Burza po słowach Donalda Tuska o kobietach. Unikamy "odpowiedzialności"? Joanna Senyszyn: „To wstyd i polityczne oszustwo”

Wypowiedź Donalda Tuska na temat macierzyństwa i niskiej dzietności w Polsce wywołała gwałtowną reakcję środowisk kobiecych i feministek. Premier w rozmowie z „The Sunday Times” stwierdził, że przyczyny braku decyzji o macierzyństwie mają charakter kulturowy, nie ekonomiczny. Ta diagnoza, w zamyśle wyważona, została odebrana przez wiele kobiet jako przejaw paternalizmu i braku zrozumienia rzeczywistości. „Chodzi o to, że nie lubią takiego stylu życia, obowiązków, odpowiedzialności” — powiedział Tusk. W jego ocenie współczesne Polki rezygnują z macierzyństwa nie z powodu braku mieszkań czy środków finansowych, lecz z wyboru, wynikającego z preferencji wobec innego stylu życia.

Na słowa premiera ostro zareagowała Joanna Senyszyn. Była europosłanka i feministka nazwała słowa Tuska „seksistowskim absurdem”. W jej opinii premier wykazał się kompletnym niezrozumieniem historii kobiet i procesu ich emancypacji.

Senyszyn wprost porównała narrację Tuska do wcześniejszych wypowiedzi Jarosława Kaczyńskiego, który twierdził, że kobiety nie rodzą, bo „dają sobie w szyję”. „Tusk jest jeszcze gorszy — zarzuca kobietom unikanie odpowiedzialności. A przecież to on obiecywał obronę praw kobiet” — napisała parlamentarzystka.

Krytyczne komentarze pojawiły się również ze strony organizacji feministycznych, w tym Aborcyjnego Dream Teamu i Ogólnopolskiego Strajku Kobiet. Aktywistki zarzucają premierowi brak konsekwencji i polityczny cynizm.

Według działaczek Tusk, próbując zyskać poparcie konserwatywnych koalicjantów, zrezygnował z obrony wartości, które jeszcze niedawno sam głosił. Czy to jedyna możliwa interpretacja słów premiera? 

Premier w przeszłości wielokrotnie deklarował poparcie dla liberalizacji prawa aborcyjnego. Jeszcze w 2022 roku zapowiadał, że Koalicja Obywatelska przedstawi projekt ustawy gwarantującej prawo do przerwania ciąży do 12. tygodnia. Tak się stało — projekt leży w Sejmie od stycznia 2024 roku.

A na co czeka Tusk - albo dlaczego musi czekać?

Współrządzące z KO ugrupowania — PSL i Polska 2050 — od początku sprzeciwiały się liberalizacji przepisów, proponując referendum. „To była manipulacja. Nie chodziło o głos Polaków, ale o zablokowanie zmian” — oceniają komentatorzy. Tusk sam przyznał, że „to nie on wybierał koalicjantów, ale wyborcy zdecydowali, z kim może utworzyć większość”.

Obecna debata wokół słów Tuska odsłania szerszy problem: rozdźwięk między oczekiwaniami kobiet a ograniczeniami polityki koalicyjnej. Z jednej strony premier deklaruje poparcie dla prawa kobiet do samostanowienia, z drugiej — próbuje utrzymać delikatną równowagę między bardziej progresywnym elektoratem a konserwatywnymi partnerami.

Senyszyn i feministki nie mają jednak wątpliwości: kompromis w sprawie praw kobiet jest formą zdrady.

Słowa Tuska uruchomiły kolejną falę dyskusji o roli kobiet w polskim społeczeństwie. W sieci rozgorzała debata o tym, kto ma prawo decydować o macierzyństwie i czy politycy - niezależnie od barw partyjnych - są w stanie naprawdę zaufać kobietom w kwestii ich własnych decyzji.

W kraju, w którym temat aborcji wciąż dzieli społeczeństwo, wypowiedź premiera nie była jedynie niefortunnym cytatem. Stała się symbolem narastającego napięcia między językiem równości a realiami polityki, w której prawa kobiet wciąż bywają kartą przetargową.