Zmiany w finansowaniu edukacji domowej zagrożeniem dla tysięcy dzieci

Rodzice dzieci uczących się w trybie edukacji domowej z niepokojem obserwują planowane zmiany w zasadach finansowania tej formy nauki. Ich obawy nie są bezpodstawne – nowe przepisy mogą drastycznie ograniczyć dostęp do edukacji poza systemem szkolnym. Rzeczniczka Praw Dziecka, Monika Horna-Cieślak, wystosowała do Ministerstwa Edukacji Narodowej oficjalne pismo, w którym domaga się jasnego stanowiska w tej sprawie.

W ostatnich tygodniach do Biura Rzecznika Praw Dziecka wpłynęły dziesiątki apeli od rodziców dzieci uczących się poza szkołą. Wszyscy zwracają uwagę na projekt rozporządzenia Ministra Edukacji dotyczącego podziału subwencji oświatowej na rok 2026. Kluczowym problemem jest zapowiadane zmniejszenie finansowania uczniów realizujących obowiązek szkolny w trybie edukacji domowej.

Rodzice ostrzegają, że takie zmiany mogą uderzyć nie tylko w uczniów i ich rodziny, ale również w same szkoły, które współpracują z dziećmi uczącymi się poza tradycyjną placówką. – Obniżenie subwencji może doprowadzić do ograniczenia dostępności edukacji domowej, szczególnie dla rodzin, które nie są w stanie samodzielnie pokrywać rosnących kosztów – czytamy w pismach kierowanych do RPD.

Wielu rodziców zaznacza, że decyzja o edukacji domowej nie była kaprysem, lecz koniecznością. Dzieci często trafiają na tę ścieżkę z powodu przemocy rówieśniczej, braku wsparcia psychologicznego w szkołach czy niezaspokojonych indywidualnych potrzeb edukacyjnych.

W przypadku dzieci z niepełnosprawnościami, edukacja domowa bywa wręcz jedynym rozwiązaniem zapewniającym im realny rozwój i dostosowane wsparcie.

Do Rzecznika Praw Dziecka zgłaszają się także nauczyciele, którzy na co dzień współpracują z uczniami w edukacji domowej. Opisują model pracy, który daleko wykracza poza przeprowadzanie egzaminów klasyfikacyjnych.

Ich zdaniem proponowane zmiany w finansowaniu mogą podważyć sens i funkcjonowanie takich placówek.

W odpowiedzi na rosnące obawy, Monika Horna-Cieślak zwróciła się 1 września 2025 roku do Minister Edukacji Barbary Nowackiej z prośbą o pilne zajęcie stanowiska w tej sprawie. Wystąpienie generalne Rzeczniczki Praw Dziecka stanowi formalny apel o ochronę interesów uczniów, dla których edukacja domowa jest nie tylko formą nauki, ale często jedyną drogą do edukacyjnego i emocjonalnego rozwoju.