Naczelna Rada Lekarska apeluje o naukę higieny jamy ustnej w szkołach

Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej wzywa do włączenia nauki o higienie jamy ustnej do podstawy programowej szkół podstawowych. W stanowisku z 23 stycznia 2026 r., przekazanym w ramach konsultacji projektu rozporządzenia Ministra Edukacji, samorząd lekarski podkreśla, że profilaktyka stomatologiczna powinna zaczynać się już w klasach I–III. Powodem są alarmujące dane o próchnicy u dzieci, która dotyka ponad 85 proc. uczniów w wieku szkolnym.

Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej (NRL) przedstawiło uwagi do projektu rozporządzenia Ministra Edukacji w sprawie nowej podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w szkołach podstawowych, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym.

Projekt został przekazany do konsultacji publicznych przy piśmie Sekretarza Stanu w Ministerstwie Edukacji Katarzyny Lubnauer z dnia 21 stycznia 2026 r.

Samorząd lekarski wskazuje, że stan zdrowia jamy ustnej dzieci w Polsce jest alarmujący i wypada gorzej niż w wielu krajach rozwiniętych. Potwierdzają to wyniki badań przywołane w stanowisku.

Z raportu AOTMiT „Profilaktyka próchnicy zębów u dzieci i młodzieży” wynika, że:

wśród dzieci 7-letnich próchnica występowała u 85,1 proc.,

średnia liczba zębów dotkniętych próchnicą wynosiła 5,47,

u dzieci 10-letnich próchnica dotyczyła 86,3 proc. badanych.

Prezydium NRL wyraźnie podkreśla, że stan zdrowia jamy ustnej nie zależy przede wszystkim od działań naprawczych lekarzy dentystów, ale od codziennych zachowań zdrowotnych.

W ocenie samorządu lekarskiego to właśnie wczesna edukacja zdrowotna ma kluczowe znaczenie dla ograniczenia próchnicy i chorób jamy ustnej w przyszłości. Dlatego konieczne jest zintensyfikowanie działań edukacyjnych już od pierwszych lat nauki szkolnej.

Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej zaproponowało, aby w podstawie programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej dodać element:

„nauczanie nawyków dbania o własne zdrowie, w tym o higienę jamy ustnej”

Postulat dotyczy I etapu edukacyjnego, czyli klas I–III szkoły podstawowej.

NRL wskazuje, że nauka higieny jamy ustnej mogłaby zostać wpisana w zakres edukacji społecznej, jednej z ośmiu zintegrowanych edukacji przewidzianych w podstawie programowej edukacji wczesnoszkolnej.

Zdaniem samorządu lekarskiego w opisie tej edukacji należy dodać wyraźne odniesienie do nauczania nawyków dbania o własne zdrowie, w tym profilaktyki stomatologicznej.

Prezydium NRL zaproponowało również konkretną zmianę brzmienia jednego z zapisów w części „Treści nauczania – wymagania szczegółowe”.

Zgodnie z postulatem lekarzy zapis dotyczący kompetencji osobistych ucznia powinien brzmieć:

W ocenie Naczelnej Rady Lekarskiej wprowadzenie nauki higieny jamy ustnej do podstawy programowej może realnie poprawić stan zdrowia dzieci i ograniczyć koszty leczenia w przyszłości.

Lekarze podkreślają, że profilaktyka próchnicy jest jednym z kluczowych wyzwań zdrowia publicznego i powinna być elementem systemowej edukacji zdrowotnej, a nie wyłącznie działań gabinetowych.