Czy fruktoza jest niezdrowa? Czas obalić mity!

Fruktoza, naturalnie występująca w owocach, od lat budzi kontrowersje. Wokół jej spożycia narosło wiele mitów – mówi się, że tuczy, podnosi poziom cukru we krwi, a nawet, że jest niezdrowa dla osób z cukrzycą. Nowe badania jednak obalają te przekonania.

Warto podkreślić, że fruktoza obecna w owocach nie ma nic wspólnego z fruktozą wykorzystywaną w przetworzonych produktach spożywczych.

To właśnie błonnik, antyoksydanty i witaminy w owocach sprawiają, że mają one korzystny wpływ na nasz organizm, pomagając w utrzymaniu stabilnego poziomu cukru we krwi. Dodatkowo rozpuszczalny błonnik pokarmowy zmniejsza stężenie cholesterolu i wspiera florę bakteryjną jelit.

Badania pokazują, że Polacy coraz bardziej doceniają zdrowotne właściwości warzyw i owoców. Z danych Kantar Polska wynika, że aż 3/4 Polaków wie, że owoce i warzywa pomagają utrzymać prawidłowy poziom cukru we krwi. 

Z badania wynika, że Polacy świadomi roli owoców w diecie najczęściej wskazują na jabłka (23 proc.), czosnek (20 proc.) oraz kapustę (18 proc.). Jabłka, najczęściej wymieniane w badaniach, są szczególnie cenione za swoje właściwości prozdrowotne. Wśród owoców jagodowych, które Polacy doceniają za ich dostępność przez cały rok (w formie mrożonek czy przetworów), wymienia się borówki (15 proc), truskawki (12 proc.), maliny (11 proc.) i jagodę kamczacką (10 proc.).

Pomimo mitów na temat fruktozy, warto zaznaczyć, że to syrop glukozowo-fruktozowy, obecny w wielu produktach przetworzonych, jest naprawdę szkodliwy. Znajdziemy go głównie w słodkich napojach, słodyczach, płatkach śniadaniowych czy fast foodach. To właśnie ten składnik, a nie fruktoza zawarta w owocach, jest odpowiedzialny za problemy zdrowotne, takie jak zaburzenia gospodarki lipidowej czy ryzyko chorób metabolicznych.

Zwiększenie apetytu, nadwaga i otyłość to tylko początek długiej listy zagrożeń zdrowotnych, które mogą wyniknąć z niewłaściwego stylu życia i złych nawyków żywieniowych. Osoby borykające się z nadmierną wagą są bardziej narażone na rozwój cukrzycy typu 2 oraz insulinooporności, które prowadzą do poważnych zaburzeń metabolizmu cukrów. W efekcie organizm traci zdolność do kontrolowania poziomu glukozy we krwi, co wiąże się z ryzykiem gwałtownych wahań tego poziomu.

Dodatkowo, zwiększona ilość tkanki tłuszczowej wiąże się z podwyższonym poziomem cholesterolu i trójglicerydów, a także ze wzrostem ryzyka niealkoholowego stłuszczenia wątroby. Problemy te mogą prowadzić do pogorszenia reakcji organizmu na leptynę – hormon odpowiedzialny za regulowanie uczucia sytości. Taki stan powoduje, że czujemy głód nawet po zjedzeniu wystarczającej ilości jedzenia, co potęguje problem otyłości.

Zbyt duża ilość tłuszczu w organizmie wpływa również na wzrost stężenia kwasu moczowego w surowicy krwi, co sprzyja tworzeniu się kamieni nerkowych oraz rozwojowi dny moczanowej. Zaburzenia te, w połączeniu z problemami z pracą nerek, mogą prowadzić do poważnych komplikacji zdrowotnych. Dodatkowo, osoby z nadwagą są bardziej podatne na nadciśnienie tętnicze i choroby układu krwionośnego, a także na ryzyko zakrzepów.

Otyłość nie pozostaje również bez wpływu na metabolizm miedzi, co może zaburzać funkcjonowanie wielu procesów biochemicznych w organizmie. Nasilający się stres oksydacyjny oraz osłabienie syntezy kolagenu prowadzą do przedwczesnego starzenia się skóry i całego organizmu. 

„Jedno jabłko dziennie trzyma lekarza z dala ode mnie” – to popularne powiedzenie, które ma swoje korzenie w prozdrowotnych właściwościach jabłek. Jabłka są jednym z najczęściej kupowanych owoców w Polsce, a ich regularne spożywanie wspomaga nie tylko układ odpornościowy, ale także zdrowie metaboliczne. Dr hab. n. o zdr. Beata Sińska, p.o. kierownika Zakładu Żywienia Człowieka na Warszawskim Uniwersytecie Medycznym, zauważa, że „w cukrzycy odpowiednia ilość owoców, w tym jabłka, może naprawdę pomóc”. To także doskonały wybór dla osób z insulinoopornością, ponieważ jabłka, dzięki błonnikowi, pomagają w stopniowym wchłanianiu glukozy do krwi.