Depresja nie odpuszcza tak łatwo. Nawet po wyzdrowieniu mózg reaguje inaczej

Nawet po ustąpieniu objawów depresji mózg nie wraca do pełnej normy – pokazują nowe badania. Naukowcy z Holandii wykazali, że osoby po epizodzie depresyjnym pozostają bardziej wrażliwe na negatywne bodźce. To może tłumaczyć, dlaczego aż 80% pacjentów doświadcza nawrotu choroby w ciągu pięciu lat.

Choć wielu pacjentów uznaje się za „wyleczonych”, ich mózgi mogą nadal działać inaczej niż u osób, które nigdy nie doświadczyły depresji. Badacze z Radboud University Medical Center w Nijmegen w Holandii udowodnili, że nawet po ustąpieniu objawów pozostaje wyższa wrażliwość na karę. To może zwiększać ryzyko nawrotów.

Zespół naukowców przyjrzał się mechanizmowi tzw. uczenia awersyjnego – czyli zdolności do unikania negatywnych doświadczeń. W badaniu wzięło udział 36 osób z historią nawracającej depresji oraz 27 osób zdrowych. Podczas badania funkcjonalnym rezonansem magnetycznym (fMRI) uczestnicy uczyli się kojarzyć obrazy z nieprzyjemnym, gorzkim smakiem.

Szczególną uwagę badacze zwrócili na habenulę – małą strukturę mózgu, która odpowiada za przetwarzanie negatywnych bodźców. Okazało się, że u osób po depresji obszar ten był bardziej aktywny, zwłaszcza w momentach oczekiwania na karę. Dodatkowo zaobserwowano osłabioną łączność zwischen habenulą a brzusznym polem nakrywki – strukturą odpowiedzialną m.in. za produkcję dopaminy, neuroprzekaźnika związanego z nagrodą i motywacją.

Wzorzec aktywności mózgu zaobserwowany u osób po depresji sugeruje, że ich mózg intensywniej reaguje na sygnały ostrzegawcze i słabiej radzi sobie z ich regulacją. To może prowadzić do powrotu lęków, unikania i obniżonego nastroju – nawet jeśli zewnętrzne objawy depresji już ustąpiły.

Dr Cameron S. Carter, redaktor naczelny pisma Biological Psychiatry: Cognitive Neuroscience and Neuroimaging, w którym opublikowano badanie, zauważa:

Wyniki badania mogą mieć istotne znaczenie kliniczne. Pokazują, że pełne wyzdrowienie z depresji nie oznacza, że mózg wraca do stanu sprzed choroby. To rzuca światło na potrzebę opracowania lepszych narzędzi do identyfikowania osób narażonych na nawrót i tworzenia indywidualnych planów terapeutycznych.