Jakie zmiany czekają pielęgniarki i położne w 2019 r?

W czwartek 13 grudnia pojawił się projekt ustawy o zawodzie pielęgniarki i położnej. Proponowane zmiany dotyczą głównie uregulowania urlopu szkoleniowego dla tej grupy zawodowej.

Nowe przepisy dodają art. 61a i mówią o podnoszeniu kwalifikacji zawodowych pielęgniarek i położnych. Odnosi się to do szkolenia w innych formach niż dotychczas uregulowane w art. 66 w/w ustawy. Do tej pory była mowa o szkoleniach specjalizacyjnych, kursach doszkalających, kursach specjalistycznych jak również kursach kwalifikacyjnych. W tym momencie urlop będzie można wykorzystać na indywidualne dokształcanie się, a w szczególności na udział w konferencjach, szkoleniach czy kursach naukowych.

Każda pielęgniarka i położna ma obowiązek stałego aktualizowania swojej wiedzy i umiejętności zawodowych oraz prawo do doskonalenia zawodowego. Urlop szkoleniowy zgodnie z art. 103 Kodeksu Pracy przysługuje pracownikowi, który podnosi swoje kompetencje zawodowe, udoskonala dotychczasowe bądź zdobywa nowe. W przypadku pielęgniarek i położnych proponowany urlop ma wynosić 6 dni roboczych rocznie. Może być on udzielony na podstawie wniosku pracownika i za zgodą pracodawcy, a wynagrodzenie za te dni będzie naliczane tak samo jak przy urlopie wypoczynkowym.

Całość proponowanych zmian jest wynikiem porozumienia podpisanego 9 lipca 2018r. pomiędzy Ogólnopolskim Związkiem Zawodowym Pielęgniarek i Położnych, Naczelną Izbą Pielęgniarek i Położnych, a Ministrem Zdrowia i Narodowym Funduszem Zdrowia, czyli realizacją tzw. „pakietu Szumowskiego ”.

Od 1 stycznia 2019r. kolejnym realizowanym punktem z podpisanego porozumienia będzie wprowadzenie norm zatrudnienia dla pielęgniarek i położnych. Zmienione normy wprowadziło rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego z 11 października 2018r. Wprowadzone wskaźniki zatrudnienia pielęgniarek i położnych mają kształtować się następująco: w wymiarze 0,6 na łóżko w oddziałach zachowawczych, a 0 ,7 w oddziałach zabiegowych. Wymiar etatu przeliczany jest na łóżka na oddziałach oraz kwalifikacje personelu pielęgniarskiego i położniczego.

Wyjątkiem są oddziały pediatryczne, gdzie równoważniki zatrudnienia zostaną podwyższone dopiero od 1 lipca 2019r. do poziomu 0,8 w oddziałach zachowawczych oraz 0,9 w oddziałach zabiegowych. Również w celu zapewnienia właściwej realizacji świadczeń określono w poszczególnych profilach oddziałów szpitalnych wymiar etatu oraz kwalifikacje personelu pielęgniarskiego.

Umożliwiono także realizację świadczeń gwarantowanych udzielanych w trybie leczenia jednego dnia przez położną w sytuacji gdy jest to właściwe dla zakresu udzielanych świadczeń. Zobowiązanie co do norm ma również dotyczyć zatrudnienia w opiece psychiatrycznej i leczeniu uzależnień, a także ambulatoryjnej opiece specjalistycznej, rehabilitacji leczniczej, leczeniu uzdrowiskowym, stacjonarnych świadczeniach pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej oraz opieki paliatywnej i hospicyjnej.

Obecnie trwają prace nad tworzeniem przepisów w tych zakresach. Takie normy zatrudnienia mają być warunkiem kontraktowania świadczeń z NFZ. Celem takiego zabiegu ma być poprawienie warunków pracy pielęgniarek i położnych. Dzięki temu będą mogły opiekować się mniejszą liczbą pacjentów w jednym czasie. Wpłynie to korzystanie zarówno na personel medyczny jak i pacjentów. Do tej pory zostało zrealizowane postanowienie o wzroście wynagrodzeń dla pielęgniarek i położnych.

Zgodnie ze zmianami wprowadzonymi w rozporządzeniu z 29 sierpnia 2018r. wynagrodzenie zasadnicze pielęgniarek i położnych zatrudnionych na umowę o pracę wzrośnie nie mniej niż o 1100 zł od 1 września 2018 r. i o kolejne 100 zł od 1 lipca 2019r. Jednak pomimo podpisanych porozumień między podmiotami leczniczymi a związkami zawodowymi pielęgniarek i położnych część zobowiązań nie jest do końca realizowana w prawidłowy sposób. W

„pakiecie Szumowskiego” mamy jeszcze zapowiedziane wprowadzenie świadczenia finansowanego odrębnie jakim jest porada pielęgniarska. Jej głównym założeniem ma być przyjmowanie pacjentów, badanie ich i przepisywanie im recept przez pielęgniarki. Pracownik wykonujący taką poradę będzie mógł indywidualnie ustalić z pracodawcą wyższe wynagrodzenie bądź dodatek do wynagrodzenia. Prace nad wprowadzeniem tego świadczenia trwają i mają się zakończyć na początku przyszłego roku.

Również żeby zapewnić promocję zawodu i kształcenie nowych kadr Ministerstwo Zdrowia ma organizować kampanie społeczne do zachęcania do zawodu, a dla studentów i absolwentów proponować atrakcyjne stypendia. Ponadto ofertę podjęcia pracy dla personelu medycznego już proponują Wojska Obrony Terytorialnej.

Obiecana realizacja postanowień porozumienia - „ pakietu Szumowskiego” ma wyjść naprzeciw akcjom protestacyjnym tej grupy zawodowej. Podpisane porozumienie, a także stworzony przez Ministerstwo Zdrowia dokument: „Strategia na rzecz rozwoju pielęgniarstwa i położnictwa w Polsce” kształtują sytuację zawodową pielęgniarek i położnych w Polsce. Ma to na celu poprawić zarówno warunki pracy jak i wynagrodzenia.Obecne braki w personelu wymagają włożenia ogromnej pracy w rozbudowę atrakcyjności tego zawodu. Pokazania, że jest potrzebny i zapewnienia mu właściwego miejsca w systemie świadczeń opieki zdrowotnej. Również jest to odpowiedź na potrzebę zadbania o bezpieczeństwo i jak najlepszą jakość opieki nad pacjentami. Wskazanie podmiotom leczniczym wymogu zapewnienia określonej liczby pielęgniarek i położnych ma na celu zapewnić przede wszystkim jakość samodzielnie udzielanych świadczeń przez pielęgniarki takich jak: świadczenia pielęgnacyjne, zapobiegawcze, diagnostyczne, lecznicze, rehabilitacyjne oraz z zakresu promocji zdrowia. Również powinno to zmniejszyć liczbę powikłań i zakażeń wewnątrzszpitalnych oraz związanych z tym kosztów, a także zmniejszyć liczby błędów medycznych. Kształtowanie się wprowadzanych zmian zaprocentuje na pewno na przestrzeni lat.

Katarzyna Adamska Kancelaria Doradcza Rafał Piotr Janiszewski