Pacjent w centrum Europy. Polska chce wspólnych standardów ochrony zdrowia w całej UE

Podczas spotkania w Gdańsku, zorganizowanego w ramach Polskiej Prezydencji w Radzie UE, przedstawiciele instytucji zajmujących się prawami pacjenta z całej Europy dyskutowali o potrzebie ujednolicenia standardów opieki zdrowotnej. Rzecznik Praw Pacjenta Bartłomiej Chmielowiec apelował o stworzenie wspólnej europejskiej sieci informacji medycznej i cyfrowej karty EKUZ.

Polska, jako obecna przewodnicząca Radzie UE, zaprosiła do Gdańska przedstawicieli instytucji odpowiedzialnych za prawa pacjenta z całej Unii Europejskiej. Inicjatorem spotkania byli Rzecznik Praw Pacjenta, Ministerstwo Zdrowia oraz Uniwersyteckie Centrum Kliniczne w Gdańsku.

Rzecznik przypomniał, że swoboda przemieszczania się osób w UE powinna iść w parze z łatwym dostępem do usług medycznych poza granicami własnego kraju. Proponuje stworzenie europejskiej platformy z informacjami o procedurach medycznych dostępnych w każdym państwie Wspólnoty – pomocnej np. podczas wakacji czy podróży służbowej.

Eksperci zgodzili się, że kluczem do nowoczesnej opieki zdrowotnej jest digitalizacja. Chmielowiec zaproponował rozpoczęcie budowy wspólnej sieci informacji medycznej od wdrożenia rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji.

Zwrócił też uwagę na potrzebę cyfryzacji Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ), która nadal funkcjonuje wyłącznie w wersji papierowej.

Ważnym elementem debaty była także koncepcja stworzenia jednolitej Europejskiej Karty Praw Pacjenta. Rzecznik podkreślił:

Prof. Jacek Jassem z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego przypomniał, że od 2024 roku działa Europejski Kodeks Opieki Onkologicznej (EKOO).

Dokument definiuje 10 kluczowych praw pacjenta, które określają, czego pacjent może oczekiwać od systemu opieki zdrowotnej w zakresie wyników leczenia i jakości życia na każdym etapie choroby – od rozpoznania, poprzez leczenie, aż do jego zakończenia.

Ekspert dodał, że choć w Polsce zachorowalność na raka jest o 6 proc. niższa niż średnia UE, to wyleczalność aż o 15 proc. gorsza.

Prof. Magdalena Grzybowska z UCK przypomniała, że od 2019 roku sytuacja rodzących kobiet w Polsce znacząco się poprawiła. –

Jeszcze w tym roku mają wejść w życie nowe wytyczne obejmujące m.in. mniej medykalizacji porodu, więcej świadczeń profilaktycznych oraz lepszą organizację opieki po porodzie – także w domu.

Dr hab. Tomasz Stefaniak, naczelny lekarz UCK, zauważył, że każde zgłoszenie od pacjenta – nawet to krytyczne – jest dla szpitala szansą na poprawę.

Szpital rocznie otrzymuje ponad 100 takich informacji. Większość problemów wynika jednak z braku komunikacji. Na oddziale ratunkowym wprowadzono m.in. różowe opaski z napisem „Uwaga, mam alergię na lek”, by uniknąć tragicznych pomyłek.

Prof. Michał Markuszewski, rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, zaznaczył, że oprócz kształcenia studentów i prowadzenia badań, uczelnia realizuje tzw. trzecią misję – wyjście do społeczeństwa z edukacją i informacją zdrowotną. W jego ocenie, lepsza edukacja i komunikacja to podstawa skutecznej ochrony praw pacjenta w całej Europie.