Prawa pacjentów są łamane

Ponad 141 tysięcy spraw zarejestrowało biuro Rzecznika Praw Pacjenta w roku 2021, który nazwany został Rokiem Bezpieczeństwa Pacjenta. Duża część tych sygnałów związana była ze stanem epidemii i dotyczyła naruszenia praw pacjenta. W 2021 roku konsultanci Telefonicznej Informacji Pacjenta biura RPP przeprowadzili ponad 110 tysięcy rozmów. Dzwoniący szukali przede wszystkim informacji na temat aktualnej sytuacji, pytali o obowiązujące wytyczne oraz zmiany dotyczącej organizacji pracy placówek opieki zdrowotnej. 

Zgłoszenia dotyczyły także konkretnych problemów i naruszeń praw pacjenta, głównie w zakresie podstawowej opieki zdrowotnej, leczenia szpitalnego, a także Narodowego Programu Szczepień. 

Łamanie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej

Przypadki łamania praw pacjenta dotyczyły najczęściej prawa do świadczeń opieki zdrowotnej, udzielanych zgodnie z aktualną wiedzą medyczną (ponad 22 tysiące zgłoszeń), a także prawa do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością (prawie 17 tysięcy zgłoszeń).

W przypadku świadczeń POZ zgłoszenia dotyczyły najczęściej braku możliwości kontaktu z rejestracją placówki, zarówno telefonicznego, mailowego jak i osobistego, odmowy rejestracji na wizytę czy odmowy udzielania informacji na temat szczepień przeciwko Covid-19. Pacjenci skarżyli się także na odmowy realizacji wizyty osobistej oraz wyrażali zastrzeżenia co do prowadzonego leczenia.

Zgłoszenia w sprawie świadczeń ambulatoryjnej opieki specjalistycznej dotyczyły długiego czasu oczekiwania na wizytę, braku kontaktu z rejestracją, sposobu zaoferowanego leczenia oraz odmowy udostępnienia dokumentacji medycznej.

Pacjenci korzystające z leczenia szpitalnego zgłaszali brak udzielania im rzetelnej informacji o diagnostyce lub leczeniu, kwestionowali czynności wypisu. Skarżyli się na odmowę obecności osoby bliskiej oraz na brak kontaktu z osobą bliską wynikający z organizacji pracy placówki.

1,2 tysiąca naruszeń praw pacjenta 

Zgłoszenia skutkowały wszczynaniem przez Rzecznika Praw Pacjenta postępowań wyjaśniających, których w roku 2021 było ponad 1,8 tysiąca. W rezultacie wydano 1,5 tysiąca rozstrzygnięć, a w ponad 1,2 tysiącach przypadków stwierdzono naruszenie praw pacjenta. Przeszło 1,1 tysiąca z tych spraw dotyczyło prawa pacjenta do świadczeń zdrowotnych.

Rozstrzygnięcia Rzecznika w 2021 roku dotyczyły między innymi wstrzyknięć pacjentom preparatu Aquafilling Bodyline (preparat używany jest między innymi do powiększenia piersi), odmówienia pacjentowi pomocy przez personel szpitala mimo dolegliwości bólowych, błędów medycznych, takich jak na przykład pozostawienie fragmentu łańcucha od piły w ciele pacjenta, niezapewnienia właściwych badań czy niepodjęcia natychmiastowych działań zmierzających do pilnego zakończenia ciąży, co spowodowało śmierć pacjentki.

W 2021 roku Rzecznik wszczął 182 postępowania w sprawach praktyk naruszających zbiorowe prawa pacjentów (w 2020 roku były 132 takie postępowania). Spośród nich 142 dotyczyły prawa pacjenta do świadczeń zdrowotnych odpowiadających wymogom aktualnej wiedzy medycznej lub prawa do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością. 

Wydanych zostało 199 decyzji dotyczących stosowania praktyk naruszających zbiorowe prawa pacjentów. W 121 przypadkach Rzecznik uznał zgłoszone praktyki za naruszające takie prawa.

Wlewy witaminowe bez uzasadnienia

Sprawy te dotyczyły między innymi stosowania tzw. „wlewów witaminowych” bez uzasadnienia medycznego i bez wykonania właściwych badań diagnostycznych, bezpieczeństwa pacjentów podczas epidemii Covid-19, w tym stosowania niewłaściwych procedur, braku tlenu dla pacjentów chorych na Covid-19, nieprawidłowości przy wypisie ze szpitala pacjentów z podejrzeniem Covid-19, bezpieczeństwa pacjentek w ciąży, oddzielania matek od dzieci czy udzielania świadczeń zdrowotnych w warunkach nieodpowiadających wymogom sanitarnym.

Zgłaszano także obciążanie lekarzy przez placówki medyczne kosztami wykonanych badań, co skutkowało niezlecaniem tych badań.

Korzystając ze swoich uprawnień do żądania wszczęcia lub brania udziału w toczących się postępowaniach cywilnych dotyczących naruszenia praw pacjenta na prawach przysługujących prokuratorowi, w 2021 roku  Rzecznik podjął 36 nowych spraw cywilnych. 

Jedna z nich dotyczyła pozostawienia w jamie brzusznej pacjenta metalowej szpatułki. W tej sprawie Sąd Apelacyjny w Rzeszowie podwyższył kwotę zadośćuczynienia, przyznając rację Rzecznikowi.

Polecamy także: