Zbyt niski cukier przed ciążą może zwiększyć ryzyko porodu przedwczesnego

Nowe badania przeprowadzone w Chinach pokazują, że niski poziom glukozy we krwi przed zajściem w ciążę może zwiększać ryzyko niekorzystnych jej przebiegu, w tym przedwczesnego porodu i niskiej masy urodzeniowej dziecka. Analiza objęła ponad 4,8 miliona kobiet i została opublikowana w czasopiśmie "PLOS Medicine".

Dotychczas większość badań koncentrowała się na wpływie wysokiego poziomu cukru we krwi (hiperglikemii) przed lub w trakcie ciąży. Wiadomo, że u kobiet z cukrzycą lub stanem przedcukrzycowym wzrasta ryzyko powikłań ciążowych. Jednak niewiele wiadomo było o wpływie odwrotnej sytuacji – zbyt niskiego poziomu glukozy, czyli hipoglikemii, występującej jeszcze przed poczęciem.

Zespół pod kierownictwem Hanbina Wu z Chińskiego Uniwersytetu w Hongkongu, we współpracy z Narodowym Instytutem Badań nad Planowaniem Rodziny, postanowił to zbadać.

Badacze przeanalizowali dane zebrane w ramach Narodowego Projektu Bezpłatnej Kontroli Prekoncepcyjnej – ogólnokrajowego programu w Chinach, w którym kobiety planujące ciążę mają dostęp do darmowych badań przesiewowych. Analiza objęła dane z lat 2013–2016 dotyczące 4 866 919 kobiet.

Z tej grupy 239 128 kobiet miało hipoglikemię przed zajściem w ciążę. Okazało się, że w porównaniu z kobietami o prawidłowym poziomie glukozy, były one bardziej narażone na powikłania takie jak:

– poród przedwczesny,
– niska masa urodzeniowa dziecka,
– wady wrodzone.

Z analizy wynika również, że ryzyko związane z hipoglikemią przed ciążą może różnić się w zależności od wskaźnika masy ciała (BMI) kobiety. Kobiety z niedowagą, u których stwierdzono niski poziom cukru, były bardziej narażone na poronienia. Z kolei kobiety z nadwagą – co ciekawe – miały niższe ryzyko urodzenia dziecka o zbyt dużej masie ciała.

Wniosek: BMI oraz poziom glukozy przed ciążą mają znaczenie i powinny być analizowane wspólnie.

Glukoza to główne źródło energii dla organizmu, w tym dla rozwijającego się płodu. Zarówno jej niedobór (hipoglikemia), jak i nadmiar (hiperglikemia) mogą zakłócać przebieg ciąży. Niedostateczna ilość glukozy może oznaczać, że rosnące dziecko nie otrzymuje wystarczającej ilości energii potrzebnej do prawidłowego rozwoju, co może prowadzić do wcześniejszych narodzin lub niższej masy urodzeniowej.

Autorzy pracy podkreślają, że ich odkrycia mają istotne znaczenie dla profilaktyki zdrowia reprodukcyjnego.

Ich zdaniem warto włączyć testy poziomu glukozy we krwi na czczo (FPG) do standardowych badań kobiet planujących ciążę. Wczesna identyfikacja hipoglikemii może pozwolić na wdrożenie prostych interwencji, które ograniczą ryzyko komplikacji.

Autorzy zaznaczają, że ich badanie ma pewne ograniczenia – dotyczyło wyłącznie kobiet w Chinach, a dane pochodziły z jednego programu. Dlatego sugerują potrzebę przeprowadzenia podobnych analiz w innych krajach i populacjach oraz uwzględnienia dodatkowych czynników, takich jak choroby współistniejące czy styl życia.

Jedno jest jednak pewne – zarówno zbyt wysoki, jak i zbyt niski poziom glukozy przed ciążą mogą wpływać na zdrowie matki i dziecka. Dlatego badania przesiewowe przed poczęciem powinny być kompleksowe i traktowane tak samo poważnie, jak diagnostyka w czasie ciąży.