Rzeczniczka Praw Dziecka alarmuje w sprawie psychiatrii dziecięcej w Warmii i na Mazurach

Rzeczniczka Praw Dziecka zwróciła się do Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego z apelem o poprawę dostępu do psychiatrycznej opieki zdrowotnej dzieci i młodzieży. Jak wynika ze zgłoszeń kierowanych do Biura RPD, psychiatria dziecięca w województwie warmińsko-mazurskim pozostaje poważnie niedoinwestowana. Problem dotyczy przede wszystkim ambulatoryjnych świadczeń psychiatrycznych, gdzie kolejki sięgają nawet pół roku.

Monika Horna-Cieślak, Rzeczniczka Praw Dziecka, w piśmie z 23 stycznia 2026 r. zwróciła uwagę na utrzymujące się nierówności w dostępie do opieki zdrowotnej dla małoletnich. Wskazała, że jednym z regionów szczególnie dotkniętych problemem jest województwo warmińsko-mazurskie.

W 2025 roku Rzeczniczka Praw Dziecka wystąpiła do dr n. med. Adriana Kowalskiego, Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży, o ocenę dostępności świadczeń psychiatrycznych dla małoletnich w regionie.

W odpowiedzi Konsultant jednoznacznie potwierdził, że dostęp do ambulatoryjnych świadczeń psychiatrycznych dla dzieci i młodzieży w województwie warmińsko-mazurskim jest znacząco niewystarczający.

Szczególne zaniepokojenie budzi nierównomierne rozmieszczenie placówek psychiatrycznych. Jak wskazano w opinii, świadczenia II poziomu referencyjności dostępne są wyłącznie w Olsztynie, co oznacza realne bariery dla dzieci i młodzieży z pozostałych części województwa.

W praktyce wielu młodych pacjentów nie ma możliwości uzyskania pomocy psychiatrycznej w rozsądnym czasie, co dodatkowo pogłębia kryzys zdrowia psychicznego.

Z przedstawionych danych wynika, że czas oczekiwania na wizytę psychiatryczną często przekracza sześć miesięcy. W konsekwencji rodziny są zmuszone korzystać z wizyt prywatnych, które również obarczone są wielomiesięcznymi kolejkami i wysokimi kosztami.

Jak podkreślono w raporcie, sytuacja ta jednoznacznie świadczy o niewydolności systemu publicznej opieki psychiatrycznej dla dzieci i młodzieży w regionie.

Zdaniem Konsultanta, rosnąca liczba zaburzeń neurorozwojowych, zaburzeń lękowych i depresyjnych oraz wzrost zachowań samobójczych wymagają intensywnej i skoordynowanej rozbudowy systemu.

Tymczasem w województwie warmińsko-mazurskim nadal brakuje:

poradni leczenia uzależnień dla młodzieży poza Olsztynem,

oddziałów dziennych o szerszym zasięgu,

hostelu rehabilitacji psychiatrycznej,

oddziałów wyspecjalizowanych dla młodszych dzieci.

Dodatkowo diagnostyka zaburzeń neurorozwojowych realizowana jest niemal wyłącznie w sektorze prywatnym, co oznacza, że wiele rodzin nie ma żadnej dostępnej ścieżki diagnostycznej w systemie publicznym.

W swoim wystąpieniu Monika Horna-Cieślak powołała się na Ustawę z 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego, zgodnie z którą samorząd województwa ma obowiązek tworzenia i prowadzenia podmiotów leczniczych odpowiadających na realne potrzeby mieszkańców.

W związku z tym Rzeczniczka Praw Dziecka zwróciła się do Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego o podjęcie konkretnych działań na rzecz adekwatnego zabezpieczenia dostępu do psychiatrycznej opieki zdrowotnej dzieci i młodzieży w regionie.