Wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w sprawie aborcji w Polsce

Europejski Trybunał Praw Człowieka wydał wyrok w sprawie Polki, której odmówiono prawa do wykonania aborcji. Kobieta otrzyma zadośćuczynienie od Skarbu Państwa. To pierwsza sprawa, w której ETPCz stwierdził, że wyrok polskiego Trybunału Konstytucyjnego godzi w prawo do poszanowania życia prywatnego.

W swoim zawiadomieniu 38-letnia mieszkanka Warszawy napisała, że w styczniu 2021 roku odmówiono jej prawa do aborcji w stołecznym Szpitalu Bielańskim, mimo iż mogła to zrobić z powodu wykrycia u płodu wady genetycznej, jaką jest trisomia 21 chromosomu. Ta wada prowadzi do zespołu Downa. Jednak dzień przed planowanym terminem aborcji kobiecie odmówiono przeprowadzenia aborcji. Powodem miał być wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który został ogłoszony w październiku 2020 roku. To postanowienie sprawiło, że przerwanie ciąży ze względu na ciężkie i nieodwracalne wady płodu przestało być w Polsce legalne.

Za co ETPCz wydał wyrok?

Polka skarżąca się do ETPCz (podano tylko jej inicjały M.L.) wskazała na naruszenie przez nasz kraj artykułu 3. Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, który zabrania tortur oraz nieludzkiego lub poniżającego traktowania. W ogłoszonym w czwartek wyroku Trybunał Praw Człowieka stwierdził, że nie doszło do naruszenia tego konkretnego artykułu. Natomiast uznał, że Polska naruszyła artykuł 8. konwencji, dotyczący bezprawnej ingerencji w życie prywatne kobiety. Artykuł ten gwarantuje "prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego każdej osoby".

Co oznacza wyrok ETPCz?

Zgodnie z decyzją Trybunału, Polska została zobowiązana do wypłacenia warszawiance łącznie 16 tysięcy euro jako zadośćuczynienie. Europejski Trybunał Praw Człowieka nakazał dokonanie tej wypłaty w ciągu trzech miesięcy od ogłoszenia wyroku. Ten wyrok może mieć ważne znaczenie dla sytuacji kobiet w Polsce. Jest on kolejnym argumentem na rzecz zmiany przepisów dotyczących aborcji, pomijając powszechne protesty kobiet, jakie miały miejsce niedawno na polskich ulicach.

To pierwszy taki wyrok w sprawach wytoczonych przez Polki. Kilkanaście kolejnych jest w toku.

Wyrok skomentowała już Katarzyna Kotula, ministra ds. równości w rządzie Donalda Tuska, pisząc na platformie X. że "aborcja powinna być legalna, dostępna, bezpłatna i bezpieczna. Czas na zmianę i zapewnienie kobietom prawa wyboru!" Polityczka od lat jest zaangażowana w kwestie przywrócenia w Polsce możliwości legalnego przerywania ciąży.