Reklama

Toksykolog: bezpieczeństwo kosmetyków w Unii Europejskiej oceniane surowiej niż żywności

01/09/2025 11:30

Zdrowe życie, Toksykolog bezpieczeństwo kosmetyków bardziej rygorystyczne żywności - zdjęcie, fotografia

Spis treści

Zakazane składniki w kosmetykach – od formaldehydu po TPO
Jak wygląda ocena bezpieczeństwa kosmetyków?
Kosmetyki z zagranicy – ryzyko dla konsumentów
Mity dotyczące kosmetyków – parabeny, „naturalność” i testy na zwierzętach
Zdrowy rozsądek w wyborze kosmetyków

Kosmetyki sprzedawane legalnie na rynku Unii Europejskiej przechodzą proces oceny bezpieczeństwa bardziej wymagający niż w przypadku suplementów diety czy nawet żywności. Toksykolog prof. Kamil Jurowski wskazuje, że regulacje dotyczące kosmetyków są restrykcyjne, choć wciąż istnieją obszary, które wymagają lepszej kontroli.

Zakazane składniki w kosmetykach – od formaldehydu po TPO

Od 1 września w salonach kosmetycznych obowiązuje zakaz stosowania produktów zawierających tlenek difenylo-(2,4,6-trimetylobenzoilo)fosfiny (TPO). Związek ten pełnił rolę fotoinicjatora w lakierach hybrydowych, żelach i klejach do tipsów, ale został uznany za szkodliwy dla zdrowia.

Zobacz także:

Czy hybryda szkodzi płodności? Zakaz lakierów hybrydowych. UE wprowadza restrykcje od 1 września 2025

Toksykolog dr hab. Kamil Jurowski, prof. Uniwersytetu Rzeszowskiego i Instytutu Ekspertyz Medycznych w Łodzi, przypomniał, że podobne sytuacje miały już miejsce.

Formaldehyd, kiedyś stosowany jako konserwant, okazał się drażniący i rakotwórczy. Triklosan zakazano ze względu na działanie hormonalne, a hydrochinon – ze względu na ryzyko trwałego uszkodzenia skóry – wyjaśnił.

Reklama

Ekspert podał także przykład związków rtęci, które dawniej były składnikiem kremów wybielających popularnych w Azji i Afryce.

Rtęć działa neurotoksycznie, prowadzi do uszkodzeń mózgu i nerek, a dodatkowo przenika przez barierę łożyskową – podkreślił.

Choć w Polsce sprzedaż takich produktów jest zakazana, wciąż można je znaleźć na zagranicznych platformach internetowych.

Jak wygląda ocena bezpieczeństwa kosmetyków?

Prof. Jurowski zaznaczył, że w Unii Europejskiej „ocena bezpieczeństwa produktów kosmetycznych z punktu widzenia regulacyjnego jest o wiele bardziej restrykcyjna niż ocena np. suplementów diety czy żywności.

Reklama

Każdy kosmetyk przed dopuszczeniem do obrotu musi przejść szczegółową analizę. Oceniane są skład, właściwości fizykochemiczne, dane toksykologiczne, testy dermatologiczne, mikrobiologiczne i starzeniowe. Produkty są zgłaszane w systemie CPNP, a odpowiedzialna osoba musi przez 10 lat przechowywać Plik Informacji o Produkcie i monitorować działania niepożądane.

Kosmetyki z zagranicy – ryzyko dla konsumentów

Choć w Polsce i w UE bezpieczeństwo kosmetyków jest dobrze kontrolowane, nie wszędzie obowiązują takie same standardy. Toksykolog przestrzegł, by uważać na kosmetyki kupowane w sklepach dla turystów na Cyprze czy sprowadzane spoza Unii Europejskiej.

Reklama

To jest też ogromne wyzwanie dla importerów, np. z krajów azjatyckich – zauważył.

Mity dotyczące kosmetyków – parabeny, „naturalność” i testy na zwierzętach

Prof. Jurowski odniósł się również do popularnych mitów.

Słowo "naturalny’ nie jest równoznaczne z bezpieczny". Olejek cynamonowy czy lawendowy mogą wywołać silne reakcje alergiczne – wyjaśnił.

Za nieuzasadniony uznał również strach przed parabenami.

To jedne z najlepiej przebadanych konserwantów, a ich stężenia w kosmetykach są uznawane za bezpieczne – zapewnił.

Ekspert przypomniał także, że chwyt marketingowy „produkt nietestowany na zwierzętach” jest w UE pustym hasłem.

Reklama

Badania na zwierzętach są zakazane od lat – podkreślił.

Zdrowy rozsądek w wyborze kosmetyków

Toksykolog apelował, by konsumenci podchodzili do kosmetyków z rozwagą.

Czytajmy składy, edukujmy się, korzystajmy z produktów zgodnie z przeznaczeniem, nie dajmy się zwieść modnym sloganom – radził. – Jak dodał, kosmetyki powinny spełniać swoją podstawową rolę: Produkt kosmetyczny ma upiększać, nie leczyć. Można nim coś zatuszować czy poprawić, ale nie jest to eliksir młodości.

Źródło: PAP/MH