Nowe przepisy BHP od kwietnia. Zaostrzone normy ołowiu i obowiązkowe badania krwi pracowników

Od 9 kwietnia 2026 roku zaczną obowiązywać nowe przepisy BHP dotyczące ołowiu i czynników chemicznych w pracy. Zmiany wprowadzają ostrzejsze normy dopuszczalnego poziomu ołowiu we krwi pracowników oraz obowiązkowy monitoring biologiczny, czyli regularne badania krwi. Nowe regulacje wynikają z przepisów Unii Europejskiej i mają zwiększyć ochronę zdrowia osób pracujących w branżach narażonych na kontakt z substancjami niebezpiecznymi.

Od 9 kwietnia 2026 r. w Polsce zaczną obowiązywać nowe regulacje dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy przy czynnikach chemicznych. Zmiany wprowadza projekt rozporządzenia Ministra Zdrowia (nr MZ1882).

Nowe przepisy koncentrują się głównie na ochronie pracowników mających kontakt z ołowiem i jego związkami nieorganicznymi. Regulacje są częścią wdrażania dyrektywy Unii Europejskiej dotyczącej ochrony pracowników przed substancjami niebezpiecznymi.

Celem zmian jest zwiększenie bezpieczeństwa osób zatrudnionych w środowisku pracy, w którym występują toksyczne substancje chemiczne.

Jedną z najważniejszych zmian jest obniżenie dopuszczalnego poziomu ołowiu we krwi pracownika.

Zgodnie z nowymi przepisami:

- do końca 2028 roku dopuszczalny poziom wyniesie 30 µg Pb/100 ml krwi,

- wcześniej obowiązujące przepisy dopuszczały 50 µg Pb/100 ml krwi,

- od 1 stycznia 2029 roku limit zostanie obniżony do 15 µg Pb/100 ml krwi.

Wprowadzenie okresu przejściowego ma umożliwić firmom dostosowanie procesów technologicznych do nowych wymagań.

Zaostrzenie norm wynika z aktualnych ustaleń naukowych dotyczących wpływu ołowiu na zdrowie człowieka.

Badania wskazują, że substancja ta:

- może negatywnie wpływać na płodność,

- może zaburzać rozwój płodu,

- jest klasyfikowana jako substancja reprotoksyczna, czyli szkodliwa dla rozrodczości.

Eksperci podkreślają również, że w przypadku ołowiu trudno wskazać poziom narażenia, który byłby całkowicie bezpieczny dla organizmu.

Nowe przepisy wprowadzają także monitoring biologiczny pracowników narażonych na działanie ołowiu. W praktyce oznacza to regularne badania poziomu ołowiu we krwi.

Jeżeli wyniki badań przekroczą dopuszczalny poziom, pracownik zostanie objęty regularną kontrolą medyczną. Dotyczy to sytuacji, gdy poziom ołowiu przekroczy 30 µg Pb/100 ml krwi. W takim przypadku lekarz medycyny pracy będzie monitorował stan zdrowia pracownika oraz sprawdzał, czy poziom ołowiu w organizmie stopniowo się obniża.

Jeżeli wyniki badań będą wskazywać tendencję spadkową, pracownik może nadal wykonywać obowiązki zawodowe związane z narażeniem na tę substancję.

Zmiany w przepisach oznaczają także nowe obowiązki dla pracodawców.

Firmy będą musiały zadbać o to, aby narażenie pracowników na działanie ołowiu było jak najniższe z technicznego punktu widzenia.

Może to oznaczać m.in.: modernizację procesów technologicznych, stosowanie dodatkowych środków ochrony indywidualnej, poprawę wentylacji i zabezpieczeń stanowisk pracy i prowadzenie dokumentacji dotyczącej narażenia pracowników na substancje chemiczne.

Pracodawcy będą także zobowiązani do kierowania pracowników na badania profilaktyczne w ramach medycyny pracy.

Choć nowe przepisy mają charakter ogólny, największe znaczenie będą miały dla branż, w których pracownicy mogą mieć kontakt z ołowiem.

Dotyczy to między innymi:

- hutnictwa metali,

- produkcji akumulatorów i baterii,

- przemysłu chemicznego,

- zakładów zajmujących się recyklingiem metali,

- części branży elektronicznej i zbrojeniowej.

W tych sektorach monitoring zdrowia pracowników oraz przestrzeganie nowych norm będzie szczególnie ważne dla ochrony zdrowia zatrudnionych osób.