Naczelna Rada Lekarska ostrzega: brak reform w psychiatrii zagraża bezpieczeństwu pacjentów

Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej w specjalnym apelu wezwało ministra zdrowia do natychmiastowych działań na rzecz poprawy warunków pracy w szpitalach psychiatrycznych i jakości kształcenia lekarzy. Samorząd lekarski podkreśla, że przeciążenie dyżurami, brak dostępu do diagnostyki i niedostateczne finansowanie zagrażają zarówno pacjentom, jak i lekarzom. W ocenie NRL konieczne są konkretne zmiany w organizacji pracy, nadzorze i finansowaniu placówek psychiatrycznych.

Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej (NRL) w apelu z 17 października 2025 r. zwróciło się do Ministra Zdrowia i władz państwowych o natychmiastowe podjęcie działań na rzecz poprawy funkcjonowania opieki psychiatrycznej w Polsce. Samorząd lekarski domaga się także stworzenia lepszych warunków do kształcenia lekarzy odbywających specjalizację z psychiatrii oraz stałego monitorowania przestrzegania obowiązujących przepisów.

NRL podkreśla, że „warunki pracy lekarzy specjalistów oraz lekarzy w trakcie specjalizacji kształcących się w szpitalach psychiatrycznych, zwłaszcza w zakresie odbywania dyżurów, nie mogą stwarzać zagrożenia dla bezpieczeństwa pacjentów oraz samych lekarzy”.

Jednym z najważniejszych postulatów NRL jest wprowadzenie przepisów określających maksymalną liczbę łóżek przypadających na jednego lekarza podczas dyżuru. Brak takich regulacji sprawia, że lekarze często odpowiadają za zbyt wielu pacjentów jednocześnie, co wpływa na jakość leczenia i bezpieczeństwo opieki.

Samorząd zwraca też uwagę, że lekarze – zarówno specjaliści, jak i rezydenci – nie powinni pełnić dyżuru na więcej niż jednym oddziale.

W apelu podkreślono, że każda placówka psychiatryczna działająca całodobowo powinna mieć zapewniony stały dostęp do badań diagnostycznych – zarówno laboratoryjnych, jak i obrazowych – oraz do konsultacji innych specjalistów. Szpitale powinny dysponować co najmniej jednym kardiomonitorem na oddział.

Spełnienie tych wymagań powinno być, zdaniem NRL, warunkiem finansowania ze środków publicznych. Samorząd apeluje też o zapewnienie realnego nadzoru klinicznego w czasie dyżurów lekarzy w trakcie specjalizacji, tak by w każdej chwili mogli konsultować decyzje z lekarzem specjalistą.

NRL zwraca uwagę, że program specjalizacji z psychiatrii powinien zostać poddany gruntownej analizie i dostosowany do aktualnych potrzeb systemu. Chodzi zarówno o bezpieczeństwo pacjentów, jak i o jakość kształcenia młodych lekarzy.

W ocenie samorządu lekarskiego, tylko właściwie przygotowani psychiatrzy są w stanie zagwarantować wysoki poziom opieki nad pacjentami w przyszłości.

Według Naczelnej Rady Lekarskiej jednym z głównych źródeł problemów w psychiatrii jest niedostateczne finansowanie. Braki kadrowe, przeciążenie pracą i ograniczony dostęp do diagnostyki to konsekwencje zbyt niskich nakładów na tę dziedzinę.

„Wiele wad organizacyjnych i kadrowych w opiece psychiatrycznej jest prostym wynikiem niedostatecznej ilości środków finansowych przeznaczonych na ten cel przez publicznego płatnika” – podkreśla samorząd.

NRL poparła postulaty Porozumienia Rezydentów OZZL i zaapelowała do władz o „pilną, rzeczową analizę zgłoszonych problemów oraz podjęcie działań, które poprawią jakość opieki zdrowotnej nad pacjentami w placówkach psychiatrycznych i zapewnią właściwe przygotowanie przyszłych lekarzy psychiatrów do samodzielnej pracy”.