Niewydolność serca: wyzwania w leczeniu przewodnienia i rola sodu w terapii

Niewydolność serca to poważna choroba, która dotyka ponad 60 milionów ludzi na całym świecie, a jej śmiertelność wciąż pozostaje na wysokim poziomie. Mimo postępów w diagnostyce i leczeniu, pacjenci wciąż doświadczają zaostrzeń choroby, często związanych z przewodnieniem. Czy nowe badania nad rolą sodu w leczeniu tej choroby mogą prowadzić do skuteczniejszych terapii i lepszych rokowań?

W Europie na niewydolność serca choruje 15 mln osób, a w Polsce nieco ponad milion. 

Objawy niewydolności serca to m.in. duszność, zmęczenie i obrzęki. U jej podłoża leży nieprawidłowe działanie wielu układów neurohormonalnych (m.in. renina-angiotensyna-aldosteron), które powodują tendencję do zatrzymywania sodu i wody w organizmie. W przewlekłym leczeniu stosujemy coraz lepsze leki, mające na te szlaki patofizjologiczne wpływać i poprawiać rokowanie, jednakże pacjenci doświadczają okresowo epizodów zaostrzeń choroby.

Mateusz Guzik to student szkoły doktorskiej, który odbywa szkolenie specjalizacyjne w Instytucie Chorób Serca, pod kierunkiem promotora prof. Jana Biegusa prowadzi pracę doktorską nt. związku osmolalności surowicy i moczu z przebiegiem klinicznym i rokowaniem w ostrej niewydolności serca.

Niewydolność serca jest poważnym problemem epidemiologicznym na całym świecie. Częstość występowania choroby wynosi ok. 2 proc. w populacji i wzrasta z wiekiem, szczególnie u osób powyżej 60. roku życia.

– tłumaczy Mateusz Guzik, doktorant.

– mówi prof. Jan Biegus, z-ca dyr. ds. nauki w Instytucie Chorób Serca, Klinika Intensywnej Terapii Kardiologicznej, promotor pracy doktorskiej Mateusza Guzika.

Leki diuretyczne stosowane w leczeniu mają na celu usunięcie nadmiaru wody z organizmu, a proces ten odbywa się głównie w nerkach. Nerki odpowiadają za regulację gospodarki wodno-elektrolitowej, kontrolując wydalanie sodu, co z kolei wpływa na ilość wydalanej wody. Relacja między objętością produkowanego moczu a jego składem jest złożona, zwłaszcza w kontekście zmian zachodzących w organizmach pacjentów z niewydolnością serca.

– dodaje doktorant.

Poimo wieloletniego stosowania leków moczopędnych w terapii stanu przewodnienia w niewydolności serca wiedza dotycząca tego sposobu leczenia w tej trudnej klinicznie grupie pacjentów nadal jest niepełna.

– dodaje doktorant.

Doktorant jest też beneficjentem niedawno rozstrzygniętego konkursu Narodowego Centrum Nauki na realizację grantu Preludium 23, w ramach którego będzie prowadził badania dotyczące wpływu doustnej suplementacji sodu na aktywność neurohormonalną, natriurezę i ciśnienie tętnicze u chorych z niewydolnością serca i tendencją do hiponatremii (niskich stężeń sodu we krwi).

Sód jest podstawowym składnikiem naszej diety. Odgrywa kluczową rolę w regulacji ciśnienia krwi, równowadze płynów i prawidłowym funkcjonowaniu mięśni i nerwów. Jest niezbędny dla naszego zdrowia, ale zarówno nadmiar, jak i niedobór sodu mogą prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych. Jest też jednym z kluczowych elementów, który ma związek z patogenezą choroby. Przez wiele lat uważano, że w tym stanie chorobowym konieczna jest radykalna restrykcja przyjmowanego sodu, jednakże badania ostatnich lat pokazują, że takie podejście nie poprawia rokowania pacjentów, a niskie stężenie sodu we krwi u chorych na niewydolność serca jest niekorzystnym czynnikiem rokowniczym. Co więcej, wykazano, że suplementacja chlorku sodu w tej grupie pacjentów jest bezpieczna.

Jako docelową wybrano grupę pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca z tendencją do hiponatremii, czyli obniżonego poziomu sodu w surowicy krwi. Uczestnicy będą poddawani częstej, regularnej ocenie, podczas której będą także wykonywane badania laboratoryjne krwi i moczu. Badanie zaplanowano na 3 lata i otrzymało ono finansowanie z Narodowego Centrum Nauki.

--

źródło: mat. prasowe