Reklama

Ministerstwu Zdrowia zależy na przyjęciu DSA: "My i tak musimy to wdrożyć"

27/01/2026 14:00

Konferencja dotycząca zdrowia psychicznego z uwzględnieniem zachowań suicydalnych. Foto. MZ

Spis treści

W całej populacji trend spadkowy
Niepokojąco wysoki odsetek dziewcząt
Próby samobójcze: pierwszy spadek od pandemii
Przemoc i internet jako kluczowe czynniki ryzyka
DSA jako element ochrony zdrowia psychicznego
Działania systemowe będą kontynuowane
Gdzie szukać pomocy

Choć od 2023 roku ogólna liczba samobójstw w Polsce spada, wśród dzieci i młodzieży do 19. roku życia odnotowano wyraźny wzrost – alarmowali eksperci podczas poniedziałkowej konferencji prasowej w Warszawie. Szczególny niepokój budzi także wysoki odsetek dziewcząt w tej grupie.

Dane pochodzą z raportu „Samobójstwa w Polsce w latach 2020–2025 (cała populacja)”, opracowanego na podstawie danych Komendy Głównej Policji (stan na 20 stycznia 2026 r.).

W całej populacji trend spadkowy

Jak wyjaśnił współautor raportu, prezes Polskiego Towarzystwa Suicydologicznego prof. Adam Czabański, w skali całego kraju widać poprawę.

Zobacz także:

Los ustawy DSA przesądzony. Weto Karola Nawrockiego. "Są granice, których przekroczyć nie wolno"

– Natomiast w 2025 r. spadek ten wynosi 8,2 proc. w stosunku do roku 2021, kiedy zaczął funkcjonować krajowy Program Zapobiegania Zachowaniom Samobójczym. To jest spadek o ponad 400 samobójstw” – powiedział.

Reklama

Porównując rok 2020 do 2024, odnotowano spadek liczby samobójstw o 6,2 proc. Zdaniem eksperta to m.in. efekt działań programu oraz współpracy suicydologów, psychiatrów, psychologów i lekarzy zaangażowanych w profilaktykę.

Zobacz także:

Wiceminister Standerski: „Rozpoczęliśmy prace nad wdrożeniem DSA z przedstawicielami ochrony zdrowia”

– W przypadku samobójstw trend spadkowy jest widoczny w większości grup wiekowych – również wśród seniorów. Niestety, wśród dzieci i młodzieży liczba samobójstw poszybowała w stosunku do roku poprzedniego – zaznaczył prof. Czabański.

Nagły wzrost wśród dzieci i nastolatków

Reklama

Malejący trend w grupie do 19. roku życia utrzymywał się w latach 2023–2024. Jednak w 2025 roku nastąpił gwałtowny wzrost.

Zobacz także:

Fatalne dane. Ponad 1,9 tys. prób samobójczych dzieci w 2025 roku

Liczba samobójstw dzieci i młodzieży zwiększyła się o 26,8 proc., co oznacza 161 przypadków.

– Dlatego nasze działania prewencyjne musimy skupić obecnie przede wszystkim na młodzieży” – podkreślił specjalista.

Niepokojąco wysoki odsetek dziewcząt

Eksperci zwracają uwagę na zmianę proporcji płci w najmłodszej grupie wiekowej.

– W Polsce na jedno samobójstwo kobiety w populacji ogólnej przypada pięć samobójstw mężczyzn. Natomiast wśród dzieci i młodzieży, zwłaszcza w grupie wiekowej 13–18 lat, obserwujemy duży udział dziewcząt – aż 42 proc. – powiedział prof. Czabański.

Reklama

Próby samobójcze: pierwszy spadek od pandemii

W przypadku prób samobójczych w całej populacji zahamowany został trend wzrostowy trwający od czasu pandemii. W 2025 r. liczba prób samobójczych wśród dzieci i młodzieży spadła o 6,3 proc. w porównaniu z rokiem 2024. To pierwszy taki spadek od 2020 r.

– W przypadku prób samobójczych wiemy, że te dane nie odzwierciedlają w pełni skali zjawiska. Bo nie wszystkie próby są zgłaszane – oceniła dr Halszka Witkowska, wiceprezes Polskiego Towarzystwa Suicydologicznego i współautorka raportu.

Przemoc i internet jako kluczowe czynniki ryzyka

Z badań prowadzonych przez dr Witkowską wynika, że istotny wpływ na zachowania samobójcze dzieci i młodzieży mają przemoc oraz kontakt ze szkodliwymi treściami w internecie.

Reklama

– Przemoc, której najczęściej doświadczają dzieci z zachowaniami samobójczymi, to jest, niestety, przemoc psychiczna dokonywana przez rodzica lub opiekuna w domu – zaznaczyła.

Lucyna Kicińska z Fundacji Życie Warte Jest Rozmowy dodała, że równie groźna jest przemoc rówieśnicza.

– W grupie wiekowej 11–17 lat doświadcza jej 66 proc. osób, a przemocy rówieśniczej online doświadcza już 36 proc. młodych ludzi. To duży wzrost w porównaniu z 2018 r. – wskazała ekspertka. Jej zdaniem w Polsce wciąż brakuje systemowej odpowiedzi na to zjawisko.

Reklama

DSA jako element ochrony zdrowia psychicznego

Podsekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Paulina Piechna-Więckiewicz poinformowała o trwającym pilotażu wsparcia rówieśniczego (peer support) w 200 szkołach ponadpodstawowych. Program finansowany jest ze środków unijnych kwotą ponad 40 mln zł.

Podkreśliła też znaczenie wdrożenia unijnego Aktu o usługach cyfrowych (DSA), po tym jak prezydent zawetował tzw. ustawę cyfrową.

– To dałoby nam czas na wejście tych instrumentów, które wynikają z pilotażu unijnego. Mielibyśmy przynajmniej instrumenty związane z treściami niebezpiecznymi, szkodliwymi, pornografią. (…) A my i tak musimy to wdrożyć – powiedziała Piechna-Więckiewicz.

Reklama

Zaznaczyła, że Ministerstwo Cyfryzacji pracuje nad nowym projektem ustawy we współpracy z Ministerstwem Zdrowia. Jej zdaniem wdrożenie DSA to kwestia zdrowia publicznego.

– Mówimy o ochronie przed szkodliwymi treściami, jak hejt, przemoc, mowa nienawiści, pornografia, z której korzystają coraz młodsze dzieci. (…) Wbrew pogłoskom nie zaostrzała polskiego prawa, ale miała zwiększać skuteczne egzekwowanie tego, czego chce dzisiaj każdy z nas – żeby prawo działało wszędzie tak samo, zarówno w realnej przestrzeni, jak i w przestrzeni cyfrowej, internetowej – tłumaczyła.

Reklama

Działania systemowe będą kontynuowane

Wiceminister zdrowia Katarzyna Kęcka zapewniła, że działalność Biura ds. Zapobiegania Zachowaniom Samobójczym będzie kontynuowana. Jednostka powstała na wniosek Instytutu Psychiatrii i Neurologii w ramach Narodowego Programu Zdrowia na lata 2021–2025.