Telechirurgia staje się faktem. Rozmowa z prof. dr hab. n. med. Piotrem Suwalskim po pierwszej w Europie operacji serca na odległość miedzy szpitalami klinicznymi

Jestem bardzo szczęśliwy, bo operacja przebiegła zgodnie z planem, co było dla nas najważniejsze. Pacjent czuje się bardzo dobrze. W niedzielę, czyli w drugiej dobie pooperacyjnej, został wypisany do domu w bardzo dobrej formie. – podkreśla prof. Suwalski.

Reklama

W operacjach robotycznych obserwujemy znacznie krótszy czas hospitalizacji i rehabilitacji. W przypadku operacji bajpasów jesteśmy w stanie wypisywać pacjentów już około drugiej doby po zabiegu.

Naszym celem było, aby mimo operowania na odległość wszystko przebiegło po prostu standardowo, a pacjent był bezpieczny. I tak się właśnie stało. – dodaje ekspert.

Reklama

Otrzymaliśmy wiele gratulacji z całego świata m.in. z Niemiec, Francji, a także z Nowego Jorku. Skala odzewu pokazuje, jak bardzo środowisko medyczne oczekiwało takiego kroku. Zaangażowanie ludzi w ten projekt, nie tylko lekarzy, ale też inżynierów, techników i partnerów odpowiedzialnych za łączność, było imponujące. Dziękuję także policji za wsparcie techniczne, które umożliwiło bezpieczne przeprowadzenie operacji. – podkreśla profesor Suwalski.

Reklama

To właśnie przez tę konsolę sterowałem robotem, który fizycznie znajdował się przy pacjencie w Warszawie.

W razie problemów technicznych możliwe było przejęcie przez nich operacji, za pomocą drugiej konsoli, bez przerywania procedury. Zespół w Warszawie był też gotowy do przeprowadzenia ewentualnej klasycznej operacji kardiochirurgicznej, co zapewniało pełne zabezpieczenie pacjenta. – wyjaśnia ekspert.

Reklama

Mniej więcej połowa z nich to operacje wieńcowe (bajpasy), a druga połowa to zabiegi na zastawkach serca, leczenie wad wrodzonych oraz arytmii. Wśród operacji planowych w kardiochirurgii, większość możemy dziś przeprowadzić metodą robotyczną. – podkreśla profesor.

Reklama

Opóźnienie wyniosło jedynie 5 milisekund, czyli 1/1000 sekundy. Dla porównania, dopuszczalna norma w telechirurgii to 150–160 milisekund. Dzięki temu operacja była prowadzona w czasie rzeczywistym. Nie odczuwałem żadnej różnicy względem zabiegów prowadzonych na miejscu. – zaznacza prof. Suwalski.

Technologia wyprzedza dziś prawo i regulacje. Tak jak Unia Europejska długo nie mogła uregulować działań gigantów cyfrowych, tak samo dziś trudno nadążyć z regulacjami w medycynie. Potrzebne są nowe przepisy dotyczące odpowiedzialności, ubezpieczeń, certyfikacji urządzeń i dostawców sieci. Wobec nowych potrzeb prace nad tym już trwają w UE i USA. Nasza operacja była zgodna z przepisami i zatwierdzona przez komisję bioetyczną, ale widzimy, że dalszy rozwój tego typu zabiegów wymaga dalszych zmian systemowych. – potwierdza prof. Suwalski.

Reklama

Prowadzimy szkolenia nie tylko dla lekarzy z Polski, ale też z Niemiec, Włoch i Belgii. Obecnie poszerzamy zakres o telechirurgię i nowe platformy robotyczne. Nasz instytut otrzymał certyfikat ORSI (belgijskiego centrum szkoleniowego) jako pierwszy poza Belgią. Chcemy stworzyć pełnoprawne centrum kompetencji szkoleniowych z certyfikacją i standardami jakości. – mówi dyrektor PIM MSWiA.

Już dziś istnieją systemy pozwalające na tzw. teleproktoring, czyli zdalne uczenie się chirurgii. Można połączyć dwie konsole operatorskie, jedna dla edukatora, druga dla uczącego się chirurga. W niedalekiej przyszłości możliwe będą wspólne operacje na różnych kontynentach, w czasie rzeczywistym. W regionach trudno dostępnych np. w Afryce telechirurgia może zapewnić dostęp do specjalistów. – prognozuje prof. Suwalski.

Tego typu rozwiązania są znakomite do ewentualnego wykorzystania w strefach trudno dostępnych, czy niebezpiecznych, po katastrofach, ale też na obszarach objętych działaniami wojennymi. W przyszłości może mieć zastosowanie także w misjach kosmicznych. – podsumowuje profesor.