia, ale także większa satysfakcja medyków i lepsza jakość opieki.

„Innovation Day” to cykl eksperckich debat organizowanych przez portal politykazdrowotna.com. Tematem przewodnim tegorocznej, szóstej już edycji był zrównoważony rozwój (ESG) i jego wpływ na zarządzanie w ochronie zdrowia. Spotkanie poprowadziła Anna Gołębicka – ekonomistka, strateg komunikacji i zarządzania, doradczyni instytucji publicznych i marek, związana z mediami, branżą medyczną oraz edukacją, autorka książek i publikacji, wykładowczyni Akademii Leona Koźmińskiego i KSAP, ekspertka Centrum im. Adama Smitha.

W panelu zatytułowanym „Generatory poprawy efektywności w ochronie zdrowia” poruszono m.in. rolę pracodawcy w budowaniu przyjaznych warunków pracy i dostosowywaniu ich do realnych potrzeb personelu medycznego. Eksperci dyskutowali o tym, jak strategia ESG wpływa na satysfakcję zawodową pracowników ochrony zdrowia, a także podkreślili, że ESG to nie tylko technologie i nowoczesne zarządzanie, ale także wspólna odpowiedzialność społeczna – zwłaszcza w obszarze profilaktyki.

Podczas dyskusji pojawiły się też przykłady dobrych praktyk: tworzenie zrównoważonych miejsc pracy, dbałość o zdrowie psychiczne kadry, lepsza komunikacja z pacjentami oraz działania promujące zdrowy styl życia jako część wspólnej misji systemu ochrony zdrowia.

Dr Piotr Kania to jeden z prekursorów operacji robotycznych w Polsce. Jak podkreśla, zanim pojawiły się roboty, przez lata wykonywał zabiegi laparoskopowo. To doświadczenie stało się solidnym fundamentem pod rozwój nowoczesnej chirurgii.

Dzięki operacjom robotycznym pacjenci szybciej wracają do zdrowia. Różnice widać gołym okiem.

To nadal człowiek jest odpowiedzialny za zabieg – robot jedynie wspiera pracę zespołu. Kluczowa jest współpraca całego personelu.

Niestety, niektórzy pacjenci nadal boją się, że zostaną „operowani przez maszynę”.

Zabiegi robotyczne są mniej męczące fizycznie, co może wydłużyć zawodową aktywność chirurgów. Jednak nie oznacza to mniejszego stresu.

Ale jednocześnie daje to większe możliwości i satysfakcję.

Zdalny monitoring pacjentów z niewydolnością serca z kardiowerterem-defibrylatorem działa w Polsce z sukcesem od 2023 roku. Już ponad 720 pacjentów jest objętych opieką bez wychodzenia z domu.

Dr hab. n. med. Andrzej Cacko z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego wyjaśnia, że od 2023 roku jego zespół prowadzi z sukcesem, zdalny monitoring pacjentów:

Zdalny monitoring zmienił też codzienną pracę lekarzy.

Pojawiły się także nowe obowiązki wynikające z przepisów.

Jednak z czasem zespół oswoił się z nową technologią.

Zdalny monitoring pozwala na szybsze wprowadzanie zmian w leczeniu i ocenę efektów niemal na bieżąco.

Zdalna opieka zmienia model pracy z pacjentem – lekarz może towarzyszyć choremu w całym procesie leczenia, a nie tylko podczas jednej wizyty.

Dr Krzysztof Herman z Okręgowej Izby Lekarskiej w Warszawie przyznał, że instytucja, którą kieruje, rozważa wprowadzenie czterodniowego tygodnia pracy – jednak wyłącznie dla pracowników administracyjnych, a nie lekarzy. Jak zaznaczył, nie chodzi tu o skrócenie godzin działania Izby, ale o nową organizację pracy wewnętrznej:

Wyjaśnił, że Okręgowa Izba Lekarska w Warszawie jest największą w Polsce, zrzeszającą ponad 37 tysięcy członków – więcej niż liczba mieszkańców niektórych miast:

Herman podkreślił, że zmiany są podyktowane dbałością o pracowników i konkurencyjnością na rynku pracy:

Odnosząc się do sytuacji szpitalnej, zauważył, że tam podobny model byłby znacznie trudniejszy do wdrożenia ze względu na charakter pracy z pacjentem. Dodał, że wielu lekarzy już dziś pracuje niejako w czterodniowym trybie, ale nie w tym sensie, o który chodzi w nowoczesnym podejściu do organizacji pracy:

Wskazał też na problem braku ciągłości opieki nad pacjentem:

Dr Aleksandra Ossowska z centrum badawczo-rozwojowego MSD Polska, od 25 lat pracuje w dziale personalnym. Przez ten czas obserwowała ogromną zmianę w podejściu do zdrowia psychicznego pracowników. Dziś coraz więcej firm dostrzega ten temat, ale wciąż wiele obszarów wymaga odwagi i edukacji.

Ossowska powiedziała, że kiedyś, jak pracownik był smutny czy mniej efektywny, sięgało się po kontrolę, procedury, plan naprawczy. Dziś wiadomo, że to nie wystarczy. Pracodawcy muszą nauczyć się reagować empatycznie, a menadżerowie – rozmawiać.

W przeszłości próby rozmów o wprowadzeniu wsparcia psychicznego spotykały się z niechęcią i obawami.

Zdarzają się sytuacje, w których pracownik płacze na spotkaniu, a jego przełożony nie wie, co zrobić. Reakcje bywają skrajne – od milczenia po panikę.

Choć temat zdrowia psychicznego zyskuje na znaczeniu, nadal wielu menadżerów nie ma odwagi zadawać prostych, ale ważnych pytań. Dlaczego?

Aleksandra Ossowska dodała, że "nie jest fanką jednorazowych akcji – typu: dzień kobiet? To badajmy piersi. Listopad? To jądra.

Ossowska zauważa, że w rozmowach o zdrowiu kobiety i mężczyźni funkcjonują zupełnie inaczej. Panowie często czują się samotni w problemach zdrowotnych i emocjonalnych.

MSD specjalizuje się w onkologii, ale równie mocno akcentuje znaczenie psychiki i uzależnień. Wiedzą, że to są czynniki, które wpływają na efektywność i dobrostan pracownika – a tym samym na sukces organizacji.

Kolejny panelista, dr Dawid Panek ze Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie, poruszył temat, który – jak sam przyznał – wciąż jest ogromnym tabu.

Dawid Panek poprosił, by zadać mu pytanie trudne, wręcz niewygodne. I takie padło: Czy temat niskiego, ale regularnego spożycia alkoholu w pracy wciąż jest tabu, mimo że realnie wpływa na efektywność i bezpieczeństwo?

Panek zauważył, że mikrodawki alkoholu – np. tzw. „małpki” – są bardzo trudne do wykrycia. Osoba, która sięga po nie regularnie, potrafi skutecznie zamaskować ich obecność w organizmie.

Jak tłumaczył ekspert, za sięganiem po alkohol często stoi stres. W pracy – szczególnie pod presją – ludzie próbują w ten sposób „uspokoić nerwy”.

Dawid Panek zaznaczył, że nie chodzi o natychmiastowe karanie, lecz o podejście systemowe i ludzkie.

Według niego, warto również rozważyć działania legislacyjne. Przytoczył dane z badania CBOS:

W rozmowie pojawiło się pytanie – co zrobić z pracownikiem, który pije w pracy?

Podsumowując swój głos w dyskusji, ekspert zaznaczył: