8 mln Polaków pali papierosy – jesteśmy w niechlubnej czołówce UE

Palenie papierosów wciąż stanowi jedną z głównych przyczyn przedwczesnych zgonów tysięcy Polaków, pomimo licznych kampanii edukacyjnych informujących o dramatycznych skutkach nałogu. Polskie Towarzystwo Onkologiczne apeluje o zdecydowaną reakcję. 

Palenie papierosów powoduje szereg chorób odtytyoniowych. Dym papierosowy zawiera kilka tysięcy związków chemicznych, z których kilkadziesiąt to substancje o udowodnionym działaniu rakotwórczym. Najwięcej zgonów wśród palaczy powoduje nowotwór złośliwy oskrzeli, tchawicy i płuc (w 76 proc.), nowotwór złośliwy krtani (w 75 proc.) i POChP (62 proc.). Ogólnie palenie papierosów odpowiada za około 1/3 wszystkich nowotworów złośliwych.

Z szacunków Global Burden of Disease (GBD) wynika, że corocznie palenie i spożywanie tytoniu w Polsce prowadzi do utraty ponad 2 mln lat życia w zdrowiu (wg wskaźnika DALY – wyrażającego lata życia utracone wskutek przedwczesnej śmierci lub pogorszenia/utraty zdrowia w wyniku choroby odtytoniowej). Według danych z Map potrzeb zdrowotnych wcześniejszy wskaźnik DALY pozostawał na tym samy poziomie (5,7 tys. na 100 tys. ludności), co oznacza, że prowadzone działania edukacyjne i profilaktyczne nie przyczyniły się do znaczącego zmniejszenia liczby osób palących.

Pali co trzeci młody Polak

Szczególnie niepokojące są dane dotyczące odsetka palaczy wśród młodych ludzi. W grupie wiekowej 18 – 24 lata palaczem jest dziś blisko co trzecia osoba (32,1 proc.). Niepokojące jest również sięganie po papierosy przez osoby niepełnoletnie. Jak wykazano w badaniu PolNicoYouth, ponad 37 proc. nastolatków przyznaje się do palenia papierosów lub używania e-papierosów. Alarmował o tym Główny Inspektorat Sanitarny, który wskazuje, że coraz więcej uczniów przychodzi do szkoły z elektronicznymi papierosami. Obecnie na rynku dostępnych jest ponad 8 000 różnych smaków e-liquidu o owocowych bądź słodkich smakach. Zatrważające jest to, że nastolatków nie ogranicza ani cena, ani często łamany zakaz sprzedaży.

Apel Polskiego Towarzystwa Onkologicznego

Priorytetem polityki zdrowotnej państwa w walce z nałogiem nikotynowym powinno być ograniczenie dostępności poprzez podniesienie akcyzy na wszystkie wyroby tytoniowe i wprowadzenie innych rozwiązań fiskalnych i systemowych ograniczających dostęp do papierosów a także zapewnienie szerokiego dostępu do programów redukcji szkód zdrowotnych u nałogowych palaczy oraz zaostrzenie kar za sprzedaż wyrobów tytoniowych nieletnim, a także standaryzacja i ocena przed dopuszczeniem do sprzedaży wszystkich alternatywnych produktów  nikotynozastępczych. Dochody budżetu państwa akcyzy od wyrobów tytoniowych powinny być w całości przekazywane na realizację zadań zapisanych w Narodowej Strategii Onkologicznej.

Źródło: Polskie Towarzystwo Onkologiczne