Innowacyjne projekty onkologiczne z dofinansowaniem. Agencja Badań Medycznych rozstrzyga ważny konkurs

W siedzibie Agencji Badań Medycznych odbyła się konferencja prasowa poświęcona rozstrzygnięciu ogólnopolskiego konkursu na niekomercyjne badania kliniczne i eksperymenty badawcze w obszarze onkologii. "– To było duże przedsięwzięcie, wymagające zaangażowania całego środowiska naukowego i administracyjnego – mówił prof. Wojciech Fendler, prezes ABM. – Cieszy nas nie tylko jakość zgłoszonych projektów, ale także ich różnorodność tematyczna i potencjał kliniczny." Przybliżamy dwa z czterech przedstawionych projektów.

W ramach konkursu zgłoszono aż 84 projekty na łączną kwotę ponad 2 miliardów złotych. Ostatecznie dofinansowanie uzyskało 18 z nich – w równych proporcjach: 9 badań klinicznych i 9 eksperymentów badawczych.

– Poziom sukcesu na poziomie 21% potwierdza, że staramy się wspierać tylko najlepsze, najbardziej innowacyjne i merytorycznie dopracowane propozycje – dodał prof. Wojciech Fendler, Prezes Agencji Badań Medycznych.

Projekty poruszają szerokie spektrum tematyczne: od terapii nowotworów piersi, przez onkologię dziecięcą, po nowatorskie podejścia w hematologii, onkologii jądrowej i medycynie nuklearnej. Szczególny nacisk położono na wczesną diagnostykę, techniki obrazowe oraz wykorzystanie sztucznej inteligencji i terapii celowanych.

– Z dumą mogę powiedzieć, że polscy naukowcy coraz częściej dostarczają projektów na poziomie światowym – podkreślił Wojciech Fendler. – Agencja Badań Medycznych pełni dziś rolę nie tylko finansującego, ale też partnera we wdrażaniu nowoczesnych rozwiązań w system ochrony zdrowia.

Pierwszy z zaprezentowanych projektów to pionierskie badanie prowadzone przez konsorcjum złożone z Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu, UM w Łodzi oraz Fundacji "Na Ratunek Dzieciom z Chorobą Nowotworową". Jego celem jest wprowadzenie tzw. biopsji płynnej jako narzędzia monitorowania leczenia nowotworów tkanek miękkich u dzieci.

– Biopsja płynna to mniej inwazyjna, precyzyjna metoda oceny stanu nowotworu na podstawie DNA obecnego we krwi – tłumaczyła prof. Bernarda Kazanowska, Katedra i Klinika Transplantacji Szpiku, Onkologii i Hematologii Dziecięcej, Wrocławski Uniwersytet Medyczny. – Umożliwia ona dynamiczne śledzenie reakcji na terapię i lepsze dopasowanie leczenia do realnego przebiegu choroby.

Projekt obejmuje aż 18 ośrodków onkologii dziecięcej w Polsce, a jego celem jest wprowadzenie jednolitego, molekularnego podejścia diagnostycznego w całym kraju.

– Chcemy też stworzyć biobank materiału nowotworowego i opracować nowe kryteria rokownicze – dodaje prof. Kazanowska. – To ogromna szansa na poprawę wyników leczenia, zwłaszcza w grupie pacjentów, u których dotychczas nie obserwowano wyraźnej poprawy przeżycia.

Kolejny projekt, realizowany przez Uniwersytet Jagielloński – Collegium Medicum we współpracy z kilkoma renomowanymi ośrodkami, dotyczy terapii celowanej zaawansowanego raka rdzeniastego tarczycy. Nowatorska metoda wykorzystuje analog gastryny znakowany radioizotopem Terb-161 – związek, który łączy funkcje diagnostyczne i terapeutyczne w jednym preparacie.

– Mówimy o nowotworze rzadkim, trudnym do zdiagnozowania i bardzo trudnym do leczenia – wyjaśniała prof. Alicja Hubalewska-Dydejczyk, Katedra i Klinika Endokrynologii, Uniwersytet Jagielloński – Collegium Medicum. – Naszym celem jest stworzenie terapii spersonalizowanej, która nie tylko identyfikuje chore komórki, ale też precyzyjnie je niszczy.

Projekt zakłada udział 30 pacjentów z nieoperacyjnym rakiem rdzeniastym tarczycy i obserwację ich reakcji na czterokrotne podanie nowej terapii.

– Wybór Terbu-161 nie jest przypadkowy – ma on większy potencjał terapeutyczny niż dotychczas stosowany Lutet-177 – dodaje prof. Hubalewska-Dydejczyk. – A sam radiofarmaceutyk powstał na bazie europejskiej współpracy badawczej i ma szansę stać się nowym standardem leczenia.

Agencja Badań Medycznych podkreśla, że ważnym elementem każdego z projektów jest udział pacjentów i organizacji pacjenckich. W sześciu z osiemnastu dofinansowanych projektów partnerem konsorcyjnym są stowarzyszenia pacjenckie.

– To nie tylko formalność – mówił prof. Fendler. – Ich zaangażowanie zwiększa skuteczność rekrutacji, pomaga upowszechniać wiedzę o badaniach i realnie wpływa na ich jakość.

Wśród beneficjentów znajdują się uczelnie medyczne, instytuty badawcze, szpitale specjalistyczne oraz organizacje pozarządowe – co pokazuje szeroki zakres instytucjonalny i społeczny wsparcia.