Zdrowie psychiczne młodych

Wysłuchanie Samorządowe w Radzie m.st. Warszawy zostało zorganizowane 21 sierpnia w Warszawie. Uczestniczyli w nim samorządowcy, organizacje społeczne i młodzi ludzie z całej Polski. Wspólnie stworzyli zbiór postulatów, które powinny być realizowane od 1 września, aby poprawić sytuację młodych osób, czyli „Mapę Psychozdrowia w Szkole”.

W lipcu Fundacja GrowSPACE wystosowała zapytanie dotyczące liczby planowanych etatów, obsadzonych etatów oraz wakatów psychologów szkolnych do wszystkich gmin, powiatów oraz miast na prawach powiatów w Polsce. W całej Polsce w szkołach odnotowano braki w wysokości 27,32% w skali kraju. Jeden etat psychologa/psycholożki szkolnej przypada na 785 uczniów i uczennic. Najbardziej niepokojące jawią się dane z województwa podkarpackiego. To właśnie tam braki w szkołach podstawowych sięgają aż 52%. Oznacza to, że liczba wakatów jest większa niż liczba etatów.

Najsmutniejszym elementem mapy są tzw. punkty krytyczne – są to gminy, w których nie ma ani jednego psychologa szkolnego. Taką sytuację zadeklarowało 450 gmin, czyli aż 16% wszystkich samorządów terytorialnych. W tych rejonach wszystkie zaplanowane etaty są wystawione na wakat, ponieważ brakuje personelu.

W odpowiedzi na te dane Fundacji GrowSPACE zorganizowane zostało Wysłuchanie Samorządowe w Radzie m.st. Warszawy. Około 100 osób z samorządów lokalnych z całej Polski, m.in. Warszawy, Łodzi, Wrocławia, Sopotu, Obornik i Świnoujścia, a także z organizacji społecznych oraz młodych ludzi zebrało się w czasie debaty. Po Wysłuchaniu zebrani stworzyli „Mapę Psychozdrowia w Szkole” i przekazali te postulaty do Ministerstwa Edukacji i Nauki, Ministerstwa Zdrowia oraz może służyć jako przewodnik innym samorządom.

- Zbieramy się tutaj, dlatego że już teraz jest za późno. Młodzi ludzie już za dwa tygodnie wrócą do szkół, gdzie czasem nie mają nawet szansy uzyskać odpowiedniej pomocy. Kryzys zdrowia psychicznego nie wybiera. Każda młoda osoba musi mieć możliwość uzyskania pomocy. Cieszę się, ze wysłuchanie wywołuje takie zainteresowanie różnych środowisk. Chcemy zaapelować o to, jak powinna wyglądać profesjonalna i kompleksowa pomoc. Zaprosiliśmy samorządy, organizacje i młodych ludzi do współtworzenia mapy psychozdrowia, czyli naszych postulatów - komentuje Dominik Kuc z Fundacji GrowSPACE.

Fundacja GrowSPACE jako partner merytoryczny moderowała wysłuchanie samorządowe. Spisane postulaty, które pojawiały się najczęściej. Utworzono katalog dziesięciu punktów. To m.in: psycholog po pięcioletnich studiach magisterskich w każdej szkole, każdego dnia, wsparcie psychologiczne dla rodziców i nauczycieli, a także wsparcie kadry pedagogicznej w formie superwizji. Za istotne uznano również cykliczną diagnozę problemów środowisk szkolnych, umacnianie szkolnych organów, np. wychowawców i wychowawczyń oraz szeroką i powszechną psychoedukację. Zebrani postulują konieczność równego dostępu do pomocy, niezależnie od wielkości miejscowości i budowanie sprawczości młodych. Ważne, zdaniem organizacji i partnerów, biorących udział w spotkaniu jest uznanie szkoły za miejsce higieny cyfrowej i edukacja o social mediach.

Te postulaty, jak podkreślają pomysłodawcy, to zarówno kwestie systemowe jak i kwestie społeczne. Z jednej strony wypowiada się administracja publiczna, a z drugiej strony odpowiada ona na potrzeby zgłaszane przez samych młodych ludzi. Dlatego w wysłuchaniu wzięły udział takie organizacje jak między innymi: Sejm Dzieci i Młodzieży, Fundacja Nie Będziesz Szła Sama, Parlament Młodych RP, Młode Głowy, Ogólnopolski Związek Zawodowy Psychologów oraz Fundacja Terapia to nie Wstyd.

- Kryzys zdrowia psychicznego młodych osób jest największym wyzwaniem przed jakim stoimy jako dorośli. Cieszę się, że na zaproszenie samorządu tak licznie odpowiedziały organizacje pozarządowe i młodzież. W sytuacji, w której minister Czarnek zajmuje się wymyślonymi przez siebie problemami, samorządy i społeczeństwo obywatelskie pokazują, że znają największe bolączki szkoły i nie boją się działać. - mówi Dorota Łoboda, Radna Warszawy, organizatorka wysłuchania.