Zmiany dotyczące pierwszej pomocy mogą usprawnić system

Zaproponowane w Polskim Ładzie zmiany dotyczące opieki zdrowotnej w nagłych przypadkach i wprowadzenie trzystopniowego systemu w tym zakresie może pomóc usprawnić obecnie funkcjonujący system ratownictwa medycznego. Obecnie wciąż na SOR-y i Izby przyjęć trafiają pacjenci, którzy nie są w stanie zagrożenia życia, a pomoc powinna być im udzielona w ramach nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej. Jednak nowa propozycja budzi też pewne wątpliwości, a eksperci wskazują na obszary, które trzeba będzie szczególnie dobrze zorganizować, aby nowy system zadziałał.

W zaprezentowanym w sobotę nowym ładzie, w ramach zmian dotyczących sektora ochrony zdrowia, jedno z zaproponowanych rozwiązań to wprowadzenie trzech poziomów pierwszej pomocy.

Jak zapowiedział wicepremier Jarosław Kaczyński, "będą dyżury 24-godzinne w każdym powiecie, które będą udzielały pierwszej pomocy". - Będzie reorganizacja służby zdrowia tak, żeby działała w nagłych wypadkach na trzech poziomach. Najpierw teleporada, później bezpośrednia interwencja lekarza albo wizyta u lekarza, a następnie - jeżeli jest taka potrzeba albo od razu mamy do czynienia z bardzo trudną sytuacją - karetka pogotowia i odpowiedni oddział w szpitalu - wyjaśniał.

Rzecznik Kolegium Lekarzy Rodzinnych w Polsce dr Michał Sutkowski wskazuje, że zaproponowane rozwiązanie wydaje się logiczne, a jednocześnie zwraca uwagę, że taki system poniekąd już obecnie funkcjonuje, albo powinien funkcjonować. Jak dodaje, były już zapowiedzi, że NOL będzie pomocą najpierw w postaci teleporady. Tak obecnie się dzieje w praktyce dużej mierze z powodu COVID. 

Według M.Sutkowskiego, zaproponowany trzystopniowy system, którego pierwszym elementem byłaby teleporada może usprawnić wiele rzeczy i ścieżkę pacjenta, który szuka pomocy wieczorem, w nocy lub w nagłej sytuacji.

Jednocześnie lekarz wskazuje na zagrożenia, jakie może to rodzić.  - Teleporady są potrzebne, ale nie mogą być nadużywane - podkreśla. Według niego, tak jak stworzono standard w teleporadzie POZ, niezbędne będzie określenie takiego standardu dla NOL i pierwszej pomocy.

Zwraca też uwagę, że zupełnie czymś innym jest udzielanie teleporady przez lekarza rodzinnego, który zna swojego pacjenta, a zupełnie inna jest teleporada udzielana przez lekarza na dyżurze w NOL lub podobnym systemie pierwszej pomocy, który zupełnie nie zna dzwoniącego pacjenta. 

- Całość propozycji wydaje się jednak dobra. Jak zawsze diabeł tkwi w szczegółach, więc trzeba zaczekać na konkretne rozwiązania - mówi M. Sutkowski. Jak zaznacza, cały czas bardzo słaba jest świadomość społeczna na temat tego czym zajmuje się NOL, a z czym pacjenci powinni kierować się do SOR-ów lub Izb Przyjęć. Przy okazji zmian niezbędna będzie więc kampania edukacyjna, aby pacjenci wiedzieli jak poruszać się w nowym systemie.

Także według Jerzego Gryglewicza, eksperta Instytutu Zarządzania w Ochronie Zdrowia Uczelni Łazarskiego, propozycja dot. wprowadzenia trzech poziomów pierwszej pomocy to rozwiązanie, które może realnie poprawić sytuację pacjentów.

Według niego jest to "ciekawe i racjonalne rozwiązanie".

Jednak  również widzi zagrożenia związane z takim system, a mianowicie konieczność stworzenia systemu dyżurów, który będzie angażował bardzo wielu medyków biorąc pod uwagę liczbę zgłoszeń pacjentów. Według niego wyzwaniem może być przygotowanie takiego systemu, który biorąc pod uwagę liczbę zgłoszeń, będzie wydolny. 

Jak zastrzega, system teleporad musi być bardzo dobrze przygotowany, aby nie doszło do żadnej jego awarii i niefunkcjonalności. Można sobie bowiem wyobrazić taką sytuację, gdy wpłynęłoby to na zagrożenie dla zdrowia, a niekiedy nawet życia pacjentów.

Na razie nie wiadomo jednak, ani kiedy nowy system miałby wejść w życie, ani jak dokładnie będzie wyglądał, ani kto i na jakich zasadach będzie udzielał teleporad w ramach pierwszej pomocy, a także przekierowywał na kolejne szczeble systemu czyli na bezpośrednią wizytę u lekarza lub decydował o wezwaniu zespołu ratunkowego.

Jedno jest pewne. Obecny system wymaga przebudowania.