PTTPB postuluje całkowite odrzucenie projektu Ustawy o zawodzie psychoterapeuty i samorządzie zawodowym

Polskie Towarzystwo Terapii Poznawczej i Behawioralnej (PTTPB) wyraziło swoje stanowisko wobec projektu Ustawy o zawodzie psychoterapeuty i samorządzie zawodowym, który obecnie znajduje się na etapie konsultacji społecznych. PTTPB przedstawiło aż 50 stron uwag dotyczących "licznych błędów formalnych, językowych i legislacyjnych zawartych w projekcie". Towarzystwo jednoznacznie wskazuje na konieczność całkowitego odrzucenia projektu w jego obecnym kształcie, argumentując, że nie realizuje on założonych celów oraz wprowadza niepotrzebny chaos prawny.

Jednym z najpoważniejszych zarzutów wobec projektu jest według Polskie Towarzystwo Terapii Poznawczej i Behawioralnej (PTTPB) sprzeczność z Konstytucją RP. PTTPB wskazuje, że ustawa nie spełnia wymogów wynikających z art. 17 ust. 1 Konstytucji, który umożliwia tworzenie samorządów zawodowych reprezentujących osoby wykonujące zawody zaufania publicznego. Według PTTPB projekt nie uwzględnia jednak faktu, że w Polsce nie istnieje jeden zawód „psychoterapeuty”. Projektodawcy sami przyznają, że podejścia terapeutyczne są zróżnicowane i wprowadzenie uniwersalnych standardów jest niemożliwe. Co więcej, niejednolitość podejść terapeutycznych może skutkować nierównością w zakresie odpowiedzialności dyscyplinarnej, co podważa fundamentalną zasadę równości wobec prawa.

Projekt ustawy zakłada wprowadzenie samorządu zawodowego w interesie publicznym, jednak nie wykazuje jednoznacznie, w jaki sposób brak regulacji obecnie wpływa negatywnie na jakość świadczeń psychoterapeutycznych? W opinii PTTPB, poziom kształcenia psychoterapeutów w Polsce jest wysoki i regulowany przez liczne stowarzyszenia oraz instytuty naukowe.

Kolejnym problemem jest niejasność w zakresie przynależności do samorządów zawodowych. Ustawa przewiduje istnienie dwóch samorządów dla osób z wykształceniem psychologicznym lub lekarskim oraz jednego dla osób o innym wykształceniu bazowym. Według PTTPB prowadzi to do sytuacji, w której psychoterapeuci posiadający tytuł psychologa lub lekarza będą zmuszeni do przynależności do dwóch odrębnych samorządów zawodowych. Taka konstrukcja nie tylko zwiększa obciążenia finansowe (podwójne składki), ale także rodzi ryzyko sprzeczności w zakresie etyki zawodowej i odpowiedzialności dyscyplinarnej.

Według PTTPB projektowane przepisy naruszają zasadę proporcjonalności, wprowadzając paternalistyczny model regulacji, który ogranicza swobodę działalności gospodarczej. Zdaniem PTTPB, sama regulacja zawodu psychoterapeuty nie gwarantuje wyższej jakości usług. Zamiast tego warto byłoby promować społeczne kampanie edukacyjne dotyczące wyboru odpowiedniego terapeuty, co w większym stopniu wpłynęłoby na bezpieczeństwo pacjentów.

Jak informuje PTTPB projekt ustawy budzi również poważne wątpliwości pod kątem zgodności z zasadami techniki prawodawczej. Towarzystwo zwraca uwagę na liczne błędy językowe, brak precyzyjnej definicji wielu kluczowych pojęć oraz niespójność terminologiczną. Co więcej, projekt nie uwzględnia istniejących już regulacji prawnych dotyczących psychoterapii, co wprowadza dodatkowy chaos i podważa zasadność wprowadzania nowych przepisów.

W projekcie brakuje realistycznej analizy kosztów funkcjonowania samorządu zawodowego - jaki alarmuje PTTPB. Przyjęte założenia dotyczące kosztów działalności izb zawodowych są zaniżone i niepoparte rzetelnymi danymi, co może prowadzić do nieprzewidzianych wydatków z budżetu państwa. Ponadto składki członkowskie, określone na poziomie 250 zł rocznie, są według PTTPB nawet sześciokrotnie zaniżone w stosunku do rzeczywistych kosztów funkcjonowania samorządu.

Polskie Towarzystwo Terapii Poznawczej i Behawioralnej postuluje całkowite odrzucenie projektu ustawy w jego obecnym kształcie. Choć Towarzystwo dostrzega potrzebę regulacji zawodu psychoterapeuty, uważa, że wprowadzenie przepisów w takiej formie nie tylko nie poprawi jakości usług terapeutycznych, ale także wprowadzi chaos i nierówność wobec prawa. PTTPB apeluje o dokładniejszą analizę problemu oraz konsultacje z ekspertami w celu wypracowania bardziej spójnych i przemyślanych rozwiązań prawnych.