Nowe badanie HPV dla kobiet - raz na 5 lat za darmo

Ministerstwo Zdrowia wprowadza nowe badanie na HPV dla kobiet w wieku 25-64 lata, które będzie dostępne raz na 5 lat w ramach NFZ. W przypadku pozytywnego wyniku, pacjentka będzie mogła skorzystać z cytologii płynnej. Projekt nowelizacji rozporządzenia trafił właśnie do konsultacji.

Rak szyjki macicy jest czwartym najczęściej występującym nowotworem u kobiet na świecie. W Polsce znajduje się na dziewiątym miejscu pod względem liczby zachorowań na nowotwory złośliwe wśród kobiet.

Z danych Krajowego Rejestru Nowotworów wynika, że w latach 2010-2020 odnotowano 29 668 nowych przypadków tego raka, co stanowiło 3,33% wszystkich zachorowań na nowotwory złośliwe u kobiet. Jeśli chodzi o zgony, rak szyjki macicy był ósmym nowotworem pod względem liczby zgonów, odpowiadając za 3,7% wszystkich zgonów na nowotwory złośliwe u kobiet, co w latach 2010-2020 przełożyło się na 17 793 przypadki śmierci.

Najwięcej przypadków zachorowań i zgonów, miało miejsce wśród kobiet w wieku 55–64 lata.

Rak szyjki macicy rozwija się głównie na podłożu zakażenia wirusem HPV, który może prowadzić do rozwoju zmian przednowotworowych, które są wykrywalne podczas badań przesiewowych, takich jak cytologia czy test HPV. Te zmiany, jeśli zostaną odpowiednio wcześnie wykryte, można skutecznie leczyć i zapobiec rozwojowi raka.

Wczesne wykrycie raka szyjki macicy jest kluczowe, ponieważ we wczesnym stadium choroba nie daje wyraźnych objawów. Kiedy pojawiają się objawy, takie jak nietypowe krwawienie, ból w dolnej części brzucha czy wydzielina z pochwy, zazwyczaj oznacza to, że rak jest już w bardziej zaawansowanym stadium. 

Leczenie raka szyjki macicy zależy od stopnia zaawansowania choroby i obejmuje różne metody, takie jak chirurgia, radioterapia czy chemioterapia. Jeśli zmiany mają charakter przednowotworowy, leczenie polega na usunięciu zmienionych tkanek lub ich zamrożeniu.

Kobiety w wieku 25-64 lata będą miały możliwość wykonania nowego badania w ramach programów profilaktycznych na NFZ. Chodzi o test HPV HR z gentypowaniem HPV 16/18, który pozwala na identyfikację grup ryzyka rozwoju raka szyjki macicy. Test będzie wykonywany cyklicznie co 5 lat. Jeśli wynik testu okaże się dodatni, ta sama próbka materiału posłuży do wykonania cytologii płynnej (LBC), która umożliwi dalsze monitorowanie zdrowia kobiety i zapobieganie rozwojowi choroby.

Badania będą przeprowadzane w placówkach podstawowej opieki zdrowotnej (POZ) oraz ambulatoryjnej opieki specjalistycznej (AOS). Materiał do testu będzie pobierany przez ginekologów oraz uprawnione położne. Oceny próbek dokonają medyczne laboratoria diagnostyczne lub zakłady patomorfologii, które posiadają odpowiednie pracownie.

Koszt całego przedsięwzięcia szacuje się na 61,3 miliona złotych, a przewidywana zgłaszalność kobiet do badania wynosi 11,36%. Trwają również działania promujące badania wśród kobiet, aby zachęcić je do regularnych testów.