Reklama

Dr n. med. Magdalena Cubała-Kucharska: "Wypalenie zawodowe degeneruje mózg i niszczy organizm". Jak się chronić?

12/09/2025 18:00

Zdrowe życie, Magdalena Cubała Kucharska Wypalenie zawodowe degeneruje mózg niszczy organizm chronić - zdjęcie, fotografia

Spis treści

Gdy praca staje się ciężarem – wypalenie zawodowe w Polsce
Stres a zdrowie: niebezpieczne trio hormonów stresu
Główny podejrzany – kortyzol a choroby przewlekłe
Mózg w pułapce wypalenia zawodowego
Jak chronić zdrowie przed wypaleniem zawodowym?

W jaki sposób chroniczny stres i brak regeneracji niszczą zdrowie psychiczne, ale i fizyczne, wyjaśnia dr n. med. Magdalena Cubała-Kucharska, lekarz medycyny integracyjnej. I podkreśla, że wypalenie zawodowe to nie tylko spadek motywacji, lecz złożony proces prowadzący do poważnych chorób całego organizmu - stanów zapalnych i kurczenia się mózgu. Warto przyjrzeć się temu zdrowotnemu zagadnieniu z okazji Dnia Wypalenia Zawodowego.

Gdy praca staje się ciężarem – wypalenie zawodowe w Polsce

Statystyki nie pozostawiają złudzeń: wypalenie zawodowe dotyka 25–35 proc. Polaków aktywnych zawodowo. Problem nie omija ani osób zatrudnionych na etatach, ani właścicieli firm czy jednoosobowych działalności. Jak wyjaśnia dr n. med. Magdalena Cubała-Kucharska:

Jedną z kluczowych przyczyn wypalenia zawodowego jest brak przestrzeni na regenerację organizmu. Pojawiają się wówczas problemy ze snem, wahania nastroju i lęki, które stopniowo doprowadzają do wyczerpania organizmu. W dalszym etapie mogą rozwinąć się choroby fizyczne, takie jak nadciśnienie, choroby serca oraz zaburzenia snu.

Reklama

Stres a zdrowie: niebezpieczne trio hormonów stresu

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) uznaje wypalenie zawodowe za syndrom związany z chronicznym stresem w pracy, który nie został skutecznie opanowany. Krótkotrwały stres może motywować, ale gdy staje się codziennością, zaburza gospodarkę hormonalną, osłabia odporność i zwiększa ryzyko chorób serca, cukrzycy, depresji czy nowotworów.

Za destrukcyjny wpływ wypalenia odpowiadają hormony stresu: kortyzol, adrenalina i noradrenalina. Kortyzol rozregulowuje metabolizm i sen, adrenalina powoduje skoki ciśnienia i stany zapalne, a noradrenalina zaburza rytm serca. Ich przewlekła nadprodukcja prowadzi do rozregulowania całego układu nerwowego, hormonalnego i odpornościowego.

Reklama

Główny podejrzany – kortyzol a choroby przewlekłe

Dr Magdalena Cubała-Kucharska wyjaśnia, dlaczego kortyzol stanowi największe zagrożenie:

Z czasem kortyzol, który ewolucyjnie miał chronić organizm, staje się dla niego toksyczny. Uszkadza barierę jelitową, zaburza metabolizm glukozy i nasila stany zapalne. W efekcie pojawiają się choroby metaboliczne, sercowo-naczyniowe i autoimmunologiczne. Ponadto nieuregulowany kortyzol rozregulowuje dopaminę i serotoninę, prowadząc do depresji, lęków oraz uzależnień.

Mózg w pułapce wypalenia zawodowego

Wypalenie zawodowe odbija się także na mózgu, który nie wraca do naturalnej równowagi – homeostazy. Wzrasta produkcja mieliny, ale spada liczba neuronów, co utrudnia przetwarzanie informacji. Dr Cubała-Kucharska podkreśla:

Reklama

Traumatyczne przeżycia związane z wypalaniem zawodowym mogą prowadzić do obumierania neuronów w kluczowych obszarach mózgu. Hipokamp, odpowiedzialny za pamięć i emocje, ulega kurczeniu, a kora przedczołowa dosłownie degeneruje się pod wpływem długotrwałego stresu.

Jak chronić zdrowie przed wypaleniem zawodowym?

Podstawą profilaktyki jest świadomość zagrożeń i wczesne rozpoznanie symptomów wypalenia zawodowego. Odpowiednia higiena pracy, realistyczne wyznaczanie celów, zachowanie równowagi między życiem prywatnym a zawodowym oraz skuteczne strategie radzenia sobie ze stresem pozwalają uniknąć dramatycznych konsekwencji zdrowotnych.

Reklama

Więcej o tym, jak zadbać o zdrowie pracowników i przeciwdziałać wypaleniu zawodowemu, przeczytasz tutaj: