Pilotaż CZP przedłużony do końca 2026 roku

Pilotaż w Centrach Zdrowia Psychicznego został oficjalnie przedłużony do 31 grudnia 2026 r. Rozporządzenie ministra zdrowia w tej sprawie weszło w życie w środę, dzień po publikacji. Decyzję podpisała minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda.

Jak podkreślono w uzasadnieniu, dodatkowy czas ma zapewnić ciągłość działania CZP oraz stworzyć warunki do dalszego rozwoju środowiskowego modelu opieki psychiatrycznej. Okres ten ma zostać wykorzystany na przygotowanie rozwiązań systemowych, które w przyszłości zastąpią model pilotażowy.

Nowelizacja rozporządzenia zakłada również podwyższenie stawki ryczałtu dla placówek uczestniczących w pilotażu – z 75,74 zł do 82,55 zł. Nowa stawka będzie obowiązywać przy rozliczaniu świadczeń udzielanych od 1 lipca 2025 r. Według Ministerstwa Zdrowia ma to dostosować finansowanie do obecnych potrzeb CZP.

W ocenie skutków regulacji wskazano, że koszty wynikające z przedłużenia programu zostaną pokryte w ramach istniejących środków Narodowego Funduszu Zdrowia. Nie będzie konieczne zwiększanie budżetu ani sięganie po fundusz zapasowy. Wydatki zostaną pokryte z puli przeznaczonej na programy pilotażowe.

Informacje o planowanym przedłużeniu pilotażu pojawiły się już w październiku. Program działa od 2018 r. i pierwotnie miał trwać do końca 2025 r. Centra Zdrowia Psychicznego funkcjonują w oparciu o model bliskości – oferują pomoc w mniejszych ośrodkach, koncentrując się na zapobieganiu kryzysom psychicznym oraz szybkim wsparciu w sytuacjach nagłych.

CZP zapewniają dorosłym pacjentom opiekę dzienną, ambulatoryjną, stacjonarną oraz środowiskową. Placówki te odpowiadają za zdrowie psychiczne mieszkańców swojego obszaru i współpracują z pomocą społeczną oraz innymi podmiotami leczniczymi. Obecnie obejmują swoją opieką około połowę dorosłej populacji Polski. Eksperci i pacjenci podkreślają potrzebę rozbudowy sieci na cały kraj.

Najwyższa Izba Kontroli w raporcie z listopada 2024 r. wskazała na szereg nieprawidłowości w części wielkopolskich placówek. Kontrola wykazała m.in. braki kadrowe, błędy w rozliczeniach, niewłaściwe stosowanie przymusu bezpośredniego, naruszenia praw pacjentów oraz nieodpowiednie warunki lokalowe.

W momencie publikacji raportu trwała już debata o konieczności odejścia od formuły pilotażu na rzecz trwałych, ustawowych rozwiązań. Przedłużenie programu do 2026 r. ma umożliwić dopracowanie i wdrożenie takich zmian.