Zmutowany wirus polio znów wykryty? Co musisz wiedzieć, by się chronić?

W ostatnich miesiącach w Warszawie zidentyfikowano obecność cVDPV2 w ściekach komunalnych. Podobne przypadki odnotowano od września 2024 r. w Hiszpanii, Niemczech, Wielkiej Brytanii oraz Finlandii. W grudniu 2024 r. kolejną próbkę zmutowanego wirusa polio typu 2 wykryto w Rzeszowie.

Chociaż w Polsce ostatni przypadek choroby Heinego-Medina spowodowany dzikim wirusem poliomyelitis odnotowano 40 lat temu, wciąż prowadzone są stałe działania monitorujące. Obejmują one nadzór nad przypadkami porażeń wiotkich oraz analizy ścieków komunalnych w celu wykrycia obecności wirusów poliomyelitis. Ponieważ wirus jest wydalany z organizmu wraz z kałem przez osoby chore lub bezobjawowych nosicieli, badania ścieków stanowią skuteczny system wczesnego wykrywania potencjalnych zagrożeń.

Okresowo w Polsce oraz w innych krajach Europy wykrywane są w ściekach zmutowane formy wirusów szczepionkowych, pochodzące od osób zaszczepionych preparatami zawierającymi żywe, osłabione wirusy polio. W Polsce takich szczepionek nie stosuje się od 8 lat. Choć zmutowane wirusy szczepionkowe nie stanowią zagrożenia dla osób zaszczepionych, mogą prowadzić do objawowych zakażeń u osób niezaszczepionych.

Pomimo wysokiego poziomu zaszczepienia przeciwko polio w Polsce, co zmniejsza ryzyko masowych zachorowań, zwiększone krążenie zmutowanych wirusów może stanowić zagrożenie dla osób bez odporności poszczepiennej. Zgodnie z krajowym kalendarzem szczepień, wszystkie dzieci w Polsce są szczepione przeciwko poliomyelitis od połowy lat 50. ubiegłego wieku, co oznacza, że większość dorosłych Polaków posiada ochronę przed tą chorobą.

Dorośli, którzy nie są zaszczepieni lub mają niekompletną historię szczepień, powinni uzupełnić szczepienia. Pełny cykl dla osób nieszczepionych obejmuje trzy dawki szczepionki inaktywowanej (IPV). Osoby zaszczepione, ale narażone na wyższe ryzyko, mogą przyjąć dawkę przypominającą co 10 lat.

Do grup ryzyka należą m.in.:

• podróżni udający się do krajów z endemicznie występującym polio (Afganistan, Pakistan) lub dotkniętych epidemią (wybrane kraje Afryki i Azji),
• pracownicy laboratoriów oraz sektora ochrony zdrowia, mający kontakt z próbkami zawierającymi wirusy polio,
• osoby pracujące w oczyszczalniach ścieków,
• opiekunowie lub pracownicy medyczni mający kontakt z zakażonymi.

Aby ograniczyć rozprzestrzenianie wirusa poliomyelitis, WHO i ECDC zalecają:

• weryfikację stanu zaszczepienia populacji, zwłaszcza w regionach o niższym wskaźniku szczepień,
• zwiększenie poziomu zaszczepienia w niedostatecznie chronionych populacjach,
• terminowe realizowanie szczepień zgodnie z krajowym programem ochrony zdrowia,
• prowadzenie nadzoru w celu szybkiego wykrycia i reakcji na przypadki krążenia wirusa.

Główny Inspektorat Sanitarny na bieżąco monitoruje sytuację i współpracuje z Ministerstwem Zdrowia, Światową Organizacją Zdrowia oraz Europejskim Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób.

Na stronie GIS pojawił się także apel:

--

źródło: https://www.gov.pl/web/gis/zwiekszona-wykrywalnosc-wirusow-poliomyelitis-w-sciekach-komunalnych-w-europie