Znika kolejna poradnia seksuologiczna dla młodzieży. W całej Polsce została już tylko jedna, a mamy dramatycznie niski dostęp do wiedzy

Z mapy Polski znika kolejna poradnia seksuologiczna dla dzieci i młodzieży. Ta, działająca przy Mazowieckim Szpitalu Bródnowskim, była jedną z zaledwie dwóch placówek w kraju, które przyjmowały pacjentów poniżej 16. roku życia. Po jej zamknięciu w całej Polsce zostanie już tylko jedna poradnia seksuologiczna oferująca pomoc nieletnim. Eksperci i organizacje społeczne ostrzegają: to poważne zagrożenie dla zdrowia publicznego i praw młodzieży.

Poradnia przy Szpitalu Bródnowskim kończy działalność z powodu systemowych zaniedbań: zbyt niska wycena świadczeń NFZ i brak specjalistów gotowych pracować za niewystarczające stawki. Sytuacja nie jest nowa – lekarze od dawna apelują o zmiany, podkreślając, że wymagania wobec poradni są wysokie, a finansowanie nieadekwatne do potrzeb. Efekt? Ograniczony dostęp do terapii i diagnostyki, a w konsekwencji – brak realnej pomocy dla nastolatków w kryzysie.

Na zamknięcie placówki zareagowała Monika Horna-Cieślak, Rzeczniczka Praw Dziecka, która wystąpiła do Ministerstwa Zdrowia o wyjaśnienia i dane. Podkreśliła, że przerwanie świadczeń dla nieletnich pacjentów budzi poważny niepokój, ponieważ pozbawia młodzież miejsca, gdzie mogliby otrzymać rzetelną pomoc w zakresie zdrowia seksualnego, diagnozy czy terapii.

Rzeczniczka zwróciła się do resortu z pytaniami o ocenę wyceny świadczeń seksuologicznych i o konkretne działania naprawcze w zakresie kadr. Eksperci są zgodni: bez odpowiednich warunków finansowych i organizacyjnych żaden system nie będzie działał.

W odpowiedzi Ministerstwo Zdrowia poinformowało, że nie otrzymało skarg na niedostateczną liczbę poradni seksuologicznych w 2024 i 2025 roku. Jednocześnie resort zapewnił, że rozpoczęto prace nad nową wyceną świadczeń w seksuologii – mają one ruszyć po zakończeniu taryfikacji usług w centrach zdrowia psychicznego dla dorosłych.

Jeśli chodzi o braki kadrowe, Ministerstwo przerzuciło odpowiedzialność na kierowników placówek, podkreślając, że to ich obowiązkiem jest zapewnienie obsady zgodnej z kontraktem z NFZ. Resort zapowiada też działania w kierunku kształcenia większej liczby specjalistów, ale nie podał konkretnych terminów.

Jeszcze w 2022 roku świadczenia dla pacjentów do 18. roku życia realizowało 13 świadczeniodawców. W 2025 roku jest ich już tylko 6 – a tylko jedna placówka w kraju przyjmuje pacjentów poniżej 16. roku życia. Ten trend idzie wbrew wszystkim danym o stanie wiedzy seksualnej młodzieży.

Badanie Kantar "Exploring Contraceptive Awareness" pokazuje, że:

• 38% młodych Polek i Polaków nie ma wystarczającej wiedzy o antykoncepcji,

• 80% zna tylko prezerwatywy,

• świadomość dotycząca chorób przenoszonych drogą płciową jest znikoma.

Koalicja "Prawo do Antykoncepcji", zrzeszająca m.in. seksuologów i ginekologów, apeluje o rozbudowę, a nie ograniczanie sieci poradni zdrowia seksualnego dla młodzieży. Dr n. med. Andrzej Depko, krajowy konsultant w dziedzinie seksuologii, przypomina:

Redukcja dostępności usług to krok wstecz – zwłaszcza w sytuacji, gdy brak edukacji seksualnej w szkołach skutkuje nie tylko niską wiedzą, ale też rosnącą liczbą nieplanowanych ciąż wśród nastolatek oraz nierozpoznanych infekcji.