Rząd rezygnuje z programu dla osób z otyłością KOS-BMI 30+

Wiceminister zdrowia Wojciech Konieczny ogłosił, że rząd po dogłębnej analizie zdecydował o rezygnacji z programu KOS-BMI 30+ dla osób z otyłością. Poinformował też, że powołano grupę ekspertów, która zajmie się analizą problemu otyłości w Polsce.

Program KOS-BMI 30+ miał pomóc osobom z otyłością, zapewniając im kompleksową opiekę w wyspecjalizowanych ośrodkach. Pacjenci mieli mieć zapewnioną koordynację leczenia na każdym etapie, monitorowanie efektów i odpowiednią terapię. Projekt rozporządzenia w tej sprawie trafił do konsultacji w listopadzie 2023 roku.

Jak poinformował wiceminister zdrowia Wojciech Konieczny, po dokładnej analizie kierownictwo Ministerstwa Zdrowia, zdecydowało o rezygnacji z programu KOS-BMI 30+. Decyzję tę ogłoszono w odpowiedzi na interpelację poselską. Teraz problemem otyłości zajmie się nowo powołany zespół ekspertów, który przeanalizuje możliwe rozwiązania i zaproponuje inne sposoby wsparcia osób chorych na otyłość.

Wiceminister zdrowia Wojciech Konieczny poinformował, że powołano specjalny zespół, który zajmie się problemem otyłości w Polsce. Zespół działa w ramach Rady ds. Zdrowia Publicznego, a jego zadaniem jest analiza obecnego systemu ochrony zdrowia pod kątem walki z otyłością. Eksperci mają opracować konkretne propozycje, które pomogą zmniejszyć liczbę osób cierpiących na otyłość oraz wesprzeć tych, którzy już zmagają się z tą chorobą. Szczegółowe informacje o uchwale są dostępne na stronie Ministerstwa Zdrowia.

Pierwsze spotkanie zespołu odbyło się 27 listopada 2024 roku. W zespole zasiadają 23 osoby, m.in. przedstawiciele ministerstwa zdrowia, specjaliści w dziedzinie leczenia otyłości, niektórzy konsultanci krajowi, przedstawiciele pielęgniarek i fizjoterapeutów, a także Narodowego Funduszu Zdrowia.  

Wiceminister zdrowia Wojciech Konieczny poinformował, że program pilotażowy KOS-BAR, który pomaga w leczeniu otyłości olbrzymiej, będzie kontynuowany aż do 30 czerwca 2026 roku. Program zapewnia kompleksową opiekę dla pacjentów, w tym przygotowanie dietetyczne, wsparcie psychologiczne, diagnostykę oraz konsultacje z różnymi specjalistami, np. gastroenterologami, endokrynologami, kardiologami, pulmonologami czy psychiatrą.

KOS-BAR składa się z czterech modułów:

• Diagnostyka i przygotowanie przed operacją – lekarze sprawdzają stan zdrowia pacjenta i przygotowują go do zabiegu.

• Leczenie operacyjne – przeprowadzana jest operacja bariatryczna, czyli zabieg zmniejszenia żołądka lub inny odpowiedni.

• Rehabilitacja przed i po operacji – pacjent otrzymuje wsparcie, aby poprawić kondycję przed zabiegiem i wrócić do formy po nim.

• Długoterminowa opieka bariatryczna – po zabiegu pacjent jest objęty stałym monitoringiem i opieką specjalistów.

Wiceminister zdrowia dodał, że niezależnie od tego programu, osoby z otyłością mogą korzystać z pomocy w ramach podstawowej i specjalistycznej opieki zdrowotnej. Szczególne wsparcie otrzymują osoby z problemami metabolicznymi, hormonalnymi czy cukrzycą.

Wiceminister zdrowia Wojciech Konieczny podkreślił, że leczenie otyłości w Polsce jest realizowane również w szpitalach w ramach specjalnych procedur medycznych. Chodzi m.in. o duże zabiegi żołądka i dwunastnicy oraz chirurgiczne leczenie otyłości. Zwrócił też uwagę na znaczący wzrost liczby szpitali, które wykonują takie operacje. 

W odpowiedzi na pytanie posłów o możliwość refundacji nowoczesnych leków wspomagających leczenie otyłości, wiceminister zdrowia Wojciech Konieczny wyjaśnił, że napotykane są przeszkody, które nie zależą bezpośrednio od resortu zdrowia.

Obecnie żaden z leków zarejestrowanych w Polsce do kontroli masy ciała, takich jak Mounjaro (tirzepatyd) czy Saxenda (liraglutyd), nie został uwzględniony w wykazie refundacyjnym. Wiceminister zdrowia poinformował, że do Ministerstwa Zdrowia nie wpłynął żaden wniosek o objęcie refundacją tych leków. 

Wiceminister zdrowia dodał, że aby zachęcić firmy farmaceutyczne, wprowadzono specjalny, skrócony tryb rozpatrywania wniosków dla leków z listy TLI, który trwa jedynie 60 dni i nie wymaga kosztownych analiz. Jednak, jak zauważył wiceminister, producenci leków często nie składają wniosków na czas lub w ogóle. Przykładem jest lek Imcivree (setmelanotyd), stosowany w leczeniu otyłości związanej z określonymi zaburzeniami genetycznymi. Mimo że lek znalazł się na liście TLI, nadal nie złożono wniosku o jego refundację. Wojciech Konieczny zwrócił uwagę, że głównym powodem tego zjawiska są strategie biznesowe centrali farmaceutycznych, które decydują, jakie leki i kiedy wprowadzać do systemowej refundacji w Polsce. Pomimo starań ministerstwa, brak współpracy ze strony producentów, ogranicza dostęp pacjentów do nowoczesnych terapii farmakologicznych.

Ministerstwo Zdrowia cały czas podejmuje działania edukacyjne i profilaktyczne, aby promować zdrowy styl życia i zapobiegać otyłości. W ramach Narodowego Programu Zdrowia na lata 2021-2025, realizowane są różne inicjatywy, które mają na celu zwiększenie świadomości na temat zdrowego odżywiania i aktywności fizycznej. Ważną rolę odgrywa tutaj Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej, które dostarcza rzetelnych informacji o żywieniu i zdrowych nawykach, pomagając w poprawie zdrowia Polaków.