Pilotaż centrów zdrowia psychicznego przedłużony. Co z finansowaniem po czerwcu?

Pilotaż Centrów Zdrowia Psychicznego miał zakończyć się 30 czerwca, ale Ministerstwo Zdrowia planuje go przedłużyć do końca 2024 roku. Jak zapewnia resort, decyzja została skonsultowana z Narodowym Funduszem Zdrowia, a stawki finansowania nie ulegną zmianie. Pojawiają się jednak wątpliwości dotyczące budżetu na 2025 rok i przyszłości psychiatrii środowiskowej w Polsce.

Choć program pilotażowy Centrów Zdrowia Psychicznego (CZP) miał zakończyć się z końcem czerwca, Ministerstwo Zdrowia poinformowało, że zostanie on przedłużony do końca 2024 roku. Projekt przedłużenia trafił już do konsultacji w maju. Jak zaznaczył resort, decyzja była konsultowana z Centralą Narodowego Funduszu Zdrowia, przede wszystkim w zakresie finansowym.

Ministerstwo poinformowało, że stawka za opiekę pozostaje bez zmian i wynosi 75,74 zł na pół roku w przeliczeniu na mieszkańca. Pojawiły się jednak pytania o finansowanie w drugiej połowie roku i w 2025 r. W odpowiedzi resort zdrowia podkreślił, że budżet NFZ to jego wewnętrzna kompetencja, a same koszty pilotażu mają być pokryte z funduszu bez zwiększania wydatków i uruchamiania rezerw.

W planie finansowym NFZ na 2025 rok zaplanowano na pilotaż CZP kwotę 1 mld 284 mln 684 tys. zł, natomiast na całą opiekę psychiatryczną i leczenie uzależnień – 6 mld 191 mln 562 tys. zł. Łącznie daje to ponad 7,47 mld zł. Dla porównania, w zatwierdzonym planie na 2024 rok wydatki te wynosiły razem ponad 7,8 mld zł.

Były minister zdrowia i psychiatra dr Marek Balicki, członek rady ds. zdrowia psychicznego przy ministrze zdrowia, zwrócił uwagę, że wciąż brak jasnych informacji od NFZ na temat finansowania psychiatrii w 2025 roku. W rozmowie z PAP powiedział:

Ministerstwo Zdrowia zapewnia, że nie planuje ograniczeń. Ministra Izabela Leszczyna podkreśliła w ubiegłym tygodniu, że zarówno MZ, jak i NFZ nie rozważają zmniejszenia finansowania dla centrów. Resort zaznaczył również, że program pilotażowy to element realizacji modelu psychiatrii środowiskowej, która skupia się na wsparciu pacjenta blisko jego miejsca zamieszkania.

Pilotaż CZP trwa od 2018 roku i opiera się na odejściu od leczenia w szpitalu, które ma być stosowane tylko w najcięższych przypadkach. Centra oferują pomoc szybciej, bliżej domu pacjenta i w bardziej przyjaznych warunkach. Celem jest zapobieganie kryzysom psychicznym i szybki powrót do równowagi, a nie długotrwała hospitalizacja.

Jak pokazują analizy Federacji Przedsiębiorców Polskich (FPP) i Instytutu Finansów Publicznych (IFP), planowanie finansowe NFZ nie nadąża za realnymi potrzebami. Eksperci wskazują, że już w 2024 roku w planie funduszu pojawiła się luka finansowa przekraczająca 30 mld zł, która może się powiększać w kolejnych latach.