AWF w Warszawie: Aktywny rodzic, to aktywne dziecko – jak poprawić zdrowie fizyczne dzieci w Polsce?

Rektor AWF Bartosz Molik wskazał na kluczowe działania, które mogą poprawić kondycję fizyczną młodych Polaków. Dzięki nowoczesnym technologiom, takim jak aplikacje mobilne oparte na sztucznej inteligencji, oraz kompleksowym programom edukacyjnym, możliwe jest nie tylko diagnozowanie problemów zdrowotnych, ale także skuteczne wdrażanie rozwiązań, które poprawią aktywność fizyczną w szkołach i w wśród rodzin, bo aktywny rodzic, to aktywne dziecko.

AWF zakończył czwartą edycję programu WF z AWF - Aktywny dzisiaj dla zdrowia przyszłości, realizowaną przez pięć zespołów badawczych. Prace obejmowały: monitorowanie kondycji fizycznej dzieci i młodzieży, opracowanie i walidację testów fundamentalnych umiejętności ruchowych, wdrożenie aplikacji mobilnej wykorzystującej AI do oceny jakości wykonywania ćwiczeń oraz wprowadzenie "Paszportu dla zdrowia" - indywidualnego narzędzie do śledzenia aktywności fizycznej w kontekście Alfabetu Ruchowego. 

W latach 2021-2024 program objął zasięgiem ponad 500 00 uczniów w całej Polsce, aktywując ich w ramach kilkudziesięciu tysięcy Sport Klubów. Blisko połowa zajęć realizowana była w klasach 1-3, co świadczy o wyjątkowym zaangażowaniu nauczycieli edukacji wczesnoszkolnej.

Rektor Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie, prof. Bartosz Molik, podkreślał, jak kluczową rolę w kształtowaniu zdrowia fizycznego dzieci i młodzieży pełnią nowoczesne technologie. Choć raporty dotyczące stanu aktywności fizycznej młodych Polaków nie napawają optymizmem, jego zespół podejmuje konkretne działania mające na celu nie tylko diagnozowanie problemów, ale również wdrażanie efektywnych rozwiązań.

Bartosz Molik odniósł się do wyników badań, które wykazały niepokojące zjawiska – zaledwie 20 proc. dzieci posiada odpowiednią wydolność krążeniowo-oddechową, a problem nadwagi i braku aktywności fizycznej staje się coraz bardziej powszechny.

Jednym z najważniejszych wniosków płynących z jego wypowiedzi jest jasna korelacja między stylem życia rodziców a nawykami ich dzieci – rodzic nieaktywny fizycznie często wychowuje dziecko, które również nie podejmuje regularnej aktywności. To niepokojący trend, którego zrozumienie może pomóc w opracowaniu skuteczniejszych programów edukacyjnych.

Jednakże, zamiast koncentrować się wyłącznie na analizach, prof. Molik i jego zespół opracowali rozwiązania, które mogą przyczynić się do poprawy sytuacji. Wśród nich znajduje się aplikacja mobilna FUS, opracowana przez polski zespół badawczy. Dzięki niej, za pomocą zwykłego telefonu komórkowego, można w sposób obiektywny ocenić umiejętności ruchowe dzieci. Jest to pierwszy krok ku wykorzystaniu sztucznej inteligencji w edukacji fizycznej, co może w przyszłości wpłynąć na skuteczność diagnozy i monitorowania postępów młodych ludzi w zakresie aktywności fizycznej.

Rektor zaznaczył, że kluczowe jest ukierunkowanie działań na wczesne etapy edukacji. Już w pierwszych latach szkoły, dzieci wykazują duży potencjał i motywację do aktywności fizycznej, jednak w miarę upływu czasu ta motywacja maleje. To zjawisko jest szczególnie widoczne w drugiej fazie edukacji, kiedy to coraz więcej dzieci rezygnuje z aktywności fizycznej. Prof. Molik zwraca również uwagę na konieczność specjalnego traktowania dziewcząt, które często mają niższy poziom kompetencji ruchowych w porównaniu do chłopców. Dlatego też w działaniach badawczo-edukacyjnych należy szczególnie uwzględnić tę grupę.

Jednym z kluczowych elementów działań prof. Molika jest także postulat szerokiej współpracy międzyresortowej. Jak sam podkreśla, sukces w zakresie poprawy kondycji fizycznej dzieci i młodzieży będzie możliwy tylko wtedy, gdy współdziałanie różnych resortów – takich jak Ministerstwo Edukacji, Ministerstwo Zdrowia czy Ministerstwo Sportu – stanie się integralnym elementem działań państwa. Tylko wtedy możliwe będzie wdrożenie kompleksowych rozwiązań, które nie będą tylko sporadycznymi akcjami, ale staną się częścią systemowej polityki zdrowotnej i edukacyjnej.

Prof. Molik wymienia także 11 rekomendacji, które jego zespół opracował na podstawie dotychczasowych badań. Wśród nich znajduje się m.in. wdrożenie kompleksowych programów edukacyjno-profilaktycznych, które będą uwzględniać zróżnicowane metody diagnostyczne i dydaktyczne. Ważne jest także ukierunkowanie edukacji na rozwój umiejętności fundamentalnych w zakresie ruchu oraz na budowanie systematycznego podejścia do aktywności fizycznej w codziennym życiu.

Kolejnym krokiem, który rektor AWF w Warszawie widzi jako niezbędny, jest certyfikacja szkół pod kątem ich podejścia do aktywności fizycznej. Chodzi o stworzenie systemu oceny, który będzie pozwalał na weryfikację, czy szkoły faktycznie wdrażają odpowiednie programy aktywizujące dzieci i młodzież. Warto zwrócić uwagę, że wciąż zaledwie 30 proc. uczniów bierze udział w aktywnościach pozalekcyjnych, co świadczy o konieczności poszukiwania nowych metod motywowania młodych ludzi do podejmowania aktywności fizycznej.

Prof. Molik zwraca również uwagę na często pomijaną grupę dzieci w wieku przedszkolnym, które również potrzebują specjalnych działań w zakresie edukacji fizycznej. Zespół badawczy rozpoczął prace nad diagnozowaniem problemów zdrowotnych w tej grupie wiekowej, co może stanowić istotny krok w zapobieganiu problemom zdrowotnym już na wczesnym etapie życia.

Działania zespołu badawczego prof. Molika, oparte na nowoczesnych narzędziach, takich jak sztuczna inteligencja czy aplikacje mobilne, pokazują, że poprawa kondycji fizycznej dzieci i młodzieży w Polsce jest możliwa. Kluczowe jest jednak podejście systemowe i szeroka współpraca wielu instytucji.