Nie żyje najstarsza Polka. Jadwiga Żak-Stewart miała 113 lat i przeżyła dwie wojny

Nie żyje najstarsza Polka – Jadwiga Żak-Stewart, która dożyła 113 lat. O jej śmierci poinformował Urząd Marszałkowski Województwa Łódzkiego, podkreślając jej niezwykłe życie i związki z Łodzią. Jadwiga Żak-Stewart była jedyną żyjącą Polką urodzoną przed I wojną światową.

Zmarła Jadwiga Żak-Stewart, uznawana za najstarszą żyjącą Polkę. Informację o jej śmierci przekazał Urząd Marszałkowski Województwa Łódzkiego.

Od sierpnia 2023 roku Jadwiga Żak-Stewart była najstarszą osobą żyjącą w Polsce.

Jadwiga Żak-Stewart urodziła się 15 lipca 1912 roku w Warszawie. Przyszła na świat jeszcze przed wybuchem I wojny światowej, co czyniło ją wyjątkową postacią wśród polskich długowiecznych.

Po śmierci innych najstarszych Polek pozostawała jedyną osobą w kraju urodzoną przed rokiem 1914.

Po II wojnie światowej związała swoje życie z Łodzią, gdzie mieszkała do lat 80. XX wieku. W czasie stanu wojennego zdecydowała się na emigrację do Stanów Zjednoczonych.

W USA osiedliła się w Indianapolis, gdzie przez wiele lat pracowała w szpitalu. Spędziła tam niemal trzy dekady.

Po blisko 30 latach życia za oceanem Jadwiga Żak-Stewart wróciła do Polski. Miała wtedy 100 lat. Zamieszkała ponownie w Łodzi, chcąc spędzić ostatnie lata życia w kraju, z którym była silnie związana emocjonalnie i biograficznie.

Jadwiga Żak-Stewart była dwukrotnie zamężna. Z pierwszego małżeństwa miała dwóch synów. Swoje długie życie dzieliła między Polskę i Stany Zjednoczone, zachowując więź z rodziną i krajem pochodzenia. 

W historii osób urodzonych na ziemiach dzisiejszej Polski Jadwiga Żak-Stewart zajmowała siódme miejsce pod względem długości życia. Dożyła 113 lat, będąc świadkiem dwóch wojen światowych i ogromnych przemian społecznych.

Jej śmierć zamyka wyjątkowy rozdział historii polskiej długowieczności.

Z danych opublikowanych przez GUS wynika, że w 2024 r. przeciętne trwanie życia w Polsce ponownie się wydłużyło. Mężczyźni żyli średnio 74,93 roku, natomiast kobiety 82,26 roku.

W porównaniu z 2023 rokiem oznacza to wzrost o 0,3 roku zarówno dla mężczyzn, jak i kobiet. Jak podkreśla Główny Urząd Statystyczny, tempo wzrostu długości życia wróciło do poziomu obserwowanego przed pandemią. Zmiany są szczególnie widoczne w dłuższej perspektywie. W porównaniu z 1990 rokiem przeciętne trwanie życia wzrosło o 8,7 roku u mężczyzn oraz o 7 lat u kobiet.

W latach 1991–2019 długość życia wydłużyła się o 8,2 roku dla mężczyzn i 6,7 roku dla kobiet. Jak wskazuje GUS, kluczowe znaczenie miało zmniejszenie ogólnej umieralności oraz wyraźny spadek umieralności niemowląt. W 2019 r. mężczyźni żyli średnio o 18 lat dłużej, a kobiety o 20 lat dłużej niż w połowie XX wieku.

W Polsce – podobnie jak w innych krajach – umieralność mężczyzn jest wyższa niż kobiet. Skala tego zjawiska jest jednak większa niż w większości państw europejskich. Różnica w długości życia zmieniała się na przestrzeni lat. W 1991 r. wynosiła 9,2 roku, w 2001 r. spadła do 8,2 roku, a w latach 2006–2008 ponownie wzrosła do 8,7 roku. W 2024 r. różnica ta zmniejszyła się do 7,3 roku, co – jak podaje GUS – jest efektem szybkiego spadku nadumieralności mężczyzn w ostatnich latach.