Otyłość bez dyskryminacji

Z chorobą otyłościową zmaga się 8 milionów Polaków. To choroba jak każda inna, mówią specjaliści, którzy ją leczą. Diagnozuje się ją, rozpoznaje i prowadzi terapię. Każdej osobie, która ją ma, należy się szacunek i wsparcie. Ruszyła kolejna edycja kampanii Porozmawiajmy o otyłości.

Otyłość od wielu lat jest uznawana przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) za chorobę i  wpisana do Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób (ICD-10) pod numerem E66. WHO definiuje otyłość jako nieprawidłowe lub nadmierne nagromadzenie tłuszczu w tkance tłuszczowej, powodujące pogorszenie zdrowia. Wywołuje ok. 200 powikłań i przyczynia się m.in. do cukrzycy typu 2, chorób krążenia, kłopotów ze stawami, zaburzeń hormonalnych. To narastający problem, w którym pacjenci mierzą się z dużą dyskryminacją.

Specjaliści od leczenia otyłości podkreślają, że nikt nie wybiera sobie tej choroby i nie jest winny jej rozwojowi. Osoba z otyłością przybiera na wadze, często wbrew swoim dietetycznym staraniom i mimo aktywności fizycznej. Takie postawienie sprawy często otwiera chorych na większe zaangażowanie w leczenie.

– Tymczasem otyłość to przewlekła choroba o złożonej patogenezie, na które współczesna nauka nie zawsze potrafi odpowiedzieć. To nie jest wina pacjenta, że choruje. Wiele czynników, które wywołują chorobę, wpływają na nią czy przyspieszają jej rozwój, jest poza kontrolą pacjenta. Z badań wynika, że tylko 15 proc. z nas rozumie, że to choroba. Zdiagnozowanie jej często trwa około pięć lat. Dobra wiadomość jest taka, że można ją leczyć, są strategie postępowania – mówił prof. Bogdański.

Diagnoza przynosi ulgę

- Pacjent doświadcza wykluczenia w otoczeniu, ale także w placówkach medycznych. Moi pacjenci nie mówią: choruję na otyłość, tylko „jestem otyły”. Tłumaczą się często z tego, jak wyglądają. Ja wtedy mówię takiemu pacjentowi, że on choruje na otyłość. Gdy ja jej to mówię, widzę w oczach moich pacjentów ulgę. A przecież przychodzą do mnie po wielu innych konsultacjach u wielu innych lekarzy – podkreślał prof. Mariusz Wyleżoł, kierownik Warszawskiego Centrum Kompleksowego Leczenia Otyłości i Chirurgii Bariatrycznej w Szpitalu Czerniakowskim w Warszawie.

Język określa świadomość

To, jak są postrzegane osoby zmagające się z otyłością wiąże się z językiem. Ten związek podkreślał prof. Bogdański.

W odpowiedzi na dyskryminację osób z otyłością, niedostatki edukacyjne personelu medycznego czy niewystarczającą dostępność wielu usług, m.in. medycznych (brak odpowiednich krzeseł, ograniczenia w wykonaniu badań tomograficznych itp.) niedawno powstała Karta Praw Chorego na Otyłość. Zbiór praw skierowany jest nie tylko do pacjentów i ich rodzin, ale także do osób tworzących system zdrowia.

Prof. Katarzyna Kłosińska, przewodnicząca Rady Języka Polskiego zwróciła uwagę na niechęć części społeczeństwa do używania języka niewykluczającego, czyli takiego, w którym przeciwdziała się dyskryminacji. Zachęcała, by zamieniać określenia stygmatyzujące na neutralne, opisujące.

Celem kampanii Porozmawiajmy o otyłości jest edukacja to, by pacjent odzyskał podmiotowość. Ambasadorami są m.in. aktorzy Aneta Zając i Robert Kudelski oraz pacjentka, chorująca na otyłość Emilia Modrzyńska.