Reklama

Nowy projekt ustawy o zawodzie psychoterapeuty budzi kontrowersje? Stanowisko Koalicji dla Psychoterapii

Polityka Zdrowotna
07/03/2025 13:02

W ostatnim czasie w Polsce trwają intensywne prace nad projektem ustawy mającej na celu uregulowanie zawodu psychoterapeuty. Inicjatywa ta, wspierana przez przedstawicieli Koalicji Obywatelskiej, Lewicy, PSL-TD oraz Polski 2050-TD, ma na celu formalne uznanie psychoterapii jako zawodu zaufania publicznego. Koalicja dla Psychoterapii (KdP), zrzeszająca czołowych ekspertów z wiodących ośrodków akademickich w Polsce, wyraziła swoje stanowisko wobec proponowanych regulacji, według niej „projekt zawiera wiele pozytywnych rozwiązań, ale także wiele ryzykownych propozycji”.

Przypomnijmy, że środowisko psychoterapeutów przez dwie dekady poszukiwało rozwiązań, które skutecznie zabezpieczą zarówno interesy pacjentów, jak i samych terapeutów. Nad nowym projektem ustawy pracowano przez dwa lata. Inicjatywa ma silne poparcie, które deklaruje ponad 70 proc. psychoterapeutów oraz 90 ekspertów akademickich.

W rozmowie z politykazdrowotna.com Anna Grzelka, certyfikowana psychoterapeutka, superwizorka i prawniczka, która razem z dr n. med. Łukaszem Müldnerem - Nieckowskim koordynowała prace nad treścią projektu ustawy o zawodzie psychoterapeuty, opowiedziała o rozwiązaniach zaproponowanych w projekcie ustawy. 

Reklama

Psychoterapia jako zawód zaufania publicznego – krok w dobrym kierunku

Koalicja dla Psychoterapii w wystosowanym stanowisku podkreśla, że wprowadzenie kompleksowych regulacji dotyczących zawodu psychoterapeuty jest ważnym krokiem w stronę uporządkowania tego obszaru. Uznanie psychoterapii za zawód zaufania publicznego jest słusznym rozwiązaniem, które zwiększy bezpieczeństwo pacjentów i prestiż profesji. Istotne jest także odwołanie się do naukowych podstaw psychoterapii oraz roli środowiska akademickiego w kształtowaniu standardów terapii. Ponadto KdP wyraziła poparcie dot. zmian w zakresie ochrony psychoterapeuty w zakresie tajemnicy zawodowej:

Jesteśmy przekonani, że współpraca psychoterapeutów-praktyków ze środowiskiem naukowym to jedyna droga do zapewnienia pacjentom bezpieczeństwa i skutecznego leczenia. Z aprobatą przyjmujemy propozycje ochrony psychoterapeuty przed presją ze strony organów państwa do złamania tajemnicy zawodowej, będące ważnym krokiem dla zapewnienia bezpieczeństwa i zaufania w terapii - czytamy w stanowisku.

Reklama

Niebezpieczne otwarcie zawodu dla absolwentów wszystkich kierunków humanistycznych?

Kilka kwestii wywołuje nasze szczególne kontrowersje. Przede wszystkim nie możemy zgodzić się z wyrażoną w projekcie ideą dopuszczenia do wykonywania zawodu psychoterapeuty absolwentów wszystkich kierunków studiów magisterskich z dziedzin humanistycznych, medycznych, społecznych, nauk o rodzinie i w dyscyplinie teologia - czytamy w stanowisku.

Eksperci KdP zwracają uwagę, że skuteczność psychoterapii opiera się na kompetencjach diagnostycznych, interpersonalnych i terapeutycznych, które zdobywane są głównie na kierunkach takich jak psychologia, pedagogika, medycyna, socjologia czy pielęgniarstwo.

Reklama

Podkreślono, że w literaturze naukowej nie istnieją dowody potwierdzające, że osoby z wykształceniem np. archeologicznym czy farmaceutycznym byłyby równie skuteczne w psychoterapii jak specjaliści z wykształceniem psychologicznym lub medycznym. Dodatkowo, badania wskazują, że obecnie aż 95% psychoterapeutów w Polsce ma bazowe wykształcenie w psychologii, pedagogice, medycynie i pokrewnych dziedzinach, co podważa zasadność tak szerokiego otwarcia zawodu.

Przypomnijmy komentarz na ten temat Anny Grzelki dot. uwzględnionego w projekcie ustawy wyrównania wiedzy kandydatów w zakresie podstaw psychologii i medycyny, mających zastosowanie w psychoterapii.

Reklama

Nie było do tej pory kierunku, który w pełni przygotowywałby do tego zawodu. Najczęściej jest tak, że wykonują ten zawód psychologowie, ale też jest liczna grupa osób z humanistycznym wykształceniem, czy społecznym: pedagodzy, socjolodzy, prawnicy. Mamy też osoby z wykształceniem medycznym - lekarze, pielęgniarki, farmaceuci. Pojawiają się pierwsze kierunki studiów z psychoterapii. Z drugiej strony uzyskanie tytułu magistra psychologii nie daje gwarancji przygotowania klinicznego. Na około 140 kierunków kończących się uzyskaniem tytułu magistra psychologii, ponad 90 nie ma pozytywnej akredytacji Państwowej Komisji Akredytacyjnej. Szkolenie psychoterapeutyczne wymaga osobnego, pełnego szkolenia podyplomowego. Psychoterapia jest odrębnym zawodem, ale czerpie z różnych dziedzin nauki, dlatego proponujemy wyrównanie wiedzy kandydatów w zakresie podstaw psychologii i medycyny, mających zastosowanie w psychoterapii. Skorzystaliśmy tu z wieloletniej praktyki Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Wprowadziliśmy egzamin z psychologii, egzamin z medycyny oraz moduły do nich przygotowujące, np. lekarz, który chce być psychoterapeutą, będzie musiał uzupełnić egzamin z psychologii. Z kolei psycholog po rzetelnych studiach będzie z egzaminu z psychologii zwolniony.

Rola nauki w psychoterapii musi być silniej zaznaczona

Koalicja zwraca również uwagę na zbyt małą obecność środowiska naukowego w procesie kształtowania regulacji.  

Reklama

Ponadto w naszej ocenie projekt ustawy w niewystarczającym stopniu uwzględnia głos przedstawicieli środowiska naukowego zajmujących się na co dzień badaniami nad zdrowiem psychicznym i psychoterapią, a jednocześnie pracujących w roli psychoterapeutów, superwizorów i nauczycieli psychoterapii na uczelniach wyższych. Uważamy, że wiedza naukowa powinna być wsparciem w rozwoju psychoterapii w Polsce - czytamy w stanowisku.

KdP proponuje, aby jednym z celów Krajowej Rady Psychoterapeutów było promowanie naukowego podejścia do terapii oraz wprowadzenie obowiązkowych standardów egzekwujących wiedzę naukową w procesie certyfikacji terapeutów.

Reklama

Wątpliwości dotyczące klasyfikacji nurtów terapeutycznych

Znaczne wątpliwości wzbudziła w naszym gronie prezentacja dowodów naukowych skuteczności szkół terapeutycznych, która zawiera szereg zniekształceń - czytamy w stanowisku.

Wskazano w stanowisku, że badania nad skutecznością psychoterapii dotyczą konkretnych problemów psychicznych i metod terapeutycznych, a nie całych szkół czy nurtów. 

Ponadto weryfikacja skuteczności metod psychoterapii opiera się na szeregu procedur badawczych o zróżnicowanej sile dowodowej. W środowisku naukowym dominuje stanowisko, zgodnie z którym dowody o najwyższej wartości uzyskuje się w ramach randomizowanych badań klinicznych (ang. randomized-controlled trials; RCTs, np. Jobst i in., 2016; Philips i Falkenström, 2021). Jak każda procedura badawcza stosowana w naukach społecznych również RCT ma swoje ograniczenia ale ich prezentacja w uzasadnieniu do projektu jest zniekształcona i jednostronna - czytamy w stanowisku.

Reklama

Jednocześnie eksperci zrzeszeni w Koalicji dla Psychoterapii deklarują chęć dalszej współpracy nad projektem ustawy, podkreślając, że ich celem jest stworzenie regulacji, które zagwarantują pacjentom dostęp do najwyższej jakości terapii. Proponowane modyfikacje mają na celu lepsze dostosowanie ustawy do standardów naukowych i etycznych, co pozwoli na rozwój psychoterapii w Polsce zgodnie z najlepszymi światowymi praktykami.

--

źródło:  https://swps.pl/my-uniwersytet/aktualnosci/aktualnosci/36703-stanowisko-koalicji-dla-psychoterapii-w-sprawie-projektu-ustawy-o-zawodzie-psychoterapeuty-oraz-samorzadzie-zawodowym

Obserwuj nas na Obserwuje nas na Google NewsGoogle News

Chcesz być na bieżąco z wieściami z naszego portalu? Obserwuj nas na Google News!

Źródło i opracowanie własne Aktualizacja: 07/03/2025 13:02
Reklama

Komentarze opinie

Podziel się swoją opinią

Twoje zdanie jest ważne jednak nie może ranić innych osób lub grup.


Reklama
Reklama
Najnowsze wiadomości