Reklamy alkoholu w Polsce trafiają do dzieci. Ponad 1,2 mln zobaczyło je na TikToku, Facebooku i Instagramie

Ponad 1,2 mln dzieci w wieku 7–14 lat miało kontakt z reklamami piwa w mediach społecznościowych, a blisko 700 tys. zobaczyło reklamy alkoholi wysokoprocentowych – wynika z raportu „Internet dzieci 2026”, przygotowanego przez Fundację „Instytut Cyfrowego Obywatelstwa”, Polskie Badania Internetu, Gemius oraz Państwową Komisję do spraw przeciwdziałania wykorzystaniu seksualnemu małoletnich poniżej lat 15.

Około 1,2 mln dzieci w wieku 7–14 lat miało kontakt z reklamami piwa na TikToku, Facebooku i Instagramie. Z kolei blisko 700 tys. zobaczyło reklamy alkoholi wysokoprocentowych. Oznacza to, że reklamy piwa dotarły do 39 proc. dzieci z tej grupy wiekowej, a reklamy mocnych alkoholi do 22 proc. . Mimo że prawo i regulaminy platform zakazują kierowania takich przekazów do osób niepełnoletnich, badanie pokazuje, że problem ma dużą skalę. 

[News:2204330]

Autorzy raportu podkreślają stanowczo, że środowisko cyfrowe stało się integralną częścią życia dzieci i młodzieży, wpływając na ich rozwój, relacje społeczne oraz dobrostan. W rekomendacjach wskazano, że regulacja gospodarki cyfrowej powinna być traktowana jako element polityki zdrowia publicznego oraz ochrony praw dziecka.

W raporcie zwrócono również uwagę, że systemy algorytmiczne są projektowane przede wszystkim po to, by maksymalizować czas spędzany na platformach, a nie dobrostan użytkowników. W przypadku dzieci może to prowadzić do nadmiernego zaangażowania oraz zwiększonej ekspozycji na treści i reklamy niedostosowane do wieku. 

Według autorów raportu jedną z głównych przyczyn jest nieskuteczna weryfikacja wieku. Dzieci podczas zakładania kont często deklarują wiek osoby dorosłej, przez co systemy reklamowe traktują je jak pełnoletnich użytkowników. Dodatkowo algorytmy personalizujące reklamy nie zawsze prawidłowo rozpoznają rzeczywisty wiek odbiorcy.

Raport wskazuje, że platformy dysponują narzędziami pozwalającymi szacować rzeczywisty wiek użytkowników, jednak nie wykorzystują ich w pełnym zakresie. W efekcie część dzieci pozostaje „niewidoczna” w oficjalnych statystykach, choć aktywnie uczestniczy w ekosystemie reklamowym z czego platformy zdają sobie doskonale sprawę. 

Z raportu wynika, że dzieci i młodzież stanowią znaczącą część cyfrowego rynku reklamy. Generują uwagę, dane behawioralne i aktywność wykorzystywaną przez platformy oraz reklamodawców. Autorzy oceniają, że skutkiem jest m.in. nadmierna ekspozycja najmłodszych na reklamy i treści nieodpowiednie dla ich wieku. 

Badacze podkreślają, że skala obecności dzieci w mediach społecznościowych jest bardzo duża. Z komunikatorów i platform społecznościowych korzysta około 1,3 mln dzieci w wieku 7–12 lat, czyli 55 proc. wszystkich osób w tej grupie wiekowej. Aktywnych użytkowników YouTube'a jest natomiast około 1,2 mln. 

Autorzy raportu rekomendują wprowadzenie skuteczniejszych mechanizmów weryfikacji wieku oraz przeniesienie odpowiedzialności za ich stosowanie na dostawców usług cyfrowych. Ich zdaniem ograniczenie kontaktu dzieci z reklamami produktów przeznaczonych wyłącznie dla dorosłych powinno stać się jednym z priorytetów polityki ochrony dzieci w internecie.