Rany kłute klatki piersiowej - przyczyny, zagrożenie życia i postępowanie świadków zdarzenia

Sytuacja zadania rany nożem, do której dojdzie np. w przestrzeni publicznej budzi zawsze bardzo duże emocje i powoduje skierowanie społecznej uwagi na okoliczności takich zdarzeń. Tak było w przypadku tragedii w Poznaniu, gdzie starszy mężczyzna zaatakował pięcioletniego chłopca idącego na wycieczkę z przedszkola. Dziecko zmarło w wyniku odniesionych obrażeń. Wcześniej opinią publiczną wstrząsnęła śmierć prezydenta Gdańska, Pawła Adamowicza, który zmarł w szpitalu po ciosach zadanych przez nożownika na scenie podczas finału Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy.

Rany kłute klatki piersiowej należące do obrażeń przenikających występują coraz częściej – mówi dla politykazdrowotna.com dr hab. n. med. Marzena Wojewódzka-Żelezniakowicz z Kliniki Medycyny Ratunkowej Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku.

W Polsce brak jest rejestrów tych zdarzeń, lecz w krajach europejskich obserwowany jest kilkudziesięciokrotny wzrost liczby ran kłutych. Jak wyjaśnić to zjawisko? Jak mówi docent Wojewódzka-Żelezniakowicz, ma to związek z mniejszą dostępnością broni palnej w Europie.

Obrażenia klatki piersiowej mogą dotyczyć jedynie struktur powierzchownych czyli skóry i tkanki podskórnej. W takiej sytuacji nie zagrażają one życiu pacjenta. W przypadku ran kłutych penetrujących głębiej może dochodzić do zagrożenia życia z powodu uszkodzenia żeber i płuc, serca, wielkich naczyń tętniczych i żylnych, a także przepony. Należy pamiętać, że rana kłuta zadana w kierunku z góry na dół może spowodować obrażenia narządów jamy brzusznej czyli wątroby, śledziony powodując masywne, zagrażające życiu krwawienie.

Zatem przyczyną zagrożenia życia u pacjentów z ranami klatki piersiowej są zaburzenia oddychania będące wynikiem zaburzeń mechaniki oddychania (wiotka klatka piersiowa, obrażenia przepony) lub uszkodzeniem płuc (odma opłucnowa) oraz wstrząs krwotoczny w wyniku obrażeń narządów miąższowych lub dużych naczyń tętniczych i żylnych znajdujących się w klatce piersiowej.

Leczenie pacjentów z ranami kłutymi klatki piersiowej jest złożone i uzależnione od rozległości obrażeń. Pacjenci ci wymagają pilnej diagnostyki obrazowej połączonej ze stabilizacją czynności życiowych oraz bardzo często leczenia operacyjnego.

Niestety, postępowanie na miejscu zdarzenia zanim dotrze personel medyczny jest ograniczone do tamowania widocznego krwawienia oraz ułożenia pacjenta w pozycji przeciwwstrząsowej. Podstawowym zadaniem świadków zdarzenia jest natychmiastowe poinformowanie Centrum Powiadamiania Ratunkowego tak, aby jak najszybciej dotarł zespół ratownictwa medycznego i pacjent mógł być przewieziony na szpitalny oddział ratunkowy zanim dojdzie do nieodwracalnej fazy wstrząsu.