Zdrowie psychiczne dzieci poszkodowanych wojną w Ukrainie – rola wsparcia i opieki psychologicznej

Pamiętajmy, że zakłócenie prawidłowego rozwoju jest nie tylko efektem działań na terenach objętych wojną, ale także konsekwencją utraty więzi społecznych, relokacji, zaburzenia procesu edukacji czy rozdzielenia rodzin. Istnieje pilna konieczność podjęcia skoordynowanych długofalowych działań ukierunkowanych na wzmocnienie odporności psychicznej oraz minimalizację wpływu traumy na pokolenia, które w przyszłości będą z naturalnych przyczyn odpowiedzialne za rozwój swojego kraju  - dr n. med. Tomasz Srebnicki psycholog, specjalista psychoterapii dzieci i młodzieży, członek Rady Naukowej Centrum CBT.

Reklama

- Jeśli porównamy grupy dzieci z różnymi traumami, to wśród tych, które doświadczyły wojny, widać największy procent następstw takich jak stres pourazowy czy stany lękowe. Ogrom dzieci ukraińskich, bo nawet 40%, boryka się z lękiem i urazami psychicznymi. Wymagają odpowiedniego wsparcia, którego często nie otrzymują - powiedziała Olha Nabochenko, zastępca szefa instytucji państwowej "Szkoła Superbohaterów". Warto podkreślić, że również dorośli respondenci mówili o przeżywaniu bardzo trudnych emocji związanych z wojną. Często nie nie wiedzą jak rozpoznać, czy ich dzieci zmagają się z traumą wojenną, co odnotowano również wśród pedagogów szkolnych. To z kolei świadczy o tym, że nauczyciele nie są odpowiednio przeszkoleni w tym aspekcie.

Reklama

- Pierwsze co teraz robimy po wejściu do pomieszczenia - skanujemy, czy można szybko wyjść, czy są okna. Nasz system limbiczny od razu wyczuwa pierwsze objawy niebezpieczeństwa. Gdy przyszłam do przestrzeni, w której obecnie się znajduję, odnotowałam, że znajduje się tu za dużo świateł LED. Dzieciom żyjącym w permanentnym stanie wojny podwyższy to poziom lęku. Musimy być bardzo wrażliwi na pewne skojarzenia i treści, które nas teraz otaczają. Sam symbol samolotu, nawet z origami, dla dziecka które znajdowało się pod ostrzałem w Charkowie, może stanowić przypomnienie o traumie. Nie prosimy już dzieci, żeby narysowały swoje domy, nie pytamy, gdzie są ich rodzice, bo często zaczynają wtedy płakać - mówiła Svitlana Royz, psycholog dziecięcy, pisarka.

Reklama

- Musimy przez to przejść, powinniśmy uczyć rodziców, w jaki sposób przepracowywać te tematy. Dzielimy się tą wiedzą i opowiadamy wszystkim dorosłym, że trzeba być ostrożnym, jeśli chodzi na przykład o dźwięki. Nie warto wykorzystywać petard, w wielu miejscach usunięto suszarki do rąk i zastąpiono je ręcznikami papierowymi. Wszyscy są teraz bardzo wrażliwi na kontakt fizyczny, więc uczymy ich, aby nie dotykać dzieci. Obejmowanie zestresowanego traumatycznymi wydarzeniami dziecka może pogłębiać jego stan - dodała Svitlana Royz.

- Dyskutowaliśmy o potrzebie rehabilitacji i reintegracji weteranów wojennych i o strategiach udzielenia im emocjonalnego wsparcia. Z każdym dniem trwania wojny wzrasta obciążenie i wyczerpanie psychiczne społeczeństwa i jego obrońców. Efekty traumy wojennej utrzymują się z reguły wiele lat po wojnie, dlatego potrzebujemy koncepcji pracy z weteranami już od dziś. Nie mamy czasu, by czekać - rośnie liczba samobójstw wśród weteranów - mówiła Joanna Józefiak, Prezydentka Mediciner e.V. - International Healthcare Association.

Reklama