Dlaczego medycyna lotnicza? Unikalne wyzwania zdrowotne, bezpieczeństwo pasażerów i załogi, innowacyjne rozwiązania.

Jedna z najbardziej niszowych specjalizacji. W tegorocznej, jesiennej kwalifikacji była na dole tabeli. Mowa o medycynie lotniczej. Niewątpliwie to praca pełna wyzwań, ale też bardzo trudnych zadań - podkreśla Robert Powierża, Naczelny Lekarz Lotnictwa Cywilnego. Medycy o tej specjalizacji muszą doskonale znać przepisy lotnicze i standardy medyczne związane z lotnictwem, dobrze działać zespołowo, być nieustannie na bieżąco jeśli chodzi o zastosowanie nowych technologii medycznych - dodaje.

Anna Ginał: Kluczowe pytanie brzmi: dlaczego właśnie medycyna lotnicza?

lek. Robert Powierża: Medycyna lotnicza to fascynująca i bardzo specyficzna specjalizacja, która łączy medycynę i zagadnienia związane z lotnictwem oraz kosmosem. Mogę wymienić trzy najważniejsze powody, dla których może być interesująca: unikalne wyzwania medyczne, które są specyficzne dla tej gałęzi nauki, aspekty zdrowia związane z lotem, takie jak m.in. wpływ zmian ciśnienia atmosferycznego, przyspieszenia, promieniowania kosmicznego, czy mikrograwitacji na organizm człowieka otwierają przed lekarzami unikalne wyzwania i możliwości badawcze, specjaliści medycyny lotniczej wspierają bezpieczeństwo pasażerów i załogi lotów, zarządzając zagrożeniami zdrowotnymi w środowisku lotniczym tworzą oni kluczowy element systemu opieki zdrowotnej w lotnictwie. Działając w obszarze medycyny lotniczej można prowadzić badania naukowe, które mają zastosowanie zarówno w medycynie, lotnictwie jak również są realizowane na potrzeby działań w kosmosie. Ten obszar oferuje możliwość tworzenia innowacyjnych rozwiązań.

AG: Czy to rodzinne tradycje czy może zupełnie inne względy?

RP: Wybór specjalizacji, w tym medycyny lotniczej, może być motywowany różnymi czynnikami, w tym rodzinnymi tradycjami czy osobistymi zainteresowaniami. Zdarza się, że lekarze decydują się na specjalizacje, które są częścią ich rodzinnej historii zawodowej. Jeśli ktoś dorastał w środowisku lotniczym, ze względu na rodzinne tradycje może być skłonny kontynuować tę ścieżkę. Ponadto osoba, która jest pasjonatem lotnictwa i jednocześnie lekarzem, może zdecydować się na medycynę lotniczą ze względu na połączenie tych dwóch dziedzin. Niekiedy atrakcyjne jest wybieranie specjalizacji, które oferują unikalne wyzwania, a medycyna lotnicza z pewnością wpisuje się w tę kategorię, biorąc pod uwagę specyficzne aspekty zdrowia związane z lotem.

AG: Gabinet, biurko, stetoskop czyli taki bardzo tradycyjny obraz lekarskiej pracy, tu się raczej nie sprawdzi.

RP: Praca w roli specjalisty medycyny lotniczej niesie ze sobą unikalne wyzwania ze względu na specyficzne warunki środowiska lotniczego oddziałujące na organizm człowieka. Specjaliści medycyny lotniczej są odpowiedzialni za ocenę zdolności do wykonywania czynności lotniczych zarówno przez pilotów, jak i załogę pokładową, co wymaga szczegółowej analizy zdrowia fizycznego i psychicznego. Lekarze o tej specjalizacji muszą bardzo dobrze znać przepisy lotnicze i standardy medyczne związane z lotnictwem, aby skutecznie działać w branży wymagającej efektywnej komunikacji zespołowej. Niezbędne jest także stałe dokształcanie oraz utrzymywanie aktualnej wiedzy. Wyzwaniem jest niewątpliwie zastosowanie nowych technologii medycznych, które dzisiaj umożliwiają kontynuowanie pracy osobom, które jeszcze kilka lat temu byłyby uznane za niezdolne do wykonywania czynności lotniczych; znajomość tych nowych technologii umożliwia właściwą ocenę zdrowotną kandydatów do lotnictwa jak również ratuje kariery osób już funkcjonujących zawodowo w tym obszarze.

AG: Jak zatem wygląda ta medyczna codzienność?

RP: Praca specjalisty medycyny lotniczej koncentruje się na utrzymaniu zdrowia pilotów i personelu lotniczego. Obejmuje ocenę ich zdolności do wykonywania czynności lotniczych, zapobieganie oraz leczenie chorób związanych z lotnictwem oraz monitorowanie wpływu warunków środowiskowych lotu na zdrowie. Najważniejsze aspekty to zaawansowane badania medyczne, ocena stanu zdrowia lotników i zapewnienie zgodności z normami (przepisami) medycznymi obowiązującymi w lotnictwie. W codziennej pracy dużego znaczenie nabrała ocena stanu psychicznego personelu lotniczego. Powoduje to konieczność bacznej oceny tego elementu coraz częściej w oparciu o konsultantów - psychologów. na pewno współpraca z psychologami stała się bardzo ważnym elementem.

AG: Jaka może być przyszłość medycyny lotniczej w kontekście tak niewielkiej liczby osób chętnych do kształcenia się w tym kierunku?

RP: Myślę, że może być wyzwaniem ze względu na relatywnie niewielką liczbę osób zainteresowanych tą specjalizacją. Wyzwaniem jest również ograniczona liczba miejsc, gdzie można kształcić lekarzy w tej dziedzinie. Pamiętajmy, że obecnie w Polsce jest tylko jeden ośrodek: Wojskowy Instytut Medycyny Lotniczej w Warszawie. Rozwój technologii lotniczych i stale rosnących restrykcji dotyczących bezpieczeństwa w lotnictwie będą sukcesywnie zwiększać znaczenie tej dziedziny. Jej „niszowość” może stanowić ogromny atut na rynku pracy, jednocześnie rozwój nowoczesnych programów związanych z eksploracją kosmosu będzie zwiększał zapotrzebowanie na specjalistów w tej dziedzinie.

AG: Dziękuję za rozmowę.