Michał Modro, ekspert ds. polityki senioralnej: W transporcie medycznym liczy się często każda sekunda

Posiadanie przeszkolonego personelu medycznego dostępnego podczas transportu zapewnia niezbędną pomoc i opiekę podczas całej podróży. Kiedy mamy do czynienia z nagłą sytuacją, liczy się każda sekunda, a posiadanie profesjonalistów na pokładzie może mieć znaczące znaczenie. Osoby te są przygotowane do oceny stanu, monitorowania parametrów życiowych i w razie potrzeby zapewnienia natychmiastowych interwencji medycznych - pisze dla politykazdrowotna.com Michał Modro, członek Rady Polityki Senioralnej w KPRM, Zespołu Trójstronnego przy Ministrze Zdrowia, a także rady Dialogu Społecznego ds. zdrowia w Business Centre Club.

Cały czas próbujemy zrozumieć otaczający Nas świat. Wiem tylko, jedno, wszystko się zmienia, a ta zmiana jest jedyną stałą wyznaczająca rytm życia i pracy. Nie inaczej jest w ochronie zdrowia, dla której ciągła zmiana, to podstawowy czynnik wyznaczający jej organizację.  

Analizując dane statystyczne i artykuły naukowe możemy zaobserwować dwie tendencje w ochronie zdrowia. Zwiększa się ilość osób z chorobami współistniejącymi oraz postępuje tempo specjalizacji ośrodków zdrowia.

Choroby współistniejące

Ryzyko wystąpienia chorób współistniejących jest wyższe u chorych po 60. roku życia. Czynnikiem szczególnie związanym z częstością chorób współistniejących było wieloletnie nałogowe palenie papierosów. Choroby towarzyszące stwierdzono u 77% chorych. Najczęściej występowały: nadciśnienie tętnicze, przebyty zawał serca, cukrzyca, choroby nowotworowe, w następstwie których wystąpiły przerzuty do płuc, przewlekła obturacyjna choroba płuc i choroba wrzodowa żołądka i/lub dwunastnicy. U 32 pacjentów występowało kilka chorób równocześnie[1].

Współchorobowość, inaczej wielochorobowość, to występowanie co najmniej dwóch chorób u jednego pacjenta. Jest to niezwykle ważny i coraz bardziej dostrzegany problem dotyczący opieki nad pacjentami z różnymi chorobami przewlekłymi, w tym reumatycznymi. I to zarówno z perspektywy pacjenta, jak i płatnika. Mamy już wiele dowodów na to, że jeśli pacjent oprócz choroby reumatycznej zmaga się z chorobą towarzyszącą, np. nadciśnieniem tętniczym, chorobą serca, płuc lub inną, to te choroby nawzajem na siebie wpływają. Pacjenci ci mają gorszą jakość życia, mniejszą sprawność i gorzej funkcjonują w życiu zawodowym i społecznym. Z perspektywy reumatologa mamy wtedy do czynienia z większą aktywnością choroby, trudniejszym osiągnięciem celów leczenia, przeciwwskazaniami do różnych terapii i większą liczbą powikłań. Z kolei od strony płatnika współchorobowość wiąże się ze znacznie wyższymi kosztami opieki nad pacjentem (konieczność wizyt u różnych specjalistów, stosowanie wielu procedur medycznych i leków), jak również obniżeniem produktywności pacjenta w pracy, a nawet jej utratą. To tylko niektóre aspekty wielochorobowości, jest ich znacznie więcej[2].

Specjalizacja w ochronie zdrowia

Wzorce służby zdrowia stają się coraz bardziej zorganizowane we wszystkich sektorach: opieki szpitalnej, ambulatoryjnej opieki nad pacjentem i zdrowia publicznego. Rozwój nauki i technologii przyczynia się do ogromnej specjalizacji, która z kolei wytworzyła wzorce, takie jak praktyka grupowa, aby w ten sposób zjednoczyć specjalizacje. Urbanizacja wytworzyła wielkie ośrodki medyczne i pobudziła planowanie regionalne. Rosnące koszty doprowadziły do powstania ruchu ubezpieczeń zdrowotnych w kilkunastu formach, co wpłynęło na ilość i organizację opieki medycznej. Podobnie, rządowe i dobrowolne programy zwalczania konkretnych chorób lub usług rozwinęły się z powodu wysokich kosztów w połączeniu z innymi problemami. Wzrost odsetka osób starszych i przewlekle chorych zmienił nacisk na zdrowie publiczne, szpitale i badania medyczne. Rozwój przemysłu pobudził specjalne programy opieki medycznej i wzmocnił ruch ubezpieczeniowy. Transport i komunikacja zmieniły relacje pacjentów z lekarzami i szpitalami. Ogólny wpływ zasad demokratycznych i humanistycznych znacznie rozszerzył rolę nadzorczą rządu nad systemem opieki zdrowotnej i poszerzył udział obywateli w targach medycznych. Wynikające z tego zawiłości organizacyjne stworzyły nową, wielką potrzebę koordynacji usług zdrowotnych w społecznościach[3].

Wskazane powyżej okoliczności maja ogromy wpływ na rozwój transportu medycznego i tego, że płatnik za świadczenia zdrowotne powinien zwracać coraz większą uwagę na kreowania i finansowanie rynku specjalistycznego transportu medycznego, właśnie ze względu na coraz wyższe ryzyko wielochorobowści, a także postępującą specjalizację ośrodków zdrowia.

Ośrodek wysokospecjalistyczny musi, bowiem zapewnić konsultacje, świadczenia zdrowotne, badania ze względu na stan zdrowia pacjenta i choroby współistniejące.

Specjalistyczny transport medyczny [4] ma kluczowe znaczenie, ponieważ zapewnia pacjentom terminową i skuteczną opiekę, szczególnie tym, którzy wymagają specjalistycznego leczenia lub mają problemy z poruszaniem się albo nagłe wypadki. Usługi te zapewniają bezpieczny i wydajny transport, często z wyszkolonym personelem i sprzętem, co ma zasadnicze znaczenie w sytuacjach awaryjnych i leczeniu chorób przewlekłych. 

Oprócz wyżej wymienionych aspektów oraz różnorodnych, złożonych wymagań i sprzecznych celów, planowanie transportu pacjentów jest często skomplikowane z powodu niepewności – nawet jeśli rozważa się transporty inne niż nagłe. Na przykład dodatkowe zamówienia na transport mogą pojawić się w ciągu dnia z powodu nowo przyjętych pacjentów lub dodatkowych badań lub zabiegów, które są wymagane dla pacjentów, którzy zostali już wcześniej przyjęci. Ponadto transporty mogą zostać przełożone z powodu opóźnień w innych zadaniach związanych z pacjentem, a czas potrzebny na wykonanie transportu może ulec zmianie z powodu nieprzewidzianych czynników, takich jak zablokowana winda. To sprawia, że problem praktyczny jest problemem dynamicznym, który wiąże się z różnymi źródłami niepewności.

Wszystkie te czynniki sprawiają, że planowanie transportu pacjentów w trybie nienagłym jest ważnym i wymagającym zadaniem, dla którego opracowano różnorodne podejścia do badań operacyjnych i nauk o zarządzaniu.

Większość czynności w szpitalach wymaga obecności pacjenta. Opóźnienia w transporcie pacjentów mogą zakłócić operacje, potencjalnie powodując bezczynność personelu, niedostatecznie wykorzystany sprzęt i odroczone zabiegi, co z kolei prowadzi do utraty przychodów, niepotrzebnych kosztów w wielu różnych obszarach i oddziałach oraz niższego zadowolenia pacjentów. W związku z tym planowanie transportu pacjentów jest, a przynajmniej powinno być głównym zadaniem operacyjnym w szpitalach.

Specjalistyczny transport medyczny

Kiedy mamy do czynienia z sytuacją awaryjną, można pomyśleć, że każdy transport jest równie dobry i wystarczający, ale tak nie jest. Specjalistyczny transport medyczny ma kluczowe znaczenie, ponieważ zapewnia nie tylko pojazd, ale także przeszkolony personel i sprzęt potrzebny do radzenia sobie z nagłymi sytuacjami. Usługi te zapewniają monitorowanie parametrów życiowych i dostępność natychmiastowej pomocy, co może mieć ogromne znaczenie. Zrozumienie wyjątkowych zalet transportu medycznego może wyjaśnić, dlaczego nie jest to tylko kwestia wygody, ale konieczność ratowania życia. Jakie konkretne elementy odróżniają ten rodzaj usługi od zwykłych przejazdów?

Znaczenie szybkiej reakcji

Szybka reakcja może mieć ogromny wpływ na zapewnienie potrzebnej opieki bez dodatkowego stresu. Opóźnienia w transporcie mogą zwiększać niepokój i pogarszać stan zdrowia, szczególnie u pacjentów, którzy wymagają regularnego leczenia, takiego jak dializa lub chemioterapia.

Szybka reakcja zmniejsza ryzyko nieumówionych wizyt, co może prowadzić do komplikacji w planie leczenia.

Ponadto szybka usługa transportowa może pomóc złagodzić stres związany ze stanem zdrowia.

Potrzeby w zakresie specjalistycznego sprzętu medycznego

Terminowy transport medyczny to nie tylko dostarczenie na wizytę. Wiąże się to również z posiadaniem wszelkiego specjalistycznego sprzętu medycznego, który może być potrzebny podczas przewozu.

Niezależnie od tego, czy są to butle z tlenem, wózki inwalidzkie czy inne urządzenia wspomagające, odpowiednia ich konfiguracja ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa pacjenta.

Usługi transportu medycznego w nagłych wypadkach są projektowane z myślą o tych potrzebach. Zapewniają pojazdy wyposażone w niezbędną przestrzeń i funkcje, aby bezpiecznie przewieźć pacjenta.

Posiadanie przeszkolonego personelu medycznego dostępnego podczas transportu zapewnia niezbędną pomoc i opiekę podczas całej podróży. Kiedy mamy do czynienia z nagłą sytuacją, liczy się każda sekunda, a posiadanie profesjonalistów na pokładzie może mieć znaczące znaczenie. Osoby te są przygotowane do oceny stanu, monitorowania parametrów życiowych i w razie potrzeby zapewnienia natychmiastowych interwencji medycznych.

Przeszkolony personel może szybko poradzić sobie z wszelkimi pojawiającymi się komplikacjami. Jest wykwalifikowany w radzeniu sobie z różnymi sytuacjami medycznymi, od podawania tlenu po wykonywanie resuscytacji krążeniowo-oddechowej. Ta niezawodność jest niezbędna, zwłaszcza u pacjentów w stanie podatności na zagrożenia życia i zdrowia.

Co więcej, ich wiedza pozwala im skutecznie komunikować się z oddziałami ratunkowymi, zapewniając przekazywanie krytycznych informacji po przybyciu. To bezproblemowe przejście może uratować życie, ponieważ przygotowuje personel szpitala do natychmiastowej reakcji.

Protokoły bezpieczeństwa w sytuacjach awaryjnych:

Przeszkolony personel medyczny nie tylko zapewnia natychmiastową pomoc, ale także przestrzega rygorystycznych protokołów bezpieczeństwa w sytuacjach awaryjnych. Jest przeszklony w zakresie radzenia sobie z różnymi sytuacjami medycznymi podczas jazdy, co ma kluczowe znaczenie, gdy liczy się każda sekunda.

Zmniejszenie stresu podczas wizyt lekarskich ma kluczowe znaczenie dla ogólnego samopoczucia, ponieważ spokojna podróż może znacznie poprawić lub pogorszyć stan zdrowia.

Integracja technologii

Postęp technologiczny, w tym telemedycyna i inteligentne rozwiązania transportowe, mogą zrewolucjonizować transport medyczny. Zdalne monitorowanie pacjenta, śledzenie GPS i systemy komunikacji mogą poprawić koordynację i wydajność.

Innowacje w projektowaniu pojazdów

Rozwój specjalistycznych pojazdów transportu medycznego wyposażonych w najnowocześniejszy sprzęt medyczny zaprojektowany z myślą o komforcie pacjenta to obszar dojrzały do innowacji. Samochody elektryczne i autonomiczne, które oferują zrównoważone i wydajne opcje, również odgrywają rolę w przyszłości transportu medycznego.

Podsumowanie:

Transport medyczny jest nieodzownym elementem ekosystemu opieki zdrowotnej, zapewniającym pacjentom dostęp do szybkiej i odpowiedniej opieki. Sprostanie wyzwaniom i przyjęcie innowacyjnych rozwiązań będzie miało kluczowe znaczenie dla zwiększenia wydajności, dostępności i przystępności cenowej usług transportu medycznego. Wraz z postępem technologicznym przyszłość niesie ze sobą obiecujące możliwości poprawy wyników leczenia pacjentów i stworzenia bardziej integracyjnego systemu opieki zdrowotnej.

Autor: Michał Modro

[1] Andrzej Nowicki, Anna Sędłak, Janusz Kowalewski. Współczesna Choroby współistniejące  a chorobowość pooperacyjna u chorych  operowanych z powodu raka płuca  i nowotworu przerzutowego. Coexisting diseases and postoperative morbidity in patients  who underwent surgery due to pulmonary carcinoma  and malignant carcinoma. Onkologia (2008) vol. 12; 2 (65–71)

[2] Wiele chorób, jeden pacjent. https://www.mp.pl/pacjent/reumatologia/wywiady/336147,wiele-chorob-jeden-pacjent

[3] Milton I. Roemer Changing Patterns of Health Service: Their Dependence on a Changing World

View all authors and affiliations Volume 346, Issue 1 https://doi.org/10.1177/000271626334600105 

[4] Tom Lorenz Klein, Clemens Thielen aPatient transport in hospitals: A literature review of Operations Research and Management Science methods https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S3050784725000066