Co pacjent może (i powinien) zrobić, gdy czuje zagrożenie? O bezpieczeństwie pacjenta w dobie nowych wyzwań

Na konferencji „Zero tolerancji dla agresji” eksperci z obszaru zdrowia, psychologii i służb mundurowych jednomyślnie wskazali, że bezpieczeństwo pacjenta i personelu medycznego to dwie strony tej samej monety — nierozerwalnie połączone, a dziś bardziej niż kiedykolwiek zagrożone. Skala zjawiska, sposób raportowania oraz praktyczne rozwiązania — o tym rozmawiano podczas panelu „Bezpieczny Pacjent”.

W wypowiedzi Tomasza Sochy, koordynatora regionu Krajowej Izby Ratowników Medycznych, pojawił się kluczowy problem: większość incydentów nie jest zgłaszana. Personel pracujący na umowach cywilnoprawnych nie czuje też motywacji, by formalnie donosić o drobnych agresjach, które uznaje się za „ryzyko zawodu”. Socha podkreślił potrzebę wprowadzenia obowiązkowych zgłoszeń przez pracodawcę lub świadczeniodawcę, co mogłoby precyzyjniej oddać skalę problemu.

Pozytywnie oceniono nowe dyspozycje Komendanta Głównego Policji — w sytuacjach użycia przez medyka przycisku „POMOC”, służby reagują natychmiastowo. Dwukrotnie taka interwencja ograniczyła eskalację agresji — to przykład działań, które realnie ratują bezpieczeństwo zespołów medycznych.

Jakub Adamski, dyrektor departamentu współpracy Rzecznika Praw Pacjenta, apelował, by nie tylko mówić o przyczynach agresji, ale szukać prewencji. Klucz to umiejętności miękkie kończące potencjalne konflikty zanim się pojawią. Ważne są też szkolenia — w ramach trwającego projektu „Bezpieczny Pacjent” planowanych jest 40 szkoleń dla personelu, w tym 20 godzin poświęconych efektywnej komunikacji z pacjentem.

Profesor Błażej Kmieciak, Rzecznika Praw Obywatelskich, i koordynator do spraw ochrony zdrowia psychicznego przypomniał prostą, ale mocną zasadę – frustracja i lęk u pacjenta to naturalne reakcje, zwłaszcza w sytuacjach zdrowotnych. Ważna jest świadomość tej dynamiki i empatyczna reakcja personelu. Każde spotkanie z pacjentem ma potencjał zarówno terapeutyczny, jak i antyterapeutyczny — dlatego tak istotna jest budowa relacji.

Odpowiedź podał nadkom. Krzysztof Maćkula z Komendy Wojewódzkiej Policji w Radomiu:

1. Staraj się oddalić w bezpieczne miejsce.

2. Jeśli to możliwe — zawiadom ochronę placówki lub policję.

3. Gdy jesteś świadkiem niepokojących zdarzeń — nie pozostań obojętny. Reaguj: poinformuj personel, skorzystaj z numeru alarmowego, pomóż chronić innych pacjentów.

• Brakuje danych — dlatego obowiązkowe zgłaszanie incydentów to priorytet.

• Rola służb mundurowych wzrosła — szybka reakcja minimalizuje ryzyko.

• Komunikacja i edukacja personelu mają potencjał prewencyjny.

  Reklama

• Empatia i budowa więzi z pacjentem to prewencja oraz budowanie bezpieczeństwa.

• Pacjenci również mają ważne zadanie — reagować i współdziałać w sytuacjach zagrożenia.