Testy HPV HR znów zostaną poddane ocenie AOTMiT – kiedy decyzja o dostępności?

Testy HPV w profilaktyce raka szyjki macicy, miały być już dawno dostępne dla każdej kobiety, jako standardowa metoda wykrywania zagrożenia tym nowotworem. Choć Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji (AOTMiT) już wcześniej oceniała zasadność wprowadzenia tych testów, 4 grudnia na stronach Agencji pojawiło się nowe zlecenie z Ministerstwa Zdrowia.

Ministerstwo Zdrowia planowało wprowadzenie diagnostyki HPV DNA jako standardowego badania w Polsce od stycznia 2025 roku. Mimo iż pilotaż tego programu zakończył się w 2022 roku z bardzo dobrymi wynikami, wciąż nie ma pewności, że testy wejdą do powszechnego użytku na początku przyszłego roku.

Testy HPV, które zostały pozytywnie zaopiniowane przez Agencję Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji (AOTMiT), miały stać się częścią koszyka świadczeń gwarantowanych. Niestety, mimo wcześniejszych zapowiedzi, ministerstwo właśnie poinformowało, że metoda ta ponownie będzie oceniana. To oznacza, że uruchomienie programu w styczniu jest raczej nierealne. 

Jeśli pacjentka chce wykonać test HPV, a to przecież zalecają ginekolodzy swoim pacjentkom, chcącym uniknąć nowotworów wywoływanych przez ten wirus, może poprosić o wykonanie badanie samodzielnie, ale musi za nie zapłacić z własnej kieszeni. Test HPV ma duży potencjał, ponieważ jest łatwiejszy do przeprowadzenia niż tradycyjna cytologia, a w przyszłości może stać się testem, który będzie można wykonać w domu i odesłać do laboratorium.

Możliwe, że problemem z wprowadzeniem diagnostyki HPV, może być zbyt niska wycena zaproponowana wcześniej. Wielu ekspertów wskazywało, że przy tak niskich stawkach, realizacja badań może nie być opłacalna dla placówek medycznych. Sprawa wywołuje poruszenie, zwłaszcza że dużo się mówi o problemach z późnym diagnozowaniem raka szyjki macicy i tym, że kobiety rzadko się badają. Dostępność do skutecznej i dobrze opłacanej diagnostyki, powinna więc być priorytetem.

Cytologia, badanie, które jest w Polsce stosowane od 70 lat, to ważne narzędzie w profilaktyce raka szyjki macicy. Każda kobieta, nie tylko ta z grupy ryzyka, powinna poddawać się temu badaniu regularnie. Jednak teraz mamy również możliwość wykonywania zaawansowanego testu HPV DNA, który umożliwia wykrycie problemów na jeszcze wcześniejszym etapie.

Test HPV DNA to nowoczesne badanie, które wygląda podobnie jak cytologia. Pacjentka kładzie się na fotelu ginekologicznym, a lekarz pobiera komórki nabłonka szyjki macicy specjalną szczoteczką. Następnie szczoteczka trafia do probówki i zostaje wysłana do laboratorium, gdzie analizowane są komórki pod kątem obecności wirusa HPV. To badanie pozwala określić, czy HPV występuje oraz jaki typ wirusa jest obecny – czy jest to typ wysokiego ryzyka, który może prowadzić do rozwoju nowotworu, czy też nie.

Dzięki testowi HPV DNA możliwe jest wykrycie problemów zdrowotnych na bardzo wczesnym etapie, co w konsekwencji może zmniejszyć skalę zachorowań na raka szyjki macicy w Polsce.