NIL żąda natychmiastowych działań: rejestr agresji, nowe przepisy, skuteczniejsze ściganie sprawców

Naczelna Izba Lekarska apeluje do posłów o pilne i systemowe działania na rzecz poprawy bezpieczeństwa lekarzy i innych pracowników ochrony zdrowia. Podczas posiedzenia sejmowej podkomisji ds. zdrowia psychicznego przedstawiono konkretne postulaty – od ścigania gróźb z urzędu, po stworzenie Rejestru Agresji.

8 lipca 2025 r. w Sejmie odbyło się posiedzenie sejmowej podkomisji stałej ds. zdrowia psychicznego, podczas którego dyskutowano o narastającym problemie przemocy wobec medyków. Głos zabrał dr Grzegorz Wrona, sekretarz Naczelnej Rady Lekarskiej, który przedstawił szereg propozycji zmian prawnych, mających poprawić bezpieczeństwo pracy personelu medycznego.

Postulaty Naczelnej Izby Lekarskiej są konkretne i wielokrotnie już formułowane, ale – jak podkreślają przedstawiciele środowiska – wciąż pozostają bez odpowiedzi ustawodawcy. 

Wśród kluczowych postulatów NIL znalazły się m.in.:

• Ściganie gróźb karalnych z urzędu, bez konieczności składania prywatnych zawiadomień.
• Ukrycie danych osobowych medyków w publicznych rejestrach, by nie były łatwo dostępne dla agresorów.
• Wprowadzenie nowego przestępstwa – zakłócania porządku w placówkach medycznych.
• Stworzenie ogólnopolskiej procedury reagowania na przemoc i szybkiego działania służb.
• Rejestr Agresji w Ochronie Zdrowia – narzędzie analityczne, nie stygmatyzujące.
• Lekarze zwracają też uwagę na konieczność wprowadzenia systemu no-fault, który ma ograniczyć tzw. agresję odroczoną – czyli sytuacje, w których medyk trafia przed sąd mimo działania zgodnego z wiedzą i zasadami sztuki medycznej.

Dr Grzegorz Wrona, odnosząc się do narastającej fali nieufności i oskarżeń wobec środowiska medycznego, zaznaczył:

- Jeśli w tym momencie zaczyna się w formie podziękowania przyjmować zaostrzanie kursu – jeszcze raz to podkreślę – w kierunku występowania przeciwko nieumyślnym ze strony lekarzy zdarzeniom, to my nie możemy do tego podchodzić ze spokojem.

Podkreślił też, że kluczowe jest nie tyle zaostrzanie kar, ile skuteczność i nieuchronność reakcji służb:

- Chcę podkreślić, że całemu środowisku lekarskiemu w kontekście narastającej agresji nie zależy na wysokości kar. To jest mniej istotne od tego, by interwencje następowały natychmiast, by były nieuniknione i skuteczne.

Wystąpienie sekretarza NRL miało też wymiar osobisty. Przypomniał o dramatycznych wydarzeniach z przeszłości – m.in. o zabójstwie dwóch lekarzy w Poznaniu w 1985 roku, a także o niedawnej śmierci doktora Tomasza Soleckiego.

- Wszyscy zapomnieliśmy, że w 1985 roku w Poznaniu zamordowano dwóch lekarzy. Wtedy nie było internetu ani obecnych mediów, więc ta sprawa szybko zniknęła z debaty publicznej. Śmierć doktora Tomasza Soleckiego nie jest pierwszą śmiercią lekarza z rąk pacjenta.

Dr Wrona przywołał również swoje doświadczenia jako osoby zgłaszającej przypadki przemocy do prokuratury:

Z tytułu swojej funkcji wielokrotnie występowałem do prokuratur z zawiadomieniami. Byłem zatrwożony, jak wiele z tych spraw nie kończyło się wszczęciem postępowania. Zeznania składałem po 3, 4, 5 miesiącach od momentu zgłoszenia. Panowie ministrowie – bardzo proszę, by takich sytuacji więcej nie było.

Na zakończenie wystąpienia dr Wrona przypomniał, że temat ochrony medyków nie może być doraźny, tylko trwale obecny w polityce państwa:

- Temat ten powinien być trwały, a nie akcyjny. Każdy z nas kiedyś będzie pacjentem. Jeśli przyjmiemy to założenie, łatwiej będzie uznać bezpieczeństwo personelu medycznego za wartość wspólną i nadrzędną.

Apel NIL to kolejny sygnał, że środowisko medyczne nie czuje się dziś odpowiednio chronione. Lekarze nie chcą specjalnego traktowania – domagają się realnych, sprawnych i skutecznych procedur, które zapewnią im bezpieczeństwo w miejscu pracy. Bo jak podkreśla NIL – tylko wtedy można mówić o prawdziwym bezpieczeństwie pacjenta.