Tydzień dla Serca to też kwestia nowotworów - przypominają lekarze z NIO

Jak myślimy o sercu w ujęciu medycznym, to raczej nasuwa się kardiologia. Ale trzeba też pamiętać o kardioonkologii. Terapie przeciwnowotworowe, choć ratują życie, mogą wpływać na pracę serca, a choroby kardiologiczne mogą ograniczać dostępność i bezpieczeństwo leczenia onkologicznego – tłumaczą eksperci.

Tydzień dla Serca to trwająca do 24 kwietnia akcja, której głównym celem jest profilaktyka – nakłonienie Polaków do zadbania o siebie i nakłonienie ich do badań. To jednak nie tylko czas rutynowego podejścia do serca. To także moment na uświadomienie sobie fundamentalnej prawdy: w nowoczesnej onkologii walka o życie zaczyna się od troski o serce. Dziś medycyna nie pyta już „czy” leczyć raka, ale „jak” robić to bezpiecznie dla układu krążenia.

Serce jest nie tylko symbolem życia, ale przede wszystkim jego biologicznym fundamentem. To od jego wydolności zależy funkcjonowanie wszystkich narządów, a w przypadku choroby nowotworowej – również możliwość wdrożenia i skutecznego prowadzenia terapii. Współczesna onkologia coraz wyraźniej pokazuje, że nie można mówić o skutecznym leczeniu bez równoczesnej troski o układ sercowo-naczyniowy.

Terapie przeciwnowotworowe, choć ratują życie, mogą wpływać na pracę serca, a choroby kardiologiczne mogą ograniczać dostępność i bezpieczeństwo leczenia onkologicznego. To właśnie na styku tych dwóch obszarów rozwija się kardioonkologia – dziedzina, która redefiniuje podejście do pacjenta.

Postęp współczesnej onkologii sprawia, że leczenie jest coraz skuteczniejsze, a pacjenci żyją dłużej, co wyraźnie pokazuje, jak istotne jest kompleksowe spojrzenie na cały organizm. W tym kontekście szczególnego znaczenia nabiera układ sercowo-naczyniowy – jego prawidłowe funkcjonowanie nie tylko warunkuje możliwość prowadzenia terapii, ale także wspiera organizm w jej trakcie i po jej zakończeniu.

Naturalną konsekwencją takiego podejścia jest rozwój kardioonkologii – stosunkowo nowej, dynamicznie kształtującej się dziedziny medycyny, która integruje kompetencje onkologii i kardiologii. Jej celem jest zapewnienie bezpieczeństwa leczenia przeciwnowotworowego poprzez równoległe uwzględnienie kondycji układu sercowo-naczyniowego.

NIO od lat konsekwentnie rozwija obszar kardioonkologii jako integralny element kompleksowej opieki nad pacjentem. Pododdział Kardioonkologii, funkcjonujący w strukturach Kliniki Nowotworów Piersi i Chirurgii Rekonstrukcyjnej Instytutu, zapewnia wyspecjalizowaną opiekę pacjentom wymagającym wsparcia.

W praktyce oznacza to monitorowanie wpływu terapii na serce, zapobieganie powikłaniom oraz takie planowanie leczenia, które pozwala zachować równowagę między jego skutecznością a ochroną organizmu. Jednostka realizuje aktualne wytyczne Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego, obejmując opieką cały proces: od oceny ryzyka przed startem leczenia, po długoterminową opiekę po jego zakończeniu.

Model opieki w NIO pozwala na wczesne wykrywanie zaburzeń kardiologicznych. Pacjenci mają dostęp do nowoczesnej, nieinwazyjnej diagnostyki, w tym:

• zaawansowanych badań echokardiograficznych,

• monitorowania EKG metodą Holtera,

• tomografii komputerowej serca,

• szczegółowej oceny biomarkerów.

Jak podkreśla prof. Sebastian Szmit:

Istotnym elementem rozwoju kardioonkologii w NIO jest aktywność naukowa. W ubiegłym roku Instytut był gospodarzem przełomowego wydarzenia – The Summit on Cardio-Oncology Excellence 2025. Była to pierwsza w Polsce międzynarodowa konferencja poświęcona tej tematyce, która zgromadziła ekspertów z najważniejszych towarzystw naukowych, takich jak ESMO, ESC, ESTRO, EHA czy IC-OS.

Kontynuacją tej inicjatywy jest planowana w tym roku kolejna edycja konferencji. Instytut stawia również na partnerstwa strategiczne z Radą KardioOnkologii Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego oraz Międzynarodowym Towarzystwem Kardio-Onkologicznym.

Tydzień dla Serca to przypomnienie, że w onkologii następuje zmiana paradygmatu: odchodzi się od myślenia wyłącznie o guzie, na rzecz spojrzenia na pacjenta jako całość. Bo skuteczne leczenie to nie tylko walka z chorobą – to także odpowiedzialność za jakość życia pacjenta dziś i w przyszłości.