Sprawozdanie NFZ 2024: straty i wydatki - opinia Komisji Zdrowia

Roczne sprawozdania Narodowego Funduszu Zdrowia za 2024 rok odsłaniają kulisy finansów polskiej ochrony zdrowia. Fundusz zanotował stratę netto w wysokości 7,7 miliarda złotych, która została w całości pokryta z funduszu zapasowego. Jak przyznał wiceprezes NFZ Jakub Szulc: „Nie ma takiej kwoty, która spowoduje, że nie będziemy mieli żadnych ograniczeń. Niezależnie od tego, ile pieniędzy w systemie nie będzie, mamy do czynienia z co najmniej kilkoma ograniczeniami”. To stawia pod znakiem zapytania możliwości szybkiego zwiększenia dostępności do świadczeń zdrowotnych.

Roczne sprawozdania Narodowego Funduszu Zdrowia za 2024 rok ujawniają zaskakującą skalę wyzwań finansowych polskiej ochrony zdrowia. Fundusz zakończył rok stratą netto 7,733 miliarda złotych, którą w całości pokryto z funduszu zapasowego.

Komisja Zdrowia zapoznała się z rocznym sprawozdaniem z wykonania planu finansowego, łącznym sprawozdaniem finansowym oraz sprawozdaniem z działalności NFZ za 2024 rok. Wszystkie dokumenty zostały pozytywnie zaopiniowane. W głosowaniu 22 na 22 posłów poparło przyjęcie sprawozdań. 

Łączne sprawozdanie finansowe funduszu zamyka bilans na kwotę 23,648 mld zł, co oznacza spadek o prawie 18 proc. w porównaniu z rokiem poprzednim. Strata netto zmniejszyła się o ponad 8,6 miliarda złotych, głównie dzięki wykorzystaniu funduszu zapasowego. Rachunek przepływów pieniężnych wykazał spadek o 6,6 miliarda złotych.

Wiceprezes NFZ podkreślił, że znacząca część wydatków została przeznaczona na zwiększenie kosztów świadczeń opieki zdrowotnej.

Pierwotny plan finansowy NFZ na 2024 rok obejmował 168,4 mld zł przychodów i kosztów. W trakcie roku plan był modyfikowany, a łączne przychody wzrosły o 9,3 proc., do 182,97 mld zł, podczas gdy koszty wzrosły o 14,9 proc., do 205,04 mld zł. Największy wzrost dotyczył świadczeń opieki zdrowotnej – 24,776 mld zł.

Koszty administracyjne stanowiły zaledwie 0,7 proc. wszystkich wydatków, podczas gdy 51,6 proc. kosztów świadczeń opieki zdrowotnej pochłonęło lecznictwo szpitalne. Podstawowa opieka zdrowotna odpowiadała za 11,15 proc., ambulatoryjna opieka specjalistyczna – 9,74 proc., a refundacja leków otwartych – 5,9 proc.

Podstawowa opieka zdrowotna odnotowała w 2024 roku 191 milionów porad, obejmując 29,2 miliona pacjentów. Teleporady stanowiły nie więcej niż 10 proc. wszystkich świadczeń, a liczba podmiotów z umowami z NFZ zmniejszyła się nieznacznie do ponad 5000, głównie w wyniku konsolidacji.

Szpitale realizowały 18,5 miliona hospitalizacji dla blisko 9 milionów pacjentów, przy czym liczba hospitalizacji wzrosła o 7 proc. w stosunku do roku poprzedniego. W leczeniu onkologicznym wprowadzono 14 nowych programów lekowych, a ich finansowanie przekroczyło 13 miliardów złotych, przewyższając po raz pierwszy wartość refundacji aptecznej.

Programy profilaktyczne wzrosły prawie dwukrotnie, z 204 mln zł w 2022 roku do 500 mln zł w 2024 roku, choć zgłaszalność pacjentów wciąż stanowi wyzwanie.

Nielimitowana liczba świadczeń w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej nie skróciła kolejek, a dynamika wzrostu wartości porad była wyższa niż liczby porad i pacjentów. W psychiatrii liczba świadczeń ambulatoryjnych w centrach zdrowia psychicznego wzrosła prawie trzykrotnie od 2022 roku, a liczba podmiotów pilotażu zwiększyła się z 95 do 112.

Wiceprezes Szulc podkreślił:

W dyskusji nad sprawozdaniami głos zabrał wiceminister w MZ prof. Tomasz Maciejewski, który podkreślił konieczność trudnych decyzji w obszarze opieki okołoporodowej:

Wiceminister poinformował także o rozpoczęciu pilotażu przesiewu kolejnych trzech chorób rzadkich w Instytucie Matki i Dziecka. Odniósł się również do programu „Moje Zdrowie”, wskazując, że największym wyzwaniem pozostaje aktywizacja mężczyzn do udziału w badaniach profilaktycznych:

W leczeniu stomatologicznym dzieci nakłady wzrosły o prawie 17 proc., a w opiece paliatywnej o niemal 30 proc.

Wynagrodzenia pracowników NFZ wzrosły w 2024 roku średnio 20%, a fundusz wynagrodzeń zwiększono o 22,13 proc. w porównaniu z 2023 rokiem.