Szpitale są winne pieniądze za krew. To już miliony złotych rocznie

Danych za ubiegły rok jeszcze nie ma, ale wszystko wskazuje, że sytuacja finansowa Regionalnych Centrów Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa nie będzie najlepsza. Zyski systematycznie maleją. Strona społeczna Podzespołu ds. Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa Trójstronnego Zespołu ds. Ochrony Zdrowia apeluje o rozwiązanie problemu.

O tym, że liczba krwiodawców w Polsce rośnie, już pisaliśmy. Zgodnie z oficjalnymi danymi GUS w ubiegłym roku 651 tys. osób oddało krew, co przełożyło się na 1,55 mln donacji krwi i jej składników – o 1,7 proc. więcej niż w roku poprzednim

Dane wskazują na wyraźny trend wzrostowy w liczbie osób decydujących się na oddawanie krwi. W 2022 roku zarejestrowano ponad 600 tys. dawców, w 2023 roku ponad 617 tys., a w 2024 roku już blisko 628 tys.

Podobnie rośnie liczba donacji – z niemal 1,39 mln w 2022 roku, przez około 1,46 mln w 2023 roku, do ponad 1,5 mln w 2024 roku. Dane te obejmują wszystkie RCKiK w Polsce.

Katarzyna Velinov, prezes Europejskiej Fundacji Dawcy Krwi zaznacza, że to także sposób dbania o własne zdrowie, bo przed każdą donacją wykonuje się badania.

Jednak nie wszystko układa się tak dobrze, bo krew to także pieniądze. Oczywiście oddaje się ja za darmo, ale już np. szpitale chcące z niej skorzystać muszą płacić Regionalnym Stacjom Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa.

Z danych Narodowego Centrum Krwi wynika, że łączny zysk netto wszystkich Regionalnych Centrów Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa (RCKiK) w 2024 roku był o ponad 75 proc. niższy niż dwa lata wcześniej. Wartości te systematycznie maleją – z ponad 63,3 mln zł w 2022 roku, przez prawie 38,5 mln zł w 2023 roku, aż do nieco ponad 14 mln zł w 2024 roku. Dane za 2025 rok nie są jeszcze dostępne z uwagi na trwający okres rozliczeniowy.

Krew jest płynną tkanką ustrojową, której nie można zastąpić żadną inną substancją. Wykorzystuje się ją zarówno podczas operacji, jak i w leczeniu chorób układu krwiotwórczego, takich jak nowotwory czy zaburzenia krzepnięcia, często o charakterze przewlekłym.

System publicznej służby krwi pełni zatem fundamentalną rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa zdrowotnego, gwarantując ciągłość leczenia pacjentów w całym kraju. Opiera się on na zasadzie dobrowolności – oddawanie krwi ma charakter honorowy i stanowi wyraz solidarności społecznej. Eksperci podkreślają, że Polska należy do krajów o jednym z najlepiej funkcjonujących systemów krwiodawstwa na świecie.

Pomimo rosnącej liczby dawców i donacji, sytuacja finansowa systemu pozostaje trudna. Jak wyjaśnia Narodowe Centrum Krwi, wycena opłat za krew była ustalana w sposób równoważący efektywność wydatkowania środków publicznych z zapewnieniem bezpieczeństwa, jakości i dostępności krwi dla pacjentów.

Jednocześnie udział kosztów osobowych w całkowitych wydatkach centrów utrzymywał się na względnie stabilnym poziomie. Dane za 2025 rok będą dostępne po zakończeniu cyklu rozliczeniowego.

Problemy finansowe publicznej służby krwi stały się przedmiotem debaty publicznej i parlamentarnej. 26 stycznia podczas posiedzenia Podzespołu ds. Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa Trójstronnego Zespołu ds. Ochrony Zdrowia strona społeczna zaapelowała o rozwiązanie problemu zaległości finansowych szpitali wobec RCKiK.

Z danych Federacji Przedsiębiorców Polskich wynika, że na koniec 2025 roku zadłużenie to sięgnęło niemal 100 mln zł w skali kraju. Nieterminowe płatności negatywnie wpływają na płynność finansową centrów i utrudniają ich funkcjonowanie.

Do kwestii tej powrócono 12 lutego podczas posiedzenia sejmowej Podkomisji stałej do spraw organizacji ochrony zdrowia. Dyrektor Narodowego Centrum Krwi, dr Sebastian Twaróg, zapewnił, że sytuacja jest na bieżąco monitorowana i analizowana.

Podkreślił również, że pełne dane finansowe RCKiK za 2025 rok będą dostępne po zakończeniu trwających rozliczeń, czyli do 31 marca bieżącego roku.