Recepta resortu zdrowia na wywóz leków za granicę

Zdaniem wiceministra zdrowia Krzysztofa Łandy, który w resorcie odpowiada między innymi za politykę lekową rozwiązania problemu przeciwdziałania zjawisku wywozu leków za granicę należy upatrywać nie w rozszerzeniu kompetencji właściwych organów powołanych do kontroli obrotu farmaceutycznego, ale w zmianie jakościowej polityki refundacyjnej prowadzącej do ustalania cen urzędowych leków refundowanych na poziomie innych krajów Wspólnoty Europejskiej. 

Towarzyszyć temu powinno uzgodnienie z danym podmiotem odpowiedzialnym wnioskującym o objęcie refundacją leku, takich środków dzielenia ryzyka przewidzianych ustawą refundacyjną, które zagwarantują pozostawienie tzw. cen efektywnych, a więc kosztów ponoszonych przez polskiego płatnika publicznego i pacjentów na poziomach gwarantujących zachowanie obecnych wydatków z budżetu NFZ – pisze w odpowiedzi na interpelację poselską wiceminister Łanda.

Inspekcja farmaceutyczna od dawna boryka się z problem tzw. odwróconego łańcucha dystrybucji. Receptą na stale rosnące zjawisko wywozu leków za granicę miała być nowelizacja ustawy Prawo Farmaceutyczne, wprowadzona w lipcu ubiegłego roku. W Polsce ceny niektórych leków – zwłaszcza refundowanych - są niższe niż w innych krajach, co z kolei jest konsekwencją skutecznych negocjacji prowadzonych przez resort zdrowia z producentami. Hurtowniom farmaceutycznym i aptekom lepiej opłaca się więc sprzedawać je drożej za granicę, niż taniej w Polsce.

Leki pozyskane przez apteki i hurtownie w nielegalnym łańcuchu dystrybucji zamiast do polskich pacjentów, trafiają do sieci eksportujących leki zagranicę. Ustawa „antywywozowa” wprowadziła ograniczenia wywozu leków, które są zagrożone brakiem dostępności. Zamiar wywozu poza Polskę lub zbycia podmiotowi prowadzącemu działalność poza Polską leków spośród tych, które są wymienione na wykazie Ministra Zdrowia, musi być zgłoszony Głównemu Inspektorowi Farmaceutycznemu. GIF w takim przypadku może wnieść sprzeciw wobec wywozowi, biorąc pod uwagę zagrożenie brakiem dostępności produktu leczniczego na terenie Polski i jego znaczenie dla zdrowia publicznego. 

Wygląda na to, że wszystkie te działania nie przyniosły jednak dotąd oczekiwanych rezultatów. Na wykazie leków zagrożonych brakiem dostępności, publikowanym przez ministra zdrowia raz na dwa miesiące wciąż znajduje się bardzo wiele medykamentów.