Pierwsza ofiara krztuśca w Wielkiej Brytanii w 2025 roku. Niemowlę nie było zaszczepione

W Wielkiej Brytanii potwierdzono pierwszy w tym roku zgon niemowlęcia z powodu krztuśca. Dziecko nie było zaszczepione, a jego matka nie przyjęła szczepionki w ciąży. Eksperci alarmują, że poziom szczepień dzieci i kobiet ciężarnych jest najniższy od 15 lat, co stwarza realne zagrożenie dla zdrowia publicznego.

Jak podaje Medonet, powołując się na dane Agencji Zdrowia Publicznego Wielkiej Brytanii (UKHSA), między styczniem a czerwcem 2025 roku doszło do pierwszego w tym roku zgonu niemowlęcia z powodu krztuśca. Dziecko miało mniej niż rok i nie było zaszczepione.

Brytyjskie dane pokazują, że poziom szczepień dziecięcych znajduje się obecnie na najniższym poziomie od 15 lat. W żadnym przypadku nie udało się osiągnąć rekomendowanego przez WHO pułapu 95 proc. wyszczepialności, który gwarantuje odporność zbiorową. W 2024 roku odnotowano aż 11 zgonów niemowląt z powodu krztuśca, a w pierwszej połowie 2025 roku zgłoszono już 502 nowe przypadki, w tym osiem u dzieci poniżej 3. miesiąca życia.

UKHSA przypomina, że szczepienie kobiet w ciąży jest podstawą ochrony noworodków. Program ten działa w Wielkiej Brytanii od 2012 roku i polega na podaniu szczepionki między 20. a 32. tygodniem ciąży.

Statystyki jednak niepokoją: o ile w 2016 roku poziom wyszczepienia wśród kobiet ciężarnych sięgał 76 proc., to w marcu 2024 roku spadł do 59 proc. Dopiero po serii zgonów w ubiegłym roku wskaźnik wzrósł do 73 proc., ale nadal nie wrócił do wcześniejszego poziomu.

Problem niskiej wyszczepialności nie dotyczy wyłącznie krztuśca. Odsetek pięciolatków zaszczepionych obiema dawkami MMR (przeciwko odrze, śwince i różyczce) wynosi obecnie 83,7 proc., co jest najgorszym wynikiem od ponad dekady. To właśnie słabe zainteresowanie szczepieniami obwiniano za wzrost zachorowań na odrę na początku tego roku, w tym jeden śmiertelny przypadek w szpitalu dziecięcym Alder Hey.

Brytyjski rząd zapowiedział, że od stycznia 2026 roku wszystkie dzieci w ramach NHS otrzymają bezpłatne szczepienia przeciwko ospie wietrznej. Minister zdrowia Stephen Kinnock podkreślił, że niepokoi go wzrost niechęci do szczepień, nasilonej po pandemii COVID-19.

Czy w ciąży trzeba się zaszczepić na krztusiec?

Tak. Szczepienie w ciąży jest kluczowe, ponieważ przekazuje przeciwciała dziecku jeszcze przed narodzinami i chroni je w pierwszych tygodniach życia, zanim samo będzie mogło otrzymać szczepionkę.

Jakie są skutki uboczne szczepienia na krztusiec w ciąży?

Szczepienie jest bezpieczne dla matki i dziecka. Typowe skutki uboczne to: ból w miejscu wkłucia, lekki obrzęk, zaczerwienienie, rzadziej podwyższona temperatura. Poważne reakcje są niezwykle rzadkie.

Ile kosztuje szczepionka na krztusiec w ciąży?

W krajach takich jak Wielka Brytania szczepienie jest bezpłatne w ramach programów publicznych. W Polsce cena zależy od placówki i wynosi zwykle 150–250 zł (szczepionka skojarzona: błonica–tężec–krztusiec).

W jakim tygodniu szczepienie na krztusiec?

Najlepszy czas to między 20. a 32. tygodniem ciąży. Wtedy matka wytwarza przeciwciała, które przechodzą do płodu i chronią dziecko w pierwszych miesiącach życia.

Dlaczego szczepienie w ciąży jest tak ważne?

Ponieważ niemowlęta niezaszczepione są najbardziej narażone na ciężki przebieg krztuśca, a nawet zgon. Szczepienie matki zapewnia im bierną odporność od urodzenia.

Jak wygląda sytuacja w Wielkiej Brytanii?

Poziom szczepień kobiet ciężarnych spadł do 59% w 2024 r., a dopiero po serii zgonów wzrósł do 73%. To wciąż mniej niż 76% notowane w 2016 r.

Ile przypadków krztuśca odnotowano ostatnio w Wielkiej Brytanii?

W pierwszej połowie 2025 r. zgłoszono 502 przypadki krztuśca, w tym osiem u dzieci poniżej 3. miesiąca życia.

Jakie działania podejmuje rząd?

Od stycznia 2026 r. wszystkie dzieci w ramach NHS w UK będą miały bezpłatne szczepienia przeciw ospie wietrznej. Dodatkowo prowadzone są kampanie informacyjne, aby przełamać spadek zaufania do szczepień.